Με αφορμή την ενότητα «Η ζωή σε άλλους τόπους» στο μάθημα της Γλώσσας, οι μαθητές και οι μαθήτριες της Στ” τάξης είχαν την ευκαιρία να ταξιδέψουν σε έναν διαφορετικό, με χιούμορ και φαντασία κόσμο, αυτόν των limericks  . Αν και η πρώτη επαφή με αυτό το ιδιαίτερο είδος ποίησης προκάλεσε αρχικά ξάφνιασμα και απορία, καθώς οι στίχοι φαινομενικά δεν έβγαζαν νόημα, η συνέχεια επιφύλασσε μεγάλο ενθουσιασμό. Τα παιδιά ανακάλυψαν τη χαρά της απελευθερωτικής έκφρασης μέσα από αστείες, παράδοξες και ασυνάρτητες λέξεις, αναπτύσσοντας τη δική τους δημιουργικότητα .

Η εκπαιδευτική δράση ξεκίνησε με τη μελέτη τεσσάρων limericks του Γιώργου Σεφέρη . Μέσα από αυτά, οι μαθητές εξέφρασαν τις πρώτες τους εντυπώσεις, χαρακτηρίζοντας τα ποιήματα πρωτότυπα, ασυνήθιστα και κωμικά . Στη συνέχεια, με την καθοδήγηση μου , εμβάθυναν  στα εσωτερικά και εξωτερικά τους χαρακτηριστικά . Έμαθαν ότι πρόκειται για πεντάστιχα ποιήματα σε γ” ενικό πρόσωπο, όπου περιγράφονται οι περιπέτειες και τα απρόβλεπτα παθήματα των ηρώων, με τα τοπωνύμια που τοποθετούνται στον πρώτο και τον πέμπτο στίχο . Παράλληλα, εξοικειώθηκαν με τη συγκεκριμένη ομοιοκαταληξία και τη χρήση ηχητικά παραπλήσιων λέξεων που ενισχύουν το στοιχείο του παραλόγου .

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην προσέγγιση της εικονογράφησης, η οποία αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι των limericks . Οι μαθητές παρατήρησαν ότι η τεχνική βασίζεται στο σκίτσο και τη γελοιογραφία, μιμούμενη την παιδική ζωγραφική με ελάχιστα διακοσμητικά στοιχεία . Διαπίστωσαν επίσης ότι η εικόνα καταλαμβάνει μεγαλύτερο μέρος από το κείμενο, προηγείται αυτού και παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για την ιστορία .

Το επόμενο βήμα ήταν η παραγωγή των δικών τους έργων . Αρχικά, οι μαθητές συνεργάστηκαν για τη δημιουργία ενός ομαδικού limerick και στη συνέχεια πέρασαν στην ατομική δημιουργία . Κάθε παιδί έγραψε και εικονογράφησε  το δικό του ποίημα, εφαρμόζοντας    τους κανόνες που διδάχθηκε . Η διαδικασία ολοκληρώθηκε με την ανάγνωση, τον σχολιασμό και την επιλογή των πιο αντιπροσωπευτικών έργων με σκοπό τη δημοσίευσή τους .

Ο πρωταρχικός σκοπός αυτής της δράσης ήταν να δοθεί στα παιδιά η ευκαιρία να εκφραστούν ελεύθερα, μακριά από δεσμεύσεις και αυστηρή κριτική .Ο συνδυασμός του λόγου με την εικαστική τέχνη λειτούργησε ως γέφυρα, ενισχύοντας την εφευρετικότητα, τη δημιουργικότητα και τη φαντασία τους . Όταν ο λόγος δυσκολεύεται να αποδώσει το σύνολο των συναισθημάτων, η τέχνη έρχεται να δώσει διέξοδο, αναδεικνύοντας τις ξεχωριστές ικανότητες κάθε μαθητή και αποδεικνύοντας  ότι η μάθηση μπορεί να είναι μια βαθιά δημιουργική και διασκεδαστική εμπειρία .

Η ανταπόκριση των παιδιών σε αυτή τη δράση αποδεικνύει περίτρανα ότι το σχολείο δεν χρειάζεται να περιορίζεται σε αυστηρά ακαδημαϊκά πλαίσια για να είναι αποτελεσματικό. Όταν δίνουμε στους μαθητές το «πράσινο φως» να επιστρατεύσουν το χιούμορ και το παράδοξο, η μάθηση μετατρέπεται σε πηγή αυθεντικής χαράς.

Σας προσκαλούμε, λοιπόν,  επιλέγοντας  την παρακάτω εικόνα , να ξεφυλλίσετε τις δημιουργίες των παιδιών  και να χαμογελάσετε με τον ανατρεπτικό κόσμο των limericks.

Ακόμα καλύτερα, πάρτε ένα χαρτί, μια ξυλομπογιά και δοκιμάστε να γράψετε το δικό σας παράδοξο πεντάστιχο – ίσως να εκπλαγείτε  από το πόση παιδική φαντασία κρύβετε   μέσα σας!

Ο συντάκτης

Χαρχαντής Γιώργος