Τι πρέπει να μαθαίνει ένα παιδί όταν η ΤΝ κάνει τόσο πολλά;

Τεχνητή νοημοσύνη

Αν η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να γράψει και να λύσει προβλήματα σε ελάχιστο χρόνο, τι πρέπει να μαθαίνουν τα παιδιά μας; Και πώς πρέπει να αλλάξει το σχολείο αλλά και οι γονείς για να τα προετοιμάσουν για έναν κόσμο που αλλάζει συνέχεια ώστε να μπορούν να σκέφτονται, να κρίνουν και να αποφασίζουν μόνα τους;

Ένα παιδί που ξεκινά σήμερα το σχολείο θα βρίσκεται στην αγορά εργασίας γύρω στα τέλη της δεκαετίας του 2030. Τι δουλειά θα κάνει; Η ειλικρινής απάντηση είναι ότι δεν γνωρίζουμε ποια από τα σημερινά επαγγέλματα θα υπάρχουν τότε, ποια θα έχουν αλλάξει και ποια νέα θα έχουν δημιουργηθεί. Δεν γνωρίζουμε ούτε πώς θα εξελιχθούν οι μηχανές. Τα παιδιά που βρίσκονται σήμερα στο σχολείο θα ζήσουν ως ενήλικοι σε έναν κόσμο στον οποίο η Τεχνητή Νοημοσύνη θα είναι παντού. Και αυτό είναι η μεγαλύτερη πρόκληση αλλά και ευκαιρία για την εκπαίδευση. Για πολλά χρόνια το μεγαλύτερο μέρος της αξίας της εκπαίδευσης αφορούσε την απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων. Έπρεπε να μάθεις να κάνεις υπολογισμούς, να μιλάς ξένες γλώσσες, να αναζητάς πληροφορίες, να κατανοείς κείμενα, να αναλύεις δεδομένα, να παρουσιάζεις τις απόψεις σου. Σήμερα, ολοένα και περισσότερα από αυτά μπορεί να τα κάνει μια μηχανή μέσα σε δευτερόλεπτα. Τι αξίζει λοιπόν να μαθαίνει ένα παιδί όταν η ΤΝ κάνει τόσο πολλά;

Το σχολείο που γνωρίζουμε δημιουργήθηκε σε έναν κόσμο όπου η πληροφορία δεν ήταν εύκολα προσβάσιμη. Ο δάσκαλος γνώριζε κάτι που δεν γνώριζε ο μαθητής. Το βιβλίο περιείχε τις γνώσεις και η εξέταση μετρούσε κυρίως πόσες από αυτές τις γνώσεις μπορούσε ο μαθητής να ανακαλέσει. Αυτός ο κόσμος όμως σιγά σιγά εξαφανίζεται. Σήμερα ένας μαθητής μπορεί να έχει οποιαδήποτε στιγμή στο κινητό του, ένα σύστημα που του λύνει ασκήσεις, διορθώνει την έκθεσή του, μεταφράζει κείμενα και απαντά σε σχεδόν οποιαδήποτε ερώτηση. Και βρισκόμαστε ακόμα στην αρχή. Το εκπαιδευτικό σύστημα λοιπόν σήμερα καλείται να μάθει τους μαθητές όχι να βρίσκουν ποια είναι η απάντηση αλλά την ικανότητα να γνωρίζουν τι να ρωτήσουν. Να καταλαβαίνουν αν η απάντηση είναι σωστή. Να εντοπίζουν τι λείπει. Να ελέγχουν τις πηγές και να συνδυάζουν πληροφορίες. Και στο τέλος να παίρνουν μια απόφαση για την οποία αυτοί, και όχι ο αλγόριθμος, αναλαμβάνουν την ευθύνη.

Μήπως λοιπόν δεν χρειάζεται να μαθαίνουν; Αυτή είναι μια επικίνδυνη παρεξήγηση. Αν η ΤΝ μπορεί να γράψει άψογα ελληνικά, γιατί να βασανίζουμε ένα παιδί με γραμματική και σύνταξη; Αν λύνει εξισώσεις, γιατί να μαθαίνει μαθηματικά; Αν μπορεί να αναζητήσει οποιοδήποτε ιστορικό γεγονός σε δευτερόλεπτα, γιατί να θυμάται Ιστορία; Η απάντηση είναι ότι δεν μπορείς να κρίνεις κάτι που δεν γνωρίζεις. Ο Δημήτρης Χατζηγιαννάκης υποστηρίζει ότι η χρήση της ΤΝ είναι σαν μια επίσκεψη του Αϊνστάιν στο σπίτι μας. Τι θα τον ρωτούσαμε; Αν δεν ξέρεις τίποτα από τη σύγχρονη Φυσική ακόμα και η πρόσβαση στον Αϊνστάιν δεν έχει αξία. Για να κατανοήσεις ότι ένα κείμενο είναι κακογραμμένο, πρέπει να ξέρεις να γράφεις. Για να αναγνωρίσεις μια ιστορική παραποίηση πρέπει να γνωρίζεις Ιστορία. Όπως η αριθμομηχανή δεν κατάργησε την ανάγκη να καταλαβαίνουμε τους αριθμούς, έτσι και η ΤΝ δεν καταργεί την ανάγκη για γνώση. Ίσως μάλιστα να την κάνει σημαντικότερη. Γιατί όσο πιο πειστικά μιλά μια μηχανή, τόσο περισσότερη γνώση χρειάζεται ο άνθρωπος για να καταλάβει πότε κάνει λάθος.

Συζητάμε πολύ για το αν η ΤΝ θα πάρει κάποτε τις δουλειές των παιδιών μας. Υπάρχει όμως ένας πιο άμεσος κίνδυνος: να τους πάρει τη μάθηση πριν προλάβουν να αποκτήσουν τις δεξιότητες που θα χρειαστούν. Ένα παιδί που ζητά από το ChatGPT να γράψει την εργασία του μπορεί να παραδώσει καλύτερο κείμενο. Αυτό δεν σημαίνει ότι έγινε καλύτερος συγγραφέας. Ένα παιδί που φωτογραφίζει με το κινητό του ένα μαθηματικό πρόβλημα και παίρνει αμέσως τη λύση έχει τη σωστή απάντηση. Δεν έμαθε όμως να λύνει προβλήματα.

Εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη πρόκληση για σχολείο και γονείς. Η μάθηση απαιτεί ένα βαθμό δυσκολίας. Χρειάζεται να προσπαθήσεις. Να κάνεις λάθος. Να ξαναπροσπαθήσεις. Να αναζητήσεις μόνος σου τη σύνδεση ανάμεσα σε δύο ιδέες. Η ΤΝ μπορεί να αφαιρέσει ακριβώς αυτή την τριβή. Και η ευκολία, όταν έρχεται πολύ νωρίς, μπορεί να γίνει εχθρός της μάθησης.

Πηγή: https://www.protagon.gr/author/dim-hatzigiannakis

Κάντε το πρώτο σχόλιο

Υποβολή απάντησης

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται.


*