Ελένη Πριοβόλου – Συνέντευξη
- Το τραύμα γίνεται τέχνη, αλλά μάλλον δεν αρκεί αυτό.
Η μνήμη και το τραύμα αποτελούν συστατικά στοιχεία στη λογοτεχνία. Μέσα από την αναδρομή σε παρελθόντα χρόνο διαμορφώνουν την ταυτότητα του- της συγγραφέα. Για μένα τουλάχιστον έχει μεγάλο ενδιαφέρον και είναι μια πρόκληση να σκαλίζω συλλογικά τραύματα πασχίζοντας μέσα από την λογοτεχνία να ανιχνεύσω την ιστορική αλήθεια. Το τραύμα, έρχεται και με συναντά εξάλλου, μέσα από αφηγήσεις παλιότερων, μέσα από φωτογραφίες, αλληλογραφία, μελέτες, από τη ζωή και τη δράση των προγόνων μου. Η μνήμη δε είναι ο κατ’ εξοχήν χώρος επεξεργασίας του τραύματος. Όμως εκτός από το συλλογικό υπάρχει και το ατομικό τραύμα. Τα πένθη, οι κακοποιήσεις, η φτώχεια, η αποτυχία, η διάψευση, τα ανεκπλήρωτα όνειρα. Όλα τούτα αφορούν στο έπακρο τη λογοτεχνία.
2. Μας εξηγείτε πιο αναλυτικά τι εννοείτε, όταν αναρωτιέστε ρητορικά «ο συγγραφέας δεν είναι πολιτικό ον»;
Η ερώτηση είναι και απάντηση. Ο, η συγγραφέας είναι πολιτικό ον και η γραφή πράξη πολιτική. Αυτό δεν σημαίνει μια κομματική ή καθοδηγούμενη γραφή. Ο, η συγγραφέας γράφει μέσα στην κοινωνία και γι’ αυτή. Αναδεικνύει τα θέματα που καίνε την κοινωνία στην οποία ζει και δημιουργεί. Η λογοτεχνία βέβαια δεν μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Όμως μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που σκέφτεται η κοινωνία. Αυτό από μόνο του είναι μια βαθιά πολιτική λειτουργία.
3. Έχετε αναπτύξει μια πολύ ξεχωριστή σχέση με την Αθήνα. Να μας μιλήσετε λίγο για αυτήν τη σχέση και πώς αντανακλάται στο έργο σας.
Η Αθήνα για μένα δεν είναι απλά μια πόλη, αλλά ένα σύμβολο. Τηρουμένων των αναλογιών και χωρίς να ξεχνάμε τις εποχές, στην πόλη της Αθηνάς, γεννήθηκε η Δημοκρατία, αναδείχθηκε το κάλλος, έλαμψε η πόλις κράτος και έγινε βορά της φθοράς μέσα στους αιώνες. Εξάλλου είναι το κέντρο των εξελίξεων. Πολιτικών και πολιτισμικών. Μέσα από την ιστορία των Αθηνών έχω μελετήσει το πολιτικό σύστημα όπως εξελίχθηκε από την ίδρυση του Νέου Ελληνικού κράτους μέχρι τις μέρες μας. Η πολιτική κατάσταση από τα μέσα του 19ου αιώνα έως και τις αρχές του 2000, είναι το υλικό πάνω στο οποίο στηρίχθηκα και έγραψα την «Τριλογία των Αθηνών».
4. Ποιος είναι ο πιο «αυτοβιογραφικός» σας ήρωας;
Αυτοβιογραφούμαι μέσα από ένα παραμύθι που το λένε «ο τρυφεράκανθος» Στην πραγματικότητα είναι η ιστορία της παιδικής και εφηβικής μου ηλικίας μέσα από τα σύμβολα του παραμυθιού. Είναι ένα βιβλίο που μιλά για την αποδοχή της διαφορετικότητας και την αυτογνωσία. Εκτός αυτού σε κάθε βιβλίο βάζω κάποια ηρωίδα με δικά μου γνωρίσματα, ως φορέα εμπειρίας, σύγκρουσης ή μεταμόρφωσης.
5. Συνδέονται με κάποιον τρόπο οι σπουδές σας με το συγγραφικό σας έργο;
Σπούδασα πολιτικές και κοινωνικές επιστήμες. Αυτού του τύπου οι σπουδές βοηθούν την σκέψη και τον προσανατολισμό. Όμως βασικό ρόλο στο συγγραφικό μου έργο έπαιξαν άλλοι παράγοντες, όπως η ενδελεχής παρακολούθηση της κοινωνίας, η μελέτη της ιστορίας και ιδιαίτερα των αθέατων πλευρών και των ψιλών γραμμάτων της, η μελέτη της παγκόσμιας λογοτεχνίας και η επαφή με τις σχολές της λογοτεχνίας.
6. Με ποια κριτήρια διαλέγει ένας συγγραφέας εκδοτικό οίκο και πώς βλέπετε το εκδοτικό τοπίο για το ιστορικό μυθιστόρημα σήμερα;
Για μένα απαράβατος κανόνας είναι ο σεβασμός του Εκδότη προς τον συγγραφέα. Να μην τον θεωρεί καταναλωτικό προϊόν με σκοπό το κέρδος, αλλά ως πνευματική οντότητα. Να τηρείται το συμβόλαιο που υπογράφουν εκδότης-συγγραφέας και φυσικά η ευαισθησία του εκδότη σε σχέση με αυτό που είναι καθαρή λογοτεχνία και καθιστά το κείμενο έργο τέχνης.
7. Τι θα λέγατε σε ένα έφηβο που ονειρεύεται να γίνει συγγραφέας;
Να διαβάζει πολύ λογοτεχνία, να αφήσει το κινητό και να παρατηρεί τον κόσμο, να μιλάει με συγγραφείς, να καταγράφει καθημερινά έστω και πέντε λεπτά τα συναισθήματά του και τις σκέψεις της ημέρας χωρίς φόβο και με πολύ πάθος.
Σας ευχαριστώ από καρδιάς.