Συντάκτης  Άρθρου: π. Νεκτάριος.

___________________________________________________

«Όμως, γιαγιά, δεν έχω καταλάβει γιατί τα βάφουμε κόκκινα. Και γιατί το κάνουμε αυτό μια φορά τον χρόνο, δηλαδή το Πάσχα; Μπορείς να μου το εξηγήσεις;», ξαναρώτησε η Χριστίνα.
Τότε η γιαγιά της, της είπε: «Το κόκκινο χρώμα, Χριστίνα μου, συμβολίζει το αίμα του Χριστού, όπως και τη χαρά της Ανάστασης. Σύμφωνα με την παράδοση, το αυγό είναι σύμβολο της ζωής, αφού μέσα του έχει ζωή. Το ίδιο και ο τάφος του Χριστού. Είχε μέσα του τη ζωή, τον Χριστό μας δηλαδή. Και όπως αυτό σπάει όταν το τσουγκρίζουμε, έτσι έσπασε
και ο τάφος από τον οποίο βγήκε ο Χριστός μας αναστημένος…» «Α κατάλαβα γιαγιά, είπε η Χριστίνα. Γι’ αυτό τα τσουγκρίζουμε ανήμερα το Πάσχα…»

ΠΗΓΗ: Περιοδικό «Παιδικά Φτερουγίσματα», Απρίλιος 2025

Συντάκτης  Άρθρου: Βανέσα Γκεοργκίεβα τμ. Γ’2.

__________________________________________

             Τα πασχαλινά έθιμα στην Βουλγαρία, η οποία ακολουθεί το Ορθόδοξο ημερολόγιο, εστιάζουν στην αναγέννηση και την οικογένεια, με κύρια χαρακτηριστικά το βάψιμο των αυγών τη Μεγάλη Πέμπτη ή το Μεγάλο Σάββατο, τις αυγομαχίες («borak») για υγεία, και το παραδοσιακό γλυκό τσουρέκι «kozunak»!
Βασικά Έθιμα:
1.ΒΑΨΙΜΟ ΑΥΓΩΝ: Γίνεται συνήθως την Μεγάλη Πέμπτη. Το πρώτο αυγό βάφεται υποχρεωτικά κόκκινο, συμβολίζοντας το αίμα του Χριστού και τοποθετείται στο σπίτι για υγεία και ευημερία, αντικαθιστώντας το παλιό!
2.ΑΥΓΟΜΑΧΙΕΣ («Borak»): Ένα πολύ δημοφιλές έθιμο όπου οι άνθρωποι τσουγκρίζουν τα αυγά τους. Νικητής είναι αυτός του οποίου το αυγό παραμένει άσπαστο, κερδίζοντας τύχη για την χρονιά!
3.ΠΑΣΧΑΛΙΝΟ ΤΣΟΥΡΕΚΙ («Kozunak»): Ένα γλυκό, αφράτο ψωμί με σταφίδες, καρύδια και σπόρους παπαρούνας, που παρασκευάζεται ειδικά για την εορτή!
4.ΛΑΤΡΕΥΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ: Οι Βούλγαροι επισκέπτονται τις εκκλησίες, ενώ το Πάσχα θεωρείται η πιο σημαντική θρησκευτική γιορτή, με ενότητα τα λαϊκά έθιμα!
     Οι παραδόσεις αυτές θυμίζουν πολύ τις ελληνικές, τονίζοντας την κοινή βαλκανική πολιτιστική κληρονομιά.

Συντάκτης  Άρθρου: Σωτηριάδης  Άρης τμ. Β2.

___________________________________________________

Στη Σάμο το Πάσχα είναι κάπως διαφορετικό από ότι στην Αθήνα. Εκεί το γιορτάζουν με αρκετά διαφορετικό τρόπο από εμάς. Τρώνε παραδοσιακά φαγητά τα οποία είναι πολύ διαφορετικά από άλλες περιοχές της Ελλάδος.
Ένα έθιμο το οποίο εντυπωσιάζει είναι οι Οβίδες ή αλλιώς Τουφεκιές. Πρόκειται για ένα παμπάλαιο έθιμο που κρατά από την Επανάσταση του 1821.

Κάτοικοι γεμίζουν χιλιάδες κάλυκες με μπαρούτι και τις πυροδοτούν στις πλαγιές του χωριού το πρωί της Κυριακής του Πάσχα, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα εντυπωσιακών εκρήξεων.
Όσο για τα παραδοσιακά πιάτα του Πάσχα στη Σάμο και αυτά τείνουν να είναι αρκετά διαφορετικά από τα συνηθισμένα. Όπως η γεμιστή πλάτη κατσικιού η οποία είναι το απόλυτο πασχαλινό πιάτο της Σάμου. Η γέμισή της αποτελείται από ρύζι (συνήθως νυχάκι ή καρολίνα), ψιλοκομμένη συκωταριά (ζεματισμένη και σοταρισμένη), φρέσκα μυρωδικά όπως άφθονος άνηθος, φρέσκα κρεμμυδάκια και μαϊντανός και τέλος μπαχαρικά, όπως αλάτι, πολύ πιπέρι και μερικές φορές λίγη κανέλλα ή μπαχάρι για άρωμα.

Έτσι συνηθίζεται να γιορτάζεται το Πάσχα στη Σάμο. Με διαφορετικό τρόπο από ότι έχουμε συνηθίσει αλλά εξίσου ενδιαφέρον και ξεχωριστό. Αν επισκεφθείτε τη Σάμο η καλύτερη περίοδος γι’ αυτό το ταξίδι θα είναι με διαφορά το Πάσχα που θα σας μείνει αξέχαστο.

Συντάκτης  Άρθρου: Βανέσα Γκεοργκίεβα τμ. Γ’2.

__________________________________________

Τότε που κόπασε κάπως η μάχη με τον Δράμαλη στα Δερβενάκια, προχώρησε ο Νικηταράς προς το μέρος που είχαν κρυφτεί τη νύχτα οι Τούρκοι. Εκεί άκουσε βογκητά και τρέχει να δει. Ένας Τούρκος ήταν βαριά χτυπημένος από βόλι στη μέση και υπέφερε από αβάστακτους πόνους. Μόλις είδε τον Νικηταρά, τον παρακάλεσε να του κόψει το κεφάλι! Ο Νικηταράς, όμως, του είπε:

          Είμαι πολεμιστής και όχι δήμιος. Άϊντε να σε πάω πάνω στο καραούλι, να σε γειάνει ο γιατρός μας.

          Πραγματικά, τον πήρε στον ώμο του και τον πήγε εκεί που ήταν ο γιατρός τους, ο Παναγιώτης Γιατράκος. Δηλαδή έκανε αυτό, που θα έπρεπε να κάνουν οι Τούρκοι στο σύντροφό τους!  

          Καθώς ανηφόριζαν, άκουσε ο Τούρκος αυτός τους Έλληνες να φωνάζουν τον Νικηταρά «καπετάν Νικήτα». Τότε χωρίς να ξέρει ο Τούρκος πως ο «καπετάν Νικήτας» ήταν ο ίδιος ο Νικηταράς που τον είχε στην πλάτη του, τον ρωτάει:

          Έχεις καμιά συγγένεια με τον Νικηταρά, τον Τουρκοφάγο, που τόσα λένε γι’ αυτόν όλοι οι Τούρκοι;

          Όταν ο Νικηταράς του είπε ότι αυτός είναι, άρχισε να τρέμει ο Τούρκος και να τρέχουν δάκρυα από τα μάτια του. Καθώς προχωρούσαν, ένοιωσε ο Νικηταράς ένα μαχαίρι στο λαιμό του! Με μια απότομη κίνηση πιάνει το χέρι του Τούρκου που κουβαλούσε στις πλάτες του και του λέει με αγανάκτηση:

          Δεν είσαι εντάξει, ορέ! Εγώ θέλω να σε γλυτώσω κι εσύ πας να με σκοτώσεις;

          Όχι, του λέει εκείνος. Ήθελα να κόψω μια τούφα απ’ τα μαλλιά σου, για να θυμάμαι που μου έσωσες τη ζωή!

          Παρ’ όλα αυτά ο Νικηταράς τον πήγε στον γιατρό τους και τον περιποιήθηκε. Ήταν όμως το τραύμα αγιάτρευτο και σε λίγες ημέρες ο Τούρκος αυτός πέθανε.

Συντάκτης  Άρθρου: Σωτηριάδης  Άρης τμ. Β2.

___________________________________________________

Επανάσταση του 1821. Όταν κάποιος ακούει αυτή τη φράση σκέφτεται και φέρνει στο μυαλό του όλους αυτούς τους ήρωες ή μάλλον θρύλους που συμμετείχαν σε αυτή έτσι ώστε οι Έλληνες να καταφέρουν να κερδίσουν τους Οθωμανούς. Ένας από τους πιο σημαντικούς ήρωες αυτής της επανάστασης ήταν ο Κωνσταντίνος Κανάρης.

          Ήταν γεννημένος στα Ψαρά, ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του ως ναυτικός και γρήγορα διακρίθηκε για την τόλμη του στη χρήση των πυρπολικών. Λόγω αυτής της τόλμης που είχε κατόρθωσε να ανατινάξει την Τουρκική Ναυαρχίδα στη Χίο το 1822 σε αντίποινα για τη Σφαγή της Χίου. Αυτή η ναυαρχίδα ανήκε στον Καρά Αλή. Η καταστροφή της προκάλεσε περίπου 2.000 θανάτους Οθωμανών. Επίσης πρωταγωνίστησε στην επίθεση στην Τένεδο στην οποία κατέστρεψε την αντιναυαρχίδα του οθωμανικού στόλου, ενισχύοντας το ηθικό των Ελλήνων. Τέλος αποπειράθηκε να κάψει τον στόλο του Μεχμέτ Αλή μέσα στο λιμάνι της Αλεξάνδρειας, μια παράτολμη ενέργεια που απέτυχε την τελευταία στιγμή λόγω αντίθετων ανέμων.

          Εκτός από το έργο που προσέφερε ως ναυτικός είχε και μια εξαίσια πολιτική σταδιοδρομία που ξεκίνησε μετά την απελευθέρωση των Ελλήνων από τους Οθωμανούς. Έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην έξωση του Βασιλιά Όθωνα και την άνοδο του Γεωργίου Α’ στον θρόνο. Ο Κωνσταντίνος Κανάρης απεβίωσε στην Αθήνα το 1877, ενώ κατείχε ακόμα το αξίωμα του Πρωθυπουργού στην «Οικουμενική Κυβέρνηση».

          Ο Κωνσταντίνος Κανάρης αποτέλεσε έναν από τους πιο σημαντικούς ήρωες της επανάστασης του 1821. Σε αυτόν αλλά και γενικότερα στους ήρωες του 1821 χρωστάμε την ελευθερία μας. Συχνά τους ξεχνάμε, κάτι που είναι πολύ λάθος. Θα πρέπει να τους θυμόμαστε και να τους τιμάμε όπως τους αξίζει γιατί όπως προανέφερα σε αυτούς χρωστάμε την ελευθερία μας.

Συντάκτης  Άρθρου: π. Νεκτάριος.

___________________________________________________

Τα Ελληνόπουλα την εποχή της τουρκοκρατίας γεννήθηκαν και μεγάλωσαν σε συνθήκες σκλαβιάς, καταπίεσης, φτώχειας και ανέχειας.

         Έτρωγαν συνήθως ψωμί, ελιές, φρούτα και λαχανικά. Έμεναν συνήθως σε μονώροφα σπίτια που αποτελούνταν από μια κρεβατοκάμαρα, τζάκι με ξύλα για τα κρύα του χειμώνα, σεντούκι για τα ρούχα και τις κουβέρτες, σκάφη για το ζύμωμα του ψωμιού, ένα χαμηλό τραπέζι με λίγες καρέκλες, καζάνι για το μαγείρεμα στη φωτιά, κανάτια για το κουβάλημα του νερού, λυχνάρια για να βλέπουνε στο σκοτάδι και μια εικόνα μ’ ένα καντήλι να ‘ναι αναμμένο πρωί και βράδυ.

         Όταν έβγαιναν έξω για δουλειές, αν συναντούσανε στο δρόμο τους Τούρκο, έπρεπε να παραμερίζουν και να σκύβουνε το κεφάλι!

         Είχαν ακόμα και φόβο μήπως οι Τούρκοι τα χρησιμοποιούσαν για τις δικές τους δουλειές. Ιδιαίτερα τα κορίτσια απέφευγαν να γυρίζουν μόνα τους, αφού κινδύνευαν ακόμα και να τ’ αρπάξουν.

         Ακόμα και να στολιστούνε απέφευγαν τα ελληνόπουλα, γιατί ήταν δυνατόν να τα φθονήσουνε τα τουρκόπουλα.

         Άλλοτε πάλι οι Τούρκοι τα φυλάκιζαν, επειδή οι γονείς τους δεν είχαν να πληρώσουνε φόρο.

         Άλλοτε, πάλι, σέρνονταν αιχμάλωτα μαζί με τους μεγάλους και πουλιούνταν ως σκλάβοι από τους φοβερούς πειρατές ή ορφάνευαν νωρίς, επειδή σκότωναν τους γονείς τους.

         Ιδιαίτερα την περίοδο του παιδομαζώματος, οι γονείς τους αναγκάζονταν να τα αρραβωνιάσουν από τα εννιά τους  χρόνια και στα δεκατρία τους χρόνια να τα παντρέψουν, για να μην τ’ αρπάξουν οι Τούρκοι και τα κάνουν γενίτσαρους!

         Κάτω από τέτοιες συνθήκες ζωής ζούσαν, λοιπόν, τα Ελληνόπουλα την εποχή της τουρκοκρατίας.

ΠΗΓΗ: Περιοδικό «Παιδικά Φτερουγίσματα», Φεβρουάριος 2021

Συντάκτης  Άρθρου: Διεύθυνση Σχολείου.

___________________________________________________

Οι μαθητές του σχολείου μας απέδειξαν ότι η παιδεία συνδέεται με την ενσυναίσθηση και τη δράση. Με σεβασμό τίμησαν τη μνήμη της τραγωδίας στα Τέμπη, οργανώνοντας με υπευθυνότητα και συνέπεια τις σχετικές εκδηλώσεις. Συγχαρητήρια σε όλους για την εξαιρετική προσπάθεια.

Συντάκτης  Άρθρου: π. Νεκτάριος.

___________________________________________________

         Ο ίδιος ο Άγιος Πορφύριος διηγήθηκε τα εξής, όπως τα έζησε. Ήλθε κάποια φορά μια γυναίκα, η κυρά-Λένη, εκεί στην έρημο που πηγαίνω, στην Βόρειο Εύβοια, και μου έφερε τα γίδια της. Μου είπε:

            Μπορείς να κάνεις μια προσευχή για τα γίδια μου, γιατί δεν πάνε καλά;

        Σηκώθηκα επάνω. Ήλθαν μόνα τους, δεν μου τα έφερε. Άπλωσα τα χέρια μου και διάβασα ευχή. Ήταν όλα κοντά μου, σήκωσαν τα κεφαλάκια τους και με κοίταζαν. Ένας τράγος ζύγωσε κοντύτερα. Έσκυψε, μου φίλησε το χέρι. Ήθελε να τον χαϊδέψω. Τον χάϊδεψα, ευχαριστήθηκε. Με τριγύρισαν όλα και κοίταγαν κατά επάνω. Με κοίταγαν στο πρόσωπο. Τα ευλογούσα. Εγώ μιλούσα, έκανα προσευχή.

       Κάποτε είχαμε ένα σκυλί. Άμα μ’ έβλεπε έξω, ερχόταν, παπ! Μου φιλούσε το χέρι, με γέμιζε σάλια κι έφευγε, για να μην το μαλώσω.

ΠΗΓΗ: Περιοδικό «Παιδικά Φτερουγίσματα», Ιανουάριος 2021

]]> https://schoolpress.sch.gr/19gymath/archives/500/feed 0 https://schoolpress.sch.gr/19gymath/archives/498 https://schoolpress.sch.gr/19gymath/archives/498#comments Mon, 02 Feb 2026 10:15:08 +0000 19ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΑΣ http://schoolpress.sch.gr/19gymath/?p=498 [...]]]>  1η Δημοσίευση: Φεβρουάριος 2026

Συντάκτης  Άρθρου: Σωτηριάδης  Άρης τμ. Β2.

___________________________________________________

          Χαρταετούς όλοι έχουμε προσπαθήσει να πετάξουμε την Καθαρά Δευτέρα. Οι περισσότεροι μείναμε στην προσπάθεια και τελικά δεν καταφέραμε να τους πετάξουμε ποτέ. Όμως η ιστορία τους είναι πολύ ενδιαφέρουσα και πιστεύω πως θα σας εντυπωσιάσει.

         Πρώτη φορά εμφανίστηκε γύρω στο 200 π.Χ. στην  Κίνα και τη Μαλαισία. Χρησιμοποιούσαν τους χαρταετούς σε μαγικές τελετές, θρησκευτικές εκδηλώσεις και σε τελετουργίες για τον εξορκισμό του κακού. Πίστευαν ότι όσο ψηλότερα ανεβεί ο αετός τόσο πιο τυχεροί θα είναι. Οι πρώτοι χαρταετοί κατασκευάστηκαν από μετάξι και μπαμπού και είχαν μορφή δράκου. Μετά πήγαν στην Κορέα και την Ιαπωνία. Το 1400 μ.Χ. η Ευρώπη έμαθε τους χαρταετούς από ευρωπαίους εξερευνητές που ταξίδευαν στην Ασία. Σήμερα κάθε χώρα έχει τα δικά της έθιμα γύρω από το πέταγμα του χαρταετού. Στην Κίνα διοργανώνονται διαγωνισμοί για τον καλύτερο χαρταετό. Η ακόμα και στη Γερμανία όπου το πέταγμα του χαρταετού δεν αποτελεί κάποια θρησκευτική γιορτή, αλλά είναι μια φθινοπωρινή οικογενειακή δραστηριότητα.

           Στην Ελλάδα κάθε χρόνο πετάμε τον χαρταετό την Καθαρά Δευτέρα με το ξεκίνημα της νηστείας του Πάσχα. Το πέταγμά του στα ύψη και ο χορός του με τον άνεμο, ψηλά στον καταγάλανο ουρανό, υποδηλώνει την ανάταση, την κάθαρση της ψυχής μετά το διονυσιακό ξεφάντωμα της Αποκριάς. Ο Χαρταετός έφθασε στην Ελλάδα πρώτα από τα λιμάνια της Ανατολής (Σμύρνη-Χίο-Κωνσταντινούπολη), τα λιμάνια της Επτανήσου, της Σύρας, των Πατρών και ακολούθησαν τα αστικά κέντρα, όπου μπορούσε κανείς να αγοράσει σπάγκο και χρωματιστό χαρτί.

           Ο χαρταετός είναι ένα αντικείμενο με τεράστια ιστορία πίσω του. Μέχρι σήμερα έχουν συμβάλλει πολλοί λαοί έτσι ώστε να δημιουργηθεί ο χαρταετός που γνωρίζουμε. Θα ήταν όμορφο όλοι να ξέραμε αυτή την ενδιαφέρουσα ιστορία του, πριν από αυτό το άρθρο