των : Αιμιλίας Σιάφη και
Μαριλίζας Στεφανίδου
Η ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΑΪΔΙΝΙΟΥ
Το Αϊδίνιο είναι η πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας της Μικράς Ασίας που βρίσκεται στη νοτιοδυτική ακτή της Τουρκίας, ανάμεσα στις επαρχίες Σμύρνης και Μουγλών. Την περίοδο που κατελήφθη από τον ελληνικό στρατό, η πόλη αριθμούσε 3.500 κατοίκους, από τους οποίους οι 8.000 ήταν Έλληνες.
Η ελληνική κοινότητα της πόλης έλεγχε το εμπόριο και διέθετε σχολεία, νοσοκομεία, καθώς και τον περίφημο φιλολογικό σύλλογο «Μέλισσα», που διατηρούσε βιβλιοθήκη και φιλαρμονική εταιρία.
Ολόκληρος σχεδόν ο πληθυσμός της μαρτυρικής πόλης, μαζί με τα σώματα των προσκόπων, αφανίστηκε μέσα σε τρεις ημέρες από τους Τούρκους Τσέτες που την κατέλαβαν. Έτσι το Αϊδίνιο, μαζί με πολλές άλλες πόλεις της Μικράς Ασίας, καταστράφηκε ολοκληρωτικά και οι άνθρωποι που επέζησαν κατέφυγαν σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας.
ΟΙ ΠΡΟΣΚΟΠΟΙ ΤΟΥ ΑΪΔΙΝΙΟΥ
Το Αϊδίνιο της Μικράς Ασίας κατελήφθη από τον ελληνικό στρατό στις 14 Μαΐου 1919. Έναν μήνα μετά ο ελληνικός στρατός δέχθηκε επίθεση από Τούρκους Τσέτες και αναγκάστηκε να υποχωρήσει, εγκαταλείποντας την πόλη για τρεις ημέρες, κατά τις οποίες ακολούθησε σφαγή του πληθυσμού που βρισκόταν στην πόλη.
Επικεφαλής των Τσετών ήταν ο Αντνάν μπέης, ο γνωστός με το ψευδώνυμο Μεντερές (από το όνομα του ποταμού Μαιάνδρου), εικοσάχρονος αξιωματικός τότε και πρωταγωνιστής των «Σεπτεμβριανών» του 1955. Ο Μεντερές ανατράπηκε το 1961 και απαγχονίστηκε κατηγορούμενος, μεταξύ άλλων, και για το πογκρόμ εναντίον των Ελλήνων.
Όταν άρχισαν οι επιθέσεις των Τούρκων και των ληστανταρτών, πρώτοι οι πρόσκοποι με εμψυχωτή τον τοπικό έφορο Νικόλαο Αυγερίδη και τους άλλους αρχηγούς τους, φορώντας την στολή τους, στάθηκαν στο πλευρό τόσο των Ελλήνων στρατιωτών όσο και του άμαχου πληθυσμού. Οι μεγαλύτεροι πήραν τα όπλα και πολέμησαν μαζί με τον ελληνικό στρατό, ενώ οι μικρότεροι μετέφεραν πολεμοφόδια και βοηθούσαν τους τραυματίες. Πολλοί πρόσκοποι έπεσαν την ώρα της μάχης. Οι υπόλοιποι 31, είχαν τραγικό τέλος. Έπεσαν στα χέρια των δήμιων του Μεντερές και οδηγήθηκαν ανατολικά στις όχθες του ποταμού Ευδώνος. Οι Τσέτες κάλεσαν τον αρχηγό τους, Νικόλαο Αυγερίδη, να απαρνηθεί την Ελλάδα και να προσκυνήσει τον Μωάμεθ. Ο Αυγερίδης αρνήθηκε. Τότε ένας Τσέτης, με εντολή του Μεντερές, με ένα μαχαίρι έβγαλε το μάτι του άτυχου Αυγερίδη. Οι Τσέτες ζητούν και πάλι από τον Αυγερίδη να απαρνηθεί την πατρίδα του. ΄Όταν ο νεαρός πρόσκοπος αρνείται, τον κομματιάζουν. Άλλοι πρόσκοποι βρίσκουν φριχτό τέλος. Ο Φιλοκτήτης Αργυράκης γδάρθηκε, ο Βεϊνόγλου αποκεφαλίστηκε, κανένας δεν γλίτωσε. «Ζήτω η Ελλάδα» και ο Εθνικός μας Ύμνος ήταν τα τελευταία τους λόγια. Η μανία των βαρβάρων όμως δεν σταμάτησε εκεί. Ακόμα και στα σώματα των νεκρών προσκόπων βιαιοπράγησαν. Παλούκωναν και ευνούχιζαν τα νεκρά παλικάρια.
Σύντομα ο ελληνικός στρατός, με επικεφαλής τον αντισυνταγματάρχη Σταυριανόπουλο και τη διλοχία των ευζώνων του Τζαβέλα, ανακατέλαβε το Αϊδίνιο. Οι Τούρκοι, έντρομοι, το έβαλαν στα πόδια. Οι Έλληνες στρατιώτες σήκωσαν στα χέρια τους νεκρούς, ήρωες προσκόπους και τους έθαψαν με τιμές.
ΤΑ ΟΝΟΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ ΤΟΥ ΑΪΔΙΝΙΟΥ
- Νικόλαος Αυγερίδης (ιδρυτής και Τ.Ε)
- Επαμεινώντας Αναστασιάδης (μέλος Τ.Ε)
- Μιχαήλ Τσοχατζής (μέλος Τ.Ε)
- Φιλοκτήτης Αργυράκης (αρχηγός 1ης Ο.Π)
- Μίνως Βεϊνόγλου (αρχηγός 2ης Ο.Π)
- Αιμίλιος Παπαδόπουλος (αρχηγός 3ης Ο.Π)
Και οι πρόσκοποι:
- Ιωάννης Αβραάμ
- Κωνσταντίνος Ανδρεάδης
- Ηρακλής Αντωνίου
- Δήμος Αραδούλης
- Γεώργιος Θεοδώρου
- Βασίλειος Ιωάννου
- Γεώργιος Ιωάννου
- Χρυσόστομος Κανάτας
- Γεώργιος Καραγιαννόπουλος
- Δήμος Καραμαούνας
- Δημήτριος Κουμγιατζής
- Κυριάκος Μανθόπουλος
- Εμμανουήλ Μαρινάκης
- Ευδόκιμος Μιναρεδζόγλου
- Θεοδόσιος Μιναρεδζόγλου
- Νικόλαος Μιναρεδζόγλου
- Γεώργιος Νικητόπουλος
- Κωνσταντίνος Νομικός
- Γεώργιος Παναγής
- Γεώργιος Παπαδάκης
- Δημήτριος Πρωτοψάλτης
- Πλάτων Σαμιωτάκης
- Δημοσθένης Σακελλαρίδης
- Μάνθος Τσοχατζής
- Ευστάθιος Χριστοδούλου
