Παρακάτω: Ποσειδωνία στην Ιθάκη
H Ποσειδωνία αποτελεί προστατευόμενο είδος από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και την Ελληνική νομοθεσία και έχουν ήδη ξεκινήσει προσπάθειες χαρτογράφησής της στην Ελλάδα. Τα λιβάδια της Ποσειδωνίας συνιστούν ένα μοναδικό θαλάσσιο οικοσύστημα με παραγωγικότητα εφάμιλλη αυτής των δασών του Αμαζονίου και των παράκτιων υγροτόπων, καθώς εμπλουτίζουν τα νερά και την ατμόσφαιρα με οξυγόνο- με την μορφή μικρών φυσαλίδων στην επιφάνεια της θάλασσας-, δεσμεύουν σημαντικές ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα, παρέχουν καταφύγιο και τόπο αναπαραγωγής για πολυάριθμους θαλάσσιους οργανισμούς, προστατεύουν το βυθό και τις ακτές από την διάβρωση και, επιπλέον, λειτουργούν ως «παγίδες» αιωρούμενων σωματιδίων αποτελώντας φυσικά φίλτρα καθαρισμού και συμβάλλοντας στην ανακύκλωση των θρεπτικών στοιχείων του ιζήματος και της στήλης του νερού. Η Ποσειδωνία έχει χερσαία καταγωγή και έναυσμα για την επαναποίκισή της στον υποβρύχιο κόσμο φαίνεται πως ήταν η σταδιακή άνοδος της στάθμης της θάλασσας περίπου πριν 100 εκατομμύρια χρόνια. Βλ. σχετικά τις πληροφορίες που δίνει η Νικολέττα Μοσχοπούλου στο λεύκωμα: Χαβριάτα- Το μπαλκόνι του Ιονίου, Εξωραϊστικός- Εκπολιτιστικός Σύλλογος Χαβριάτων Κεφαλονιάς «ο Δαμωδός», Αθήνα 2020, σελ. 234-236
Η μετάβαση αυτή (από χερσαίο είδος) που ξεκίνησε κατά την Κρητιδική περίοδο με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας και τη δημιουργία νέων, ρηχών παράκτιων βιοτόπων, πίεσαν τα φυτά αυτά να προσαρμοστούν στο υδάτινο περιβάλλον. Με την υποβρύχια επικονίαση η γύρη μεταφέρεται από τα θαλάσσια ρεύματα και όχι από τον άνεμο ή τα έντομα. Επίσης, ανέπτυξε ειδικούς μηχανισμούς για να αποβάλλει ή να διαχειρίζεται το αλάτι και το ριζικό της σύστημα (ριζώματα) στερεώνεται γερά στον βυθό, αντέχοντας τον κυματισμό!
Παρακάτω μπορείτε να δείτε την Ποσειδωνία (Posidonia oceanica) και συγκεκριμένα τα ξερά φύλλα Ποσειδωνίας που έχουν ξεβραστεί στην ακτή από τον κυματισμό, σχηματίζοντας μεγάλους, συμπαγείς σωρούς που επιστημονικά ονομάζονται banquettes (ή θίνες Ποσειδωνίας) στην παραλία Καμίνια της Κεφαλονιάς στο ακρωτήρι Μούντα στο χωριό Ρατζακλί.
Φωτογραφίες: Αναστασία Βαβάση
Η Ποσειδωνία αποτελείται από μακριές, καφετιές (όταν ξεραίνονται) λωρίδες που μοιάζουν με κορδέλες και έχουν νευρώσεις. Δημιουργεί αυτούς τους χαρακτηριστικούς, στεγνούς, σαν «στρώμα» σωρούς που αντέχουν για μήνες και λειτουργούν ως φυσικός κυματοθραύστης, προστατεύοντας την άμμο από το να παρασυρθεί από τους χειμερινούς ανέμους και τα κύματα, προσφέροντας τροφή και καταφύγιο σε δεκάδες μικρά έντομα και οργανισμούς της στεριάς. Καθώς αποσυντίθενται πολύ αργά, εμπλουτίζουν την άμμο με θρεπτικά συστατικά, βοηθώντας φυτά της παραλίας να αναπτυχθούν, όπως το λευκό κρινάκι της παραλίας (επιστημονική ονομασία Pancratium maritimum) στην φωτογραφία παραπάνω.
Καθώς η περιοχή αυτή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της Ελλάδας, τα Καμίνια και το ακρωτήρι της Μούντας είναι παγκοσμίως γνωστά ως βασικές παραλίες ωοτοκίας της προστατευόμενης θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta. Οι σωροί της Ποσειδωνίας (banquettes) λειτουργούν ως φυσικό ανάχωμα που συγκρατεί την ψιλή, χρυσή άμμο της περιοχής, εμποδίζοντας τη διάβρωση της παραλίας. Χωρίς αυτούς τους σωρούς, τα κύματα του χειμώνα θα παράσερναν την άμμο, απογυμνώνοντας το έδαφος και αφήνοντας μόνο βράχια. Αν συνέβαινε αυτό, οι χελώνες δεν θα έβρισκαν το απαραίτητο βάθος και την κατάλληλη ποιότητα άμμου για να σκάψουν τις φωλιές τους και να γεννήσουν τα αυγά τους το καλοκαίρι. Στις φωτογραφίες μπορείτε να χαρείτε τα νεογέννητα χελωνάκια!
