Δεν είναι λίγες οι ειδήσεις που λαμβάνουμε τα τελευταία χρόνια για την επιβολή της θανατικής ποινής σε κάποιον καταδικασμένο, συνήθως για ειδεχθή εγκλήματα. Χώρες που υποτίθεται πως πρεσβεύουν τον πολιτισμό και αποτελούν πρότυπο κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης ακόμη διατηρούν το δικαίωμα θανάτωσης κάποιου εγκληματία. Ωστόσο, οφείλουμε να τονίσουμε πως η αφαίρεση μιας ζωής είτε νόμιμη, με κρατική και δικαστική εντολή, είτε παράνομη, με κάθε τρόπο αποτελεί παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι φυλακές και τα ψυχιατρικά ιδρύματα αποκαλούνται σωφρονιστικά ιδρύματα καθώς ο ρόλος τους είναι να συμμορφώνουν και όχι να τιμωρούν. Η θανατική ποινή ακυρώνει τον ρόλο αυτών των εγκαταστάσεων καθώς αφαιρώντας την ζωή ενός εγκληματία, δεν του δίνεται η ευκαιρία να επανενταχτεί στην κοινωνία και να επανορθώσει ως λειτουργικό μέλος της.
Μπορεί με τη θανατική ποινή να επέρχεται η ψυχική δικαίωση της οικογένειας του θύματος, αλλά με τον θάνατο του δράστη το έγκλημα δεν αναιρείται. Άλλωστε η θανάτωση του δράστη είναι μια απόφαση την οποία δεν την παίρνει το ίδιο το θύμα, αλλά η οικογένειά του για λογαριασμό του, χωρίς να είναι σίγουρη αν και το θύμα θα είχε την ίδια επιθυμία.
Πιθανόν η θανατική ποινή να προσφέρει κάποιου είδους λαϊκής δικαιοσύνης καθώς ο θάνατος θεωρείται η μόνη αρμόζουσα τιμωρία για ειδεχθή εγκλήματα, αλλά στην πραγματικότητα η θανατική ποινή αποτελεί ένα μέσο με το οποίο αποδίδεται «άδικη» δικαιοσύνη, καθώς ένας άδικος χαμός δεν μπορεί να ανταποδοθεί με τη θανάτωση του δράστη.
Η θανατική ποινή με τον βάναυσο και απάνθρωπο χαρακτήρα της προκαλεί το κοινό αίσθημα, φανατίζει και εξάπτει το μίσος διχάζοντας την κοινωνία. Γενικά, η χαλάρωση ή η υπερβολική αυστηρότητα στην επιβολή των ποινών μπορεί να λειτουργήσει καταλυτικά για την κοινωνική σταθερότητα, επιφέροντας αναταραχές, συγκρούσεις, αναρχία και να οδηγήσει ακόμη και σε διάλυση της κοινωνίας. Όλα αυτά αποδεικνύουν την αναποτελεσματικότητα του σωφρονιστικού συστήματος να διατηρεί την έννομη τάξη με ποιοτικότερα προληπτικά μετρά και να οδηγεί στην ηθική καταρράκωση της κοινωνίας.
Το τελευταίο καρφί στο φέρετρο της θανατική ποινής είναι η δικαστική πλάνη και η αμφιλεγόμενη στάση κατά των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Κανένα δικαστήριο δεν είναι τέλειο και είναι αναπόφευκτο πως αθώοι άνθρωποι καταλήγουν πίσω από τα κάγκελα. Με την επιβολή της θανατικής ποινής σφραγίζεται η μοίρα αθώων που ενδεχομένως θα τους αφαιρεθεί ασκόπως η ζωή. Ο φυλακισμένος μπορεί να επαναδικαστεί και να αναγνωριστεί η αθωότητά τους και ίσως να αποζημιωθεί σε αντίθεση με έναν νεκρό. Η ζωή ενός αθώου δεν μπορεί ποτέ να ισοσταθμιστεί με τις ζωές χιλιάδων εγκληματιών.
Συμπερασματικά η θανατική όχι μόνο δεν δίνει λύση στη εγκληματικότητα, αλλά συχνά χρησιμοποιείται για να επιβάλλονται αυταρχικές κυβερνήσεις στον λαό η να αποπροσανατολίζονται οι πολίτες από τα πραγματικά οικονομικά προβλήματα. Η λύση στο πρόβλημα της εγκληματικότητας δεν επέρχεται μέσα από εξοντωτικές ποινές, αλλά με την επιλογή πολιτικών αποφάσεων που καταπολεμούν τα ίδια τα αίτια της.
Ορφανίδης Κωνσταντίνος, Γ3
