οι Μαθητές στην Πένα, 

οι μαθήτριες και οι μαθητές του 3ου Γυμνάσιου Ελευσίνας,

ευχόμαστε σε όλους 

Καλή Ανάσταση και Καλό Πάσχα,

με υγεία και πολλές όμορφες στιγμές με τα αγαπημένα σας πρόσωπα!

Στα links που ακολουθoούν σας καλούμε να ακούσετε τα περσινά podcasts των μαθητών του σχολείου μας για τη Μεγάλη Εβδομάδα και ευχές για το Πάσχα:

Μεγάλη Εβδομάδα: Από τον Γολγοθά στην Ανάσταση!

Πασχαλινές Ευχές

]]> https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1015/feed 0 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1011 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1011#comments Fri, 03 Apr 2026 10:24:52 +0000 ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ http://schoolpress.sch.gr/3gymelef/?p=1011 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1011/feed 0 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1008 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1008#comments Thu, 02 Apr 2026 13:23:24 +0000 ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ http://schoolpress.sch.gr/3gymelef/?p=1008 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1008/feed 0 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1004 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1004#comments Wed, 01 Apr 2026 16:32:52 +0000 ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ http://schoolpress.sch.gr/3gymelef/?p=1004 ....]]> Από τη μαθήτρια του Α4, Θεοδώρα Σαμπάνη

Η ιππασία για μένα δεν είναι απλώς ένα χόμπι, είναι το αγαπημένο μου άθλημα και ένας τρόπος ζωής που με γεμίζει καθημερινά. Πρόκειται για ένα από τα πιο αρχαία και εντυπωσιακά αθλήματα στον κόσμο, που αποτέλεσε πρότυπο ζωής από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα.

Συνδυάζει τη φυσική δύναμη και την πειθαρχία με τη βαθιά επικοινωνία ανάμεσα στον άνθρωπο και τον «παρτενέρ» του, το άλογο. Αυτό που ίσως δεν είναι γνωστό σε όλους, είναι ο καθοριστικός ρόλος που παίζει η ψυχολογία. Οι προπονητές μου λένε συχνά πως ένα άλογο νιώθει ακριβώς ό,τι νιώθει και ο αναβάτης του στη σέλα. Έτσι, η ιππασία έχει βελτιώσει σημαντικά τη δική μου ψυχολογία, μαθαίνοντάς μου να δείχνω εμπιστοσύνη και να κατανοώ τη γλώσσα του σώματος.

Από το 680 π.Χ., η ιππασία παραμένει ένα αξιοθαύμαστο άθλημα. Οι Αρχαίοι Έλληνες επηρεάστηκαν βαθιά από αυτήν, χρησιμοποιώντας τα άλογα στις μάχες αλλά και στις μετακινήσεις τους. Από το 648 π.Χ. εντάχθηκε στους αρχαίους αγώνες, ενώ από το 1912 αποτελεί επίσημο ολυμπιακό άθλημα. Με το πέρασμα των αιώνων, ο τρόπος εκπαίδευσης άλλαξε: εκεί που κάποτε το άλογο ήταν το «αυτοκίνητο» της εποχής, σήμερα η ιππασία θεωρείται τέχνη. Είναι η ικανότητα του ιππέα ή της αμαζόνας να ελέγχει τη δύναμή του και να κερδίζει τον σεβασμό ενός ζώου που ζυγίζει εξακόσια κιλά, καθοδηγώντας το συχνά μόνο με τις κινήσεις των ποδιών του.

Στην ιππασία συναντάμε διάφορα είδη. Δύο από τις πιο συνηθισμένες μορφές είναι:

• Η Ιππική Δεξιοτεχνία (Dressage): Μια εξειδικευμένη μορφή όπου ο ιππέας διατηρεί μια απόλυτα σταθερή και όρθια στάση. Με τον τρόπο αυτό απορροφά τις κινήσεις του αλόγου, κάνοντάς το να φαίνεται σαν να «χορεύει», ακολουθώντας αόρατες εντολές.
• Η Υπερπήδηση Εμποδίων: Είναι το είδος που ακολουθώ κι εγώ και θεωρώ το πιο απαιτητικό. Απαιτεί άριστη ισορροπία, μυϊκή δύναμη και γρήγορα αντανακλαστικά, καθώς το άλογο καλείται να ολοκληρώσει μια διαδρομή πηδώντας πάνω από εμπόδια διαφόρων υψών.

Μια ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια είναι ότι τα άλογα δεν βλέπουν όπως εμείς. Βασίζονται κυρίως στην περιφερειακή τους όραση, γι” αυτό και η ακοή τους είναι εξαιρετικά αναπτυγμένη. Είναι ζώα περήφανα, και ο μόνος τρόπος να κερδίσεις την εμπιστοσύνη τους είναι να καταλάβεις τις ανάγκες τους.

Αυτό που με έκανε να ερωτευτώ το άθλημα, πέρα από τη δράση, είναι η φροντίδα τους. Μετά από κάθε προπόνηση, επιστρέφω το άλογό μου στον στάβλο, το πλένω και το χτενίζω. Είναι ο δικός μου τρόπος να του δείξω ότι νοιάζομαι για την υγεία του και να το βοηθήσω να χαλαρώσει. Παρά τον βαθμό δυσκολίας και τον κίνδυνο που μπορεί να κρύβει η επαφή με ένα τόσο μεγάλο ζώο, για μένα αυτή η ενασχόληση είναι η απόλυτη χαλάρωση.

]]> https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/1004/feed 0 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/992 https://schoolpress.sch.gr/3gymelef/archives/992#comments Sun, 29 Mar 2026 20:47:55 +0000 ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ http://schoolpress.sch.gr/3gymelef/?p=992 ....]]> Με αφορμή το διήγημα του Άντον Τσέχωφ «Ο Βάνκας», στο μάθημα της Λογοτεχνίας, οι μαθητές και οι μαθήτριες του Α3 και του Α4 ήρθαν αντιμέτωποι με μια σκληρή πραγματικότητα: την παιδική εκμετάλλευση και τη μοναξιά ενός εννιάχρονου παιδιού που αναγκάζεται να μεγαλώσει απότομα.

Η ιστορία του Βάνκα Ζούκοφ, όμως, δεν έμεινε στάσιμη στις σελίδες του βιβλίου. Έγινε η αφορμή για έναν βαθύ προβληματισμό σχετικά με το παρόν.

Στο πλαίσιο μιας δραστηριότητας δημιουργικής γραφής τα παιδιά έγιναν «παραλήπτες» του γράμματος του Βάνκα  και «αποστολείς ελπίδας» σε ένα ταξίδι στον χρόνο. Μέσα από τα δικά τους γράμματα συνομιλούν με τον εννιάχρονο ήρωα του 1890, αναγνωρίζουν τα προνόμια της δικής τους καθημερινότητας και υψώνουν τη φωνή τους ενάντια στη συνεχιζόμενη πληγή της παιδικής εργασίας, ως μια ελάχιστη πράξη συμπαράστασης σε κάθε Βάνκα του σήμερα, διεκδικώντας έναν κόσμο όπου κάθε παιδί, σε κάθε γωνιά του πλανήτη, θα έχει δικαίωμα στο παιχνίδι, στη μόρφωση και στην ασφάλεια.

Της μαθήτριας Μαρίας Νανοπούλου, Α3

Μάνδρα, 16 Φεβρουαρίου 2026

«Αγαπητέ μου Βάνκα,

Πριν από μερικές ημέρες διάβασα το γράμμα που έγραψες για τον παππού σου στο χωριό. Στενοχωρήθηκα πολύ όταν είδα ότι δεν γνώριζες τη διεύθυνση και κατάλαβα πως το γράμμα σου δεν θα έφτανε ποτέ σε εκείνον. Θα ήθελα να σου δώσω μια μεγάλη αγκαλιά και να σου πω πόσο λυπάμαι για όσα πέρασες. Αν είχα μπροστά μου τον Αλιάχιν, θα του έλεγα πόσο άδικος ήταν μαζί σου και πως θα έπρεπε να σου συμπεριφέρεται σαν να ήσουν δικό του παιδί.

Σήμερα, στις περισσότερες χώρες τα παιδιά δεν εργάζονται σε αυτή την ηλικία, αλλά πηγαίνουν στο σχολείο. Βέβαια, σε ορισμένες περιοχές, δυστυχώς αναγκάζονται ακόμα να δουλεύουν σκληρά, όπως κι εσύ. Ευτυχώς, πλέον τα παιδιά έχουν αποκτήσει δικαιώματα και υπάρχουν άνθρωποι που τα υπερασπίζονται. Ωστόσο, σε χώρες όπου κυριαρχεί ο πόλεμος και η πείνα, η φωνή τους συχνά δεν ακούγεται και ζουν κάτω από πολύ δύσκολες συνθήκες.

Η καθημερινότητά μου δεν μοιάζει καθόλου με τη δική σου. Έχω τους γονείς μου κοντά μου· με αγαπούν, με φροντίζουν και μου παρέχουν όσα χρειάζομαι. Δεν εργάζομαι. Πηγαίνω στην Α’ Γυμνασίου, μαθαίνω αγγλικά και στον ελεύθερο χρόνο μου βγαίνω με τις φίλες μου.

Μακάρι να είχα ένα μαγικό ραβδί και να σε έφερνα τώρα στη χώρα μου, για να δεις ότι κάποια πράγματα έχουν αλλάξει. Δυστυχώς, ακόμα και σήμερα υπάρχουν άνθρωποι που εκμεταλλεύονται τα παιδιά και αυτό είναι κάτι που πρέπει να σταματήσει άμεσα! Κανένας ενήλικας δεν πρέπει να καταπατά τα δικαιώματά μας. Οι μεγάλοι οφείλουν να μας προστατεύουν και να μας υπερασπίζονται.

                                                                   Με αγάπη,

                                                                 Μαρία»

 Της μαθήτριας Μαριρέας Ντάφλου, Α3

                                                 Ελευσίνα, 22 Φεβρουαρίου 2026

  «Αγαπημένε μου Βάνκα,

Το γράμμα σου έφτασε ως εδώ  σαν νιφάδα που δεν έλιωσε στον χρόνο, αλλά κάρφωσε την παγωνιά της κατευθείαν στην καρδιά μου. Οι λέξεις σου δεν ήταν μελάνι μα  καυτά δάκρυα που έλιωναν τον πάγο της μοναξιάς σου. Ένιωσα την ανάσα σου να βαραίνει μέσα στις γραμμές, τα μικρά σου χέρια να τρέμουν καθώς έγραφες στο λιγοστό, αχνό φως του κεριού που τρεμόσβηνε. Η μοναξιά σου, ο φόβος σου, η λαχτάρα σου για τον παππού έγιναν δικά μου. Θύμωσα με τον Αλιάχιν και τους μεγάλους που αντί για αγκαλιά σου πρόσφεραν σκληρότητα.

Πώς γίνεται ένα παιδί να ζητά μόνο αγάπη και να συναντά παγερή αδιαφορία και βαναυσότητα; Πώς γίνεται ο κόσμος των μεγάλων να ξεχνά τόσο εύκολα τη λέξη «τρυφερότητα»; Η θλίψη σου έγινε θυμός μέσα μου κι ο θυμός έγινε υπόσχεση.

Στον χρόνο όπου ζω, πολλά άλλαξαν ή τουλάχιστον έτσι θέλουμε να πιστεύουμε. Τα παιδιά έχουν δικαιώματα, φωνή, σχολεία γεμάτα φως. Υπάρχουν νόμοι που απαγορεύουν την παιδική εργασία, άνθρωποι που αγωνίζονται για να μη στερηθεί κανένα παιδί την παιδικότητά του.

Κι όμως, αν σκύψεις το βλέμμα πέρα  από τα σύνορα της άνεσής μας, θα δεις ότι υπάρχουν ακόμη παιδιά που δουλεύουν σε εργοστάσια, σε χωράφια ,σε δρόμους. Υπάρχουν ακόμη μικρές καρδιές που χτυπούν κάτω από το βάρος της ανάγκης. Ο κόσμος προχώρησε, μα δε γιατρεύτηκε ολοκληρωτικά.

Γι’ αυτό το γράμμα σου δεν ανήκει μόνο στο παρελθόν, είναι  φλόγα που καίει στο παρόν και φωτίζει το μέλλον. Μας καλεί να μη συνηθίσουμε την αδικία, να μη γυρίσουμε το βλέμμα αλλού. Εύχομαι για εσένα, Βάνκα, να βρήκες εκείνη τη ζεστή αγκαλιά που ονειρεύτηκες και εύχομαι για όλα τα παιδιά της γης έναν κόσμο όπου τα βράδια θα μυρίζουν  γαλήνη και  όχι φόβο, όπου τα χέρια θα κρατούν παιχνίδια και όχι εργαλεία, όπου κάθε παιδική ψυχή  θα  μεγαλώνει ελεύθερη, λουσμένη στο φως της αγάπης.

                                   Με αγάπη που ταξιδεύει στον χρόνο

                                      Μια φίλη από το μέλλον»

    Έργο της μαθήτριας του Α3,    Μαριρέας Ντάφλου

Της μαθήτριας Κωνσταντίνας Οικονομίδου, Α3

                              Προς: Μόσχα, Τσαγκαράδικο του Αλιάχιν, στον Βάνκα Ζούκοφ

«Γεια σου Βάνκα,

Ττι κάνεις; Σου γράφω για να σε βοηθήσω να νιώσεις καλύτερα. Δυστυχώς, το γράμμα που έστειλες στον παππού σου δεν έφτασε ποτέ, γιατί δεν ανέφερες τη διεύθυνση και το χωριό όπου βρίσκεται. Όμως, βρίσκω πολύ γενναίο και σπουδαίο το ότι προσπάθησες να του γράψεις, κοιτάζοντας το παράθυρο και φέρνοντας στο μυαλό σου τις όμορφες αναμνήσεις από το χωριό.

Αν είχα μπροστά μου τον Αλιάχιν, τη γυναίκα του και τους καλφάδες, θα τους είχα καταγγείλει αμέσως για σωματική και ψυχολογική βία ανηλίκου. Δυστυχώς δεν ζούσα εκείνη την εποχή, αλλά όσο για το σήμερα, σε πολλά μέρη τα πράγματα παραμένουν δύσκολα. Η παιδική εργασία είναι μια μάστιγα που εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα κυριότερα προβλήματα στον κόσμο.

Θέλω όμως να ξέρεις πως θα προσπαθήσω να βοηθήσω τους άλλους «Βάνκες» του σήμερα, ώστε να μην έχουν την ίδια τύχη με εσένα. Η διαφορά του τότε με το τώρα είναι ότι πλέον έχουν θεσπιστεί τα Δικαιώματα του Παιδιού, αν και σε κάποιες χώρες με ακραία φτώχεια, αυτά δυστυχώς «αγνοούνται». Τότε, οι μεγάλοι αντιμετώπιζαν τα παιδιά ως «κοντούς ενήλικες» και τα χρησιμοποιούσαν για δουλειές που απαιτούσαν μικρά σώματα και χέρια. Σήμερα, πολλά παιδιά δεν εκτιμούν όσα έχουν και γίνονται εγωιστές, ζητώντας συνέχεια όλο και περισσότερα…

Ελπίζω πραγματικά αυτό να αλλάξει, η παιδική εργασία να εξαλειφθεί οριστικά και όλα τα παιδιά του κόσμου να πηγαίνουν σχολείο και να είναι ευτυχισμένα.

                         Από: Κωνσταντίνα Οικονομίδου

                     Έργο της μαθήτριας του Α3,                         Κωνσταντίνας Οικονομίδου

Του μαθητή Μάριου Πανώργια, Α3

                                           Προς: Βάνκα Ζούκοφ, Μόσχα, Ρωσία

                                                                           Ελευσίνα, Ελλάδα 18-02-2026

«Αγαπημένε μου Βάνκα,

Πρόσφατα έμαθα την τραγική ιστορία σου και λυπήθηκα τόσο πολύ που τα μάτια μου γέμισαν δάκρυα, ειδικά όταν διάβασα τη διεύθυνση που έγραψες στο γράμμα για τον παππού σου και κατάλαβα πως δεν θα το έπαιρνε ποτέ. Μακάρι να μπορούσα να σε είχα μπροστά μου, να σε αγκάλιαζα και να σου έλεγα να είσαι δυνατός και όλα θα φτιάξουν στο μέλλον. Έχεις περάσει τόσα πολλά και όμως έχεις αντέξει όλες τις δυσκολίες και αυτό σημαίνει πως έχεις μεγάλη ψυχική δύναμη και είσαι αξιοθαύμαστος.

Δεν σου κρύβω πως είμαι αγανακτισμένος για τον τρόπο που σου συμπεριφέρονται. Ο εργοδότης σου είναι πολύ σκληρός άνθρωπος και είναι απαράδεκτο να σε χτυπά και να σε κακοποιεί. Είσαι μόλις εννιά χρονών, θα έπρεπε να σου μιλούν τρυφερά και ευγενικά, να σε πηγαίνουν στο σχολείο και να σε φροντίζουν με κάθε τρόπο ώστε να νιώθεις ασφαλής. Γίνομαι έξαλλος όταν σκέφτομαι πόση σκληρότητα και βία έχεις δεχτεί, ακόμα και από τη γυναίκα του Αλιάχιν, που θα έπρεπε να ήταν σαν μάνα σου. Αντί να σου μαθαίνουν πώς να γίνεις ένας καλός άνθρωπος, αυτοί σε εκμεταλλεύονται και σε κακομεταχειρίζονται. Μέχρι και να κλέψεις σε έβαλαν οι καλφάδες, πράγμα που είναι εξωφρενικό για ένα για ένα μικρό παιδί.

Φίλε μου Βάνκα, νιώθω τον πόνο σου, γιατί είμαι και εγώ ακόμα μικρός στην ηλικία και βάζω τον εαυτό μου στη θέση σου και καταλαβαίνω πόσο δύσκολες στιγμές έχεις περάσει. Εγώ είμαι πολύ τυχερός, γιατί γεννήθηκα και ζω σε μια κοινωνία και σε μια οικογένεια που μου προσφέρουν όλα όσα αξίζει κάθε παιδί να έχει. Πηγαίνω στο σχολείο, έχω γονείς που με αγαπούν και με φροντίζουν στα πάντα. Θέλω να ξέρεις πως σήμερα τα παιδιά έχουν δικαιώματα που προστατεύονται από νόμους όπως η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, σύμφωνα με την οποία κάθε παιδί έχει δικαίωμα στην εκπαίδευση, στην ασφάλεια, στην ελευθερία έκφρασης, στην υγεία και στην αγάπη.

Ωστόσο, δεν έχουν αλλάξει όλα παντού. Υπάρχουν ακόμα και εδώ παιδιά που δεν ζουν μέσα στην ασφάλεια, αλλά τα κακοποιούν και τα μαθαίνουν να κάνουν άσχημα πράγματα. Υπάρχουν και εδώ «Βάνκες» που τρώνε ξύλο, όπως εσύ, που δουλεύουν σκληρά για να ικανοποιήσουν άλλους και ζουν κάτω από άθλιες συνθήκες.

Κι όμως, κανένα παιδί δεν θα έπρεπε να ζει έτσι. Όλα τα παιδιά αξίζουν να ζουν μέσα σε ένα όμορφο περιβάλλον, που θα τους προσφέρει προστασία, αγάπη και δυνατότητες να φτιάξουν μια χαρούμενη ζωή. Σκέφτομαι πολλές φορές πως εγώ πηγαίνω σχολείο, έχω όμορφα ρούχα, ζω σε ένα μοντέρνο σπίτι, έχω τους γονείς μου που ικανοποιούν κάθε μου επιθυμία, έχω σχέδια για το μέλλον, έχω φίλους και μοιράζομαι μαζί τους στιγμές παιχνιδιού και διασκέδασης και στεναχωριέμαι που άλλα παιδιά, όπως εσύ, δεν μπορούν να απολαμβάνουν όλα αυτά που εγώ τόσο απλόχερα έχω. Είναι άδικο αυτό Βάνκα, πολύ άδικο!

Εύχομαι μέσα από την καρδιά μου κάποτε αυτός ο κόσμος να μην έχει βία, να μην έχει θλίψη και φόβο για κανένα παιδί, όπου και να βρίσκεται. Αν είχα ένα μαγικό ραβδί θα ήθελα να σε μεταφέρω στο χωριό, κοντά στον παππού σου που θα σε περίμενε με μια ανοιχτή αγκαλιά γεμάτη με αγάπη. Εύχομαι, Βάνκα, κάποτε όλοι οι μεγάλοι και σοφοί άνθρωποι του κόσμου να μην επιτρέπουν  να δουλεύουν τα παιδιά και να τα εκμεταλλεύονται. Μακάρι να ξημερώσει η ημέρα που όλα τα παιδιά του κόσμου θα παίζουν χαρούμενα στα προαύλια των σχολείων.

Με εκτίμηση

Μάριος

Της μαθήτριας Αντωνίας Παπαβασιλείου, Α3 

 «Αγαπητέ Βάνκα!

Διάβασα την ιστορία σου στο βιβλίο της Λογοτεχνίας και νιώθω πολύ άσχημα για την κατάσταση στην οποία βρισκόσουν. Το να εργάζεσαι σε τέτοιες σκληρές δουλειές, ειδικά όταν είσαι απλά ένα μικρό και ανυπεράσπιστο παιδί, είναι πραγματικά φρικτό. Κανένα παιδί στον κόσμο δεν αξίζει τέτοια κακομεταχείριση!

Σήμερα, η παιδική εργασία έχει απαγορευτεί από τον νόμο και έχει μειωθεί αρκετά, αλλά αυτό δεν σημαίνει πως δεν υπάρχει ακόμη. Συνήθως, η παιδική εκμετάλλευση αναπτύσσεται περισσότερο σε χώρες της Ασίας και της Αφρικής, όπως στην Κίνα, το Βιετνάμ, την Ταϊλάνδη, τη Ζιμπάμπουε, τη Μαδαγασκάρη, ακόμα και τη Νιγηρία.

Εύχομαι κανένα παιδί να μη ζει πια κάτω από τέτοιες συνθήκες και να μπορεί να ζει πραγματικά σαν ΠΑΙΔΙ! Μακάρι μια μέρα η παιδική εργασία να εξαφανιστεί για πάντα από τον κόσμο!

Με αγάπη

Αντωνία 

      Έργο της μαθήτριας του Α3,         Αντωνίας Παπαβασιλείου

Του μαθητή Βασίλη Παππά, Α3

 Ένα γράμμα πέρα από τον χρόνο

«Αγαπημένε μου Βάνκα,

Σου στέλνω αυτό το γράμμα για να σου πω πώς νιώθω για όλα όσα περνάς. Ξέρω ότι οι δυσκολίες σου είναι μεγάλες και θέλω να ξέρεις πως είμαστε όλοι νοερά δίπλα σου. Σου αξίζουν συγχαρητήρια που δεν τα παρατάς! Μέσα από τις λέξεις σου φαίνεται καθαρά η σκληρή συμπεριφορά των ενηλίκων γύρω σου· είναι φανερό πως σου φέρονται με μεγάλη αγριότητα.

Στον δικό μας κόσμο, τα πράγματα έχουν αλλάξει. Πλέον, όλοι οφείλουν να συμπεριφέρονται καλά στα παιδιά και, αν κάποιος δεν το κάνει, αντιμετωπίζει αυστηρές ποινές. Η παιδική εργασία έχει απαγορευτεί και όλα τα παιδιά πηγαίνουν στο σχολείο για να μορφωθούν – μάλιστα, αν οι γονείς δεν φροντίσουν γι” αυτό, υπάρχουν πάλι κυρώσεις. Βέβαια, σε κάποιες περιοχές του πλανήτη υπάρχουν ακόμα παιδιά που ζουν σε συνθήκες παρόμοιες με τις δικές σου, ίσως γιατί δεν έχουν γονείς ή αναγκάζονται να μένουν σε ένα εχθρικό περιβάλλον, όμως προσπαθούν να παλέψουν, όπως κι εσύ.

Μπορεί να μη γνωριζόμαστε, αλλά είμαστε περίπου στην ίδια ηλικία και θέλω να ξέρεις πως δεν είσαι μόνος σου σε αυτό το κρύο. Σου εύχομαι οι επόμενες μέρες σου να μην έχουν πια φόβο, αλλά μόνο παιχνίδι και φίλους που θα σε νοιάζονται. Εύχομαι να βρεθεί ένας τρόπος να φύγεις από εκεί που πονάς και να πας κάπου όπου θα έχεις ζεστό φαγητό και κάποιον να σου λέει «καληνύχτα» με αγάπη.

                                                    Με αγάπη

                                                     Βασίλης»

Έργο του μαθητή του Α3, Βασίλη Παππά

Του μαθητή Κωνσταντίνου Παππά, Α3

 «Αγαπητέ Βάνκα,

Με λένε Κωνσταντίνο και σου γράφω από το μέλλον. Μόλις σήμερα διάβασα όσα έγραψες και παρατήρησα πως δεν σημείωσες τη διεύθυνση· εξαιτίας αυτού, το γράμμα σου δεν έφτασε ποτέ στον παππού σου.

Διαβάζοντας τα λόγια σου, ένιωσα αγανάκτηση για όλα όσα έχεις περάσει και για όσα έχουν κάνει σε ένα τόσο μικρό παιδί. Μακάρι να ήμουν εκεί κοντά, να γινόμασταν φίλοι και να σου μάθαινα πολλά πράγματα. Θα ήθελα να ξέρεις ότι πάντα θα έχεις έναν φίλο που θα σε αγαπάει. Θα έμπαινα μπροστά στο αφεντικό σου και θα του έλεγα πως δεν πρέπει να συμπεριφέρεται έτσι στα παιδιά και ότι αυτό που κάνει είναι λάθος.

Σήμερα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Οι γονείς έχουν υποχρέωση να στέλνουν τα παιδιά τους στο σχολείο. Η παιδική εργασία είναι παράνομη και υπάρχουν πολλοί νόμοι που μας προστατεύουν, αν και σε μερικές χώρες οι νόμοι αυτοί δυστυχώς καταπατώνται.

Η δική μου οικογένεια με προστατεύει από όλους και από όλα και ξέρω ότι οι άνθρωποί μου με αγαπούν πάρα πολύ. Μακάρι να είχα ένα μαγικό ραβδί και να σε μετέφερα στο σπίτι μας, για να γινόσουν το έκτο μέλος της οικογένειάς μου.

Ελπίζω αυτές τις γραμμές να μην τις διαβάσεις μόνο εσύ, αλλά και όλος ο κόσμος, ώστε να καταλάβουν όλοι ότι τα παιδιά είναι το μέλλον.

Με αγάπη,

Κωνσταντίνος»

Έργο του μαθητή του Α3, Κωνσταντίνου Παππά

Του μαθητή Γιάννη Πατάλα, Α3

                                                                                                                             Ελευσίνα 17/2/26

 «Γεια σου Βάνκα,

Δεν θα το πιστέψεις, αλλά με έναν τρόπο το γράμμα που ήθελες να στείλεις στον παππού σου κατέληξε στα χέρια μου, πάνω από έναν αιώνα αργότερα. Νομίζω πως αυτό που έφταιξε είναι ότι δεν έγραψες τη διεύθυνση του παππού σου· αλλά τι να έκανες κι εσύ; Ένα εννιάχρονο παιδί είσαι που το εκμεταλλεύονται όλοι, δεν φταις εσύ. Ένα πράγμα έχω να σου πω: μην τα παρατάς! Κάποια στιγμή θα τα καταφέρεις και θα γυρίσεις στο χωριό σου, στη ζωή ενός παιδιού και όχι ενός δούλου.

Η κατάσταση που βιώνεις έχει βελτιωθεί πολύ για τα σημερινά παιδιά, καθώς πλέον υπάρχουν αυστηροί νόμοι εναντίον της παιδικής εργασίας και εκμετάλλευσης. Δυστυχώς, το φαινόμενο αυτό παραμένει συχνό κυρίως σε πιο «φτωχές» οικογένειες και χώρες – ιδιαίτερα στο ασιατικό κομμάτι του πλανήτη– όπου σίγουρα θα μπορούσε να πει κανείς ότι υπάρχουν ακόμα πολλοί «Βάνκες». Το φαινόμενο αυτό όμως δεν έχει εξαφανιστεί τελείως και είναι δύσκολο να εξαλειφθεί παντού.

Όπως σου ανέφερα, τα παιδιά σήμερα προστατεύονται από νόμους που αφορούν την πρόσβαση σε τροφή, στέγη και υγεία, την προστασία από κάθε μορφή βίας και κακοποίησης, καθώς και την υποχρεωτική παρουσία στο σχολείο για να μπορέσουν να καλλιεργήσουν το μέλλον τους. Αυτοί οι νόμοι έχουν κάνει πιο δύσκολη την κακομεταχείριση των παιδιών και, αν υπήρχαν στην εποχή σου, μπορεί να σε είχαν σώσει.

Τέλος, θα ήθελα πραγματικά να σε πάρω μακριά από εκεί, αλλά δεν έχω τον τρόπο. Θα ήθελα να σου ευχηθώ ένα καλό τέλος στην ιστορία σου και να σου δώσω μια συμβουλή: το τι κάνεις στη ζωή σου το ελέγχεις εσύ, όχι οι άλλοι.

Να έχεις ένα καλό τέλος,

Γιάννης»

Του μαθητή Ηλία Ρούνγκο, Α3

«Αγαπητέ Βάνκα, σου γράφω από το μέλλον

Διαβάζοντας για τη ζωή σου ένιωσα βαθιά θλίψη και συγκίνηση. Η μοναξιά σου, ο φόβος σου και η λαχτάρα σου για λίγη αγάπη και ζεστασιά με άγγιξαν πολύ. Είσαι ένα μικρό παιδί που θα έπρεπε να παίζει, να γελά και να νιώθει ασφάλεια, κι όμως αναγκάζεσαι να ζεις μέσα στη σκληρότητα και την αδιαφορία.

Θέλω να σου εκφράσω τη συμπαράστασή μου για όλα όσα περνάς. Δεν σου αξίζουν οι φωνές, τα χτυπήματα και οι ταπεινώσεις. Η συμπεριφορά του τσαγκάρη Αλιάχιν, της γυναίκας του και των καλφάδων προκαλεί αγανάκτηση. Οι μεγάλοι έχουν ευθύνη να προστατεύουν τα παιδιά, να τους δείχνουν καλοσύνη και να τα καθοδηγούν με αγάπη, όχι με βία και σκληρότητα. Είναι άδικο να φορτώνουν σε σένα τόσο πόνο και τόση δουλειά.

Θέλω όμως να σου μιλήσω και για το σήμερα. Σε πολλές χώρες του κόσμου τα πράγματα έχουν αλλάξει. Υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά, που απαγορεύουν την παιδική εργασία και τιμωρούν όσους τα κακομεταχειρίζονται. Τα παιδιά έχουν δικαίωμα στο σχολείο, στο παιχνίδι, στην υγεία και στην ασφάλεια. Υπάρχουν οργανισμοί και άνθρωποι που αγωνίζονται καθημερινά για να τα προστατεύσουν.

Δυστυχώς, όμως, σε κάποιες γωνιές του πλανήτη υπάρχουν ακόμη «Βάνκες». Παιδιά που δουλεύουν σκληρά, που ζουν στη φτώχεια ή βιώνουν βία και εκμετάλλευση. Ο κόσμος δεν έγινε τέλειος. Όμως υπάρχει περισσότερη ευαισθητοποίηση, περισσότερη φροντίδα και προσπάθεια να αλλάξουν τα πράγματα.

Κλείνω το γράμμα μου με μια ευχή: να έρθει μια μέρα που κανένα παιδί δεν θα νιώθει φόβο ή μοναξιά, που όλα τα παιδιά θα μεγαλώνουν με αγάπη, προστασία και ελπίδα. Εύχομαι κι εσύ, Βάνκα, να βρεις τη ζεστασιά που αναζητάς και να κρατήσεις μέσα σου το φως της παιδικής σου καρδιάς.

Με αγάπη και ελπίδα για σένα και για όλα τα παιδιά του κόσμου,

                  Ηλίας»

Της μαθήτριας Κωνσταντίνας Σαρρή, Α3

 Ένα γράμμα πέρα από τον χρόνο

                                                      Αθήνα, 25 Φεβρουαρίου 2026

Αγαπητέ Βάνκα,

       Σου γράφω από το μέλλον, από έναν κόσμο πολύ διαφορετικό από εκείνον που γνώρισες εσύ. Μόλις διάβασα το γράμμα σου «Στον παππού, στο χωριό…» και η καρδιά μου σφίχτηκε. Η πρώτη μου σκέψη ήταν πόσο μόνος πρέπει να ένιωθες όταν το έγραφες. Ένα μικρό παιδί, κουρασμένο, φοβισμένο, να ζητά βοήθεια με τόση απλότητα και τόση ελπίδα. Ήθελα να μπορούσα να μπω μέσα στις σελίδες του βιβλίου, να σε πάρω αγκαλιά και να σου ψιθυρίσω πως δεν φταις εσύ για τίποτα από όσα σου συμβαίνουν. Νιώθω μεγάλη λύπη για τις δυσκολίες που περνάς. Η σκληρή συμπεριφορά του αφεντικού σου, του Αλιάχιν, τα χτυπήματα, οι φωνές, η αδικία… όλα αυτά δεν θα έπρεπε να τα ζει κανένα παιδί. Με θυμώνει που οι μεγάλοι γύρω σου δεν σε προστάτεψαν όπως όφειλαν. Ένα παιδί χρειάζεται φροντίδα, παιχνίδι, σχολείο, αγάπη, όχι φόβο και εξάντληση. Όταν φαντάζομαι τα μικρά σου χέρια να δουλεύουν ασταμάτητα και τα μάτια σου να κλείνουν από την κούραση, νιώθω αγανάκτηση για την αδικία του κόσμου σου.

Αν σε είχα μπροστά μου, θα σου έλεγα πως η καλοσύνη που κρύβεις μέσα σου είναι δύναμη. Παρ’ όλο που σου φέρονται άσχημα, εσύ συνεχίζεις να αγαπάς τον παππού σου, να θυμάσαι το χωριό, το δάσος, τα σκυλιά, τις γιορτές. Οι αναμνήσεις σου είναι φως που δείχνει πόσο καθαρή είναι η ψυχή σου. Μην αφήσεις κανέναν να σου την πάρει.

Θέλω όμως να σου μιλήσω και για τον κόσμο στον οποίο ζω εγώ. Σήμερα, τα περισσότερα παιδιά πηγαίνουν σχολείο και δεν δουλεύουν σε εργαστήρια ή σε σπίτια αφεντικών. Υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά και απαγορεύουν την παιδική εργασία. Τα παιδιά έχουν δικαίωμα στην εκπαίδευση, στην υγεία, στην ξεκούραση, στο παιχνίδι, στην προστασία από τη βία. Υπάρχουν οργανισμοί και άνθρωποι που αγωνίζονται για να μην ξαναζήσει κανένα παιδί όσα έζησες εσύ.

Βέβαια, δεν έχουν αλλάξει όλα παντού. Σε κάποιες γωνίες της Γης υπάρχουν ακόμα παιδιά που δουλεύουν σκληρά, που δεν πηγαίνουν σχολείο, που ζουν μέσα στη φτώχεια ή στον πόλεμο. Υπάρχουν ακόμα «Βάνκες» που περιμένουν κάποιον να ακούσει τη φωνή τους. Όμως σήμερα η κοινωνία μιλά περισσότερο γι” αυτά τα προβλήματα. Οι άνθρωποι ενημερώνονται, βοηθούν, προσπαθούν να αλλάξουν τα πράγματα. Η φωνή ενός παιδιού δεν θεωρείται πια ασήμαντη.

Αν σου περιέγραφα τη δική μου καθημερινότητα, ίσως να σου φαινόταν όνειρο. Ξυπνάω το πρωί και ετοιμάζομαι για το σχολείο. Εκεί μαθαίνω γράμματα, ιστορία, επιστήμες, τέχνη. Στο διάλειμμα παίζουμε με τους φίλους μου στην αυλή. Μετά το σχολείο γυρίζω σπίτι, τρώω ζεστό φαγητό με την οικογένειά μου και το απόγευμα έχω χρόνο για παιχνίδι ή για ξεκούραση. Κανείς δεν με χτυπά αν κάνω λάθος. Οι δάσκαλοί μου προσπαθούν να με βοηθήσουν να μάθω. Στο σπίτι νιώθω ασφάλεια και αγάπη. Όλα αυτά που για μένα είναι καθημερινά και συνηθισμένα, για σένα ήταν ένα μακρινό όνειρο.

Κι όμως, διαβάζοντας την ιστορία σου, κατάλαβα κάτι σημαντικό: τίποτα από αυτά δεν είναι αυτονόητο. Κάποτε, παιδιά σαν κι εσένα δούλευαν σκληρά χωρία δικαιώματα. Οι θυσίες και τα βάσανά σας μας θυμίζουν πόσο πολύτιμη είναι η παιδική ηλικία. Μας καλούν να μην κλείνουμε τα μάτια στην αδικία.

Αν είχα ένα μαγικό ραβδί, θα σε έπαιρνα αμέσως από το σπίτι του αφεντικού σου και θα σε μετέφερα στο χωριό, κοντά στον παππού σου. Θα σου χάριζα ζεστά ρούχα, ένα καθαρό κρεβάτι, ένα σχολείο γεμάτο βιβλία και φίλους. Θα σου έδινα χρόνο να τρέξεις στο χιόνι, να γελάσεις, να μεγαλώσεις χωρίς φόβο. Θα ήθελα να σου χαρίσω εκείνη την παιδική ηλικία που σου στέρησαν.

Δεν μπορώ όμως να αλλάξω το παρελθόν. Μπορώ μόνο να μάθω από αυτό. Γι’ αυτό σου υπόσχομαι πως θα προσπαθώ να υπερασπίζομαι όποιον αδικείται. Θα μιλάω, όταν βλέπω βία, θα στηρίζω όσους έχουν ανάγκη, θα θυμάμαι πως πίσω από κάθε παιδί υπάρχει μια καρδιά που χτυπά όπως η δική σου. Η ιστορία σου δεν είναι απλώς ένα μάθημα λογοτεχνίας είναι ένα κάλεσμα για περισσότερη ανθρωπιά.

Θα ήθελα, επίσης, να στείλω ένα μήνυμα σε όλους τους μεγάλους που ίσως διαβάσουν αυτό το γράμμα. «Ακούστε τα παιδιά. Προστατέψτε τα. Μην ξεχνάτε πως η δύναμή σας πρέπει να γίνεται ασπίδα και όχι φόβος. Κανένα παιδί δεν πρέπει να δουλεύει εξαντλητικά, να πεινά, να φοβάται ή να νιώθει μόνο. Η παιδική ηλικία είναι ιερή και ανεπανάληπτη».

Αγαπητέ Βάνκα, μπορεί να έζησες σε δύσκολους καιρούς, όμως η φωνή σου ταξίδεψε μέσα στον χρόνο. Το μικρό σου γράμμα έγινε μεγάλο μάθημα για εμάς. Μας έμαθε να συμπονάμε, να σκεφτόμαστε, να διεκδικούμε έναν δικαιότερο κόσμο. Και ίσως αυτό να είναι μια μορφή δικαίωσης: ότι ο πόνος σου δεν ξεχάστηκε.

Κλείνω το γράμμα μου με μία ευχή. Εύχομαι κάθε παιδί, σε κάθε εποχή, να έχει ένα σπίτι γεμάτο αγάπη, ένα σχολείο ανοιχτό, φίλους για παιχνίδι και μεγάλους που το στηρίζουν. Εύχομαι να ζούμε σε ένα κόσμο όπου καμία παιδική φωνή δεν θα χάνεται μέσα στο σκοτάδι. Κι αν ποτέ νιώσεις μόνος, να θυμάσαι πως, έστω και από το μέλλον, κάποιος σε σκέφτεται με αγάπη και σε κρατά μέσα στην καρδιά του.

Με αγάπη

Κωνσταντίνα»

Έργο της μαθήτριας του Α3, Κωνσταντίνας Σαρρή

Του μαθητή Δημήτρη Τσάγκουρνα, Α3

 «Αγαπητέ Βάνκα,

Σου στέλνω αυτό το γράμμα για να σου εξηγήσω πώς είναι τα πράγματα σήμερα και πόσο έχουν αλλάξει σε σχέση με τη δική σου εποχή.

Αρχικά, νιώθω μεγάλη στενοχώρια έχοντας διαβάσει την ιστορία σου. Νιώθω θυμό αλλά και απορία, γιατί δεν μπορώ να καταλάβω πώς κατάφερες να επιβιώσεις μετά από όλα αυτά τα βάσανα. Θέλω να σου πω πως από τότε τα πράγματα έχουν αλλάξει: τα παιδιά πηγαίνουν καθημερινά στο σχολείο, οι ενήλικες στις δουλειές τους και το πιο σημαντικό είναι ότι τα παιδιά δεν εργάζονται πια, καθώς είναι προστατευμένα. Πλέον υπάρχουν νόμοι ειδικά φτιαγμένοι για την προστασία κάθε ανθρώπου.

Η πρώτη μου σκέψη, μετά το κείμενο που διάβασα για εσένα, είναι αν έχεις καταφέρει να ξεπεράσεις εκείνες τις σκληρές στιγμές, τα βάσανα και την απώλεια του παππού σου. Τέλος, εύχομαι στις επόμενες γενιές να μη συμβεί ποτέ ξανά σε κανένα παιδί αυτό που πέρασες εσύ. Εύχομαι ο κόσμος να γίνει δικαιότερος για όλους μας και κανένα παιδί να μη χάνει την αθωότητα της ηλικίας του.

Με αγάπη, ένα παιδί από το μέλλον,

Δημήτρης»

Του μαθητή Γιώργου Τσάμη, Α3

                                                              Αθήνα, 27 Φεβρουαρίου 2026

Αγαπητέ Βάνκα,

Σου γράφω από το μέλλον με την καρδιά μου γεμάτη συγκίνηση. Διαβάζοντας για τη ζωή σου ένιωσα λύπη και θυμό. Είναι άδικο ένα παιδί να ζει με φόβο, πείνα και μοναξιά. Η σκληρή συμπεριφορά του αφεντικού σου και των μεγάλων γύρω σου με αγανάκτησε. Κανένα παιδί δεν αξίζει τιμωρίες και χτυπήματα αντί για φροντίδα και αγάπη.

Θέλω όμως να σου πω ότι στον κόσμο μου πολλά πράγματα έχουν αλλάξει. Στις περισσότερες χώρες υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά και απαγορεύουν την παιδική εργασία. Τα παιδιά πηγαίνουν σχολείο, παίζουν και έχουν δικαιώματα. Παρ’ όλα αυτά, σε κάποιες φτωχές περιοχές της γης υπάρχουν ακόμη παιδιά που δουλεύουν σκληρά για να ζήσουν. Υπάρχουν ακόμη «Βάνκες» που χρειάζονται βοήθεια.

Εύχομαι το γράμμα σου να βρει τελικά τον παππού σου και να σε πάρει μακριά από τη δυστυχία. Μα πάνω απ’ όλα, εύχομαι ένα μέλλον όπου όλα τα παιδιά θα μεγαλώνουν με ασφάλεια, μόρφωση και αγάπη.

Με φιλία και ελπίδα,

Γιώργος, από το 2026

Της μαθήτριας Εύης Σκουρτάι, Α4

 «Αγαπητέ Βάνκα, σου γράφω από το μέλλον…

Διάβασα το γράμμα που έγραψες στον παππού σου και ένιωσα μεγάλη λύπη για όσα περνάς. Πρέπει να είναι πολύ δύσκολο για ένα παιδί να δουλεύει τόσο σκληρά μέσα στο κρύο και ταυτόχρονα να το κακομεταχειρίζονται. Με θυμώνει ο τρόπος που σου συμπεριφέρονται. Ξέρω ότι σου λείπει η ζεστασιά του σπιτιού, οι κουβέντες με τις μαγείρισσες στο χωριό και η αγκαλιά του παππού σου. Είναι φυσιολογικό να νιώθεις μοναξιά, φόβο και στενοχώρια, ειδικά τώρα τα Χριστούγεννα, επειδή δε βρίσκεσαι κοντά στον αγαπημένο σου παππού.

Θέλω, επίσης, να σου πω πως ήσουν πολύ γενναίος που πήρες το θάρρος να γράψεις κρυφά από το αφεντικό σου το γράμμα στον παππού σου και ελπίζω σύντομα να σου έρθει απάντηση. Μέχρι τότε κράτα γερά και μη χάνεις το κουράγιο σου.

Στην εποχή μου τα πράγματα έχουν αλλάξει. Στις περισσότερες χώρες του κόσμου υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά. Δυστυχώς, ακόμα και σήμερα, όμως, σε αρκετές γωνιές του πλανήτη η παιδική εργασία δεν έχει εκλείψει…

Ελπίζω ότι δεν θα αργήσει να έρθει η μέρα όπου όλα τα παιδιά θα έχουν τη δυνατότητα να πηγαίνουν στο σχολείο και να μεγαλώνουν μέσα σε ένα ασφαλές περιβάλλον.

Με αγάπη

Εύη

Του μαθητή Δημήτρη Σωτηρόπουλου, Α4

Ελευσίνα, 9/2/2026

«Αγαπητέ μου Βάνκα,

Όταν διάβασα την ιστορία σου η θλίψη μου ήταν μεγάλη, ειδικά για το πόσο άδοξα τελείωσε η προσπάθειά σου να επικοινωνήσεις με τον παππού σου. Σκέφτομαι πόσο σκληρός πρέπει να ήταν το αφεντικό σου, για να σου στερεί ακόμα και το ψωμί.

Δυστυχώς, αν κοιτάξουμε τον κόσμο σήμερα, θα δούμε ότι σε κάποια σημεία η παιδική εργασία παραμένει μια ζωντανή πληγή. Εκατομμύρια παιδιά εξακολουθούν να εργάζονται υπό άθλιες συνθήκες, στερημένα από τα βασικά αγαθά, όπως το φαγητό και το καθαρό νερό. Στην Αφρική, για παράδειγμα, πολλά παιδιά δουλεύουν ατέλειωτες ώρες κάτω από τον καυτό ήλιο, κερδίζοντας χρήματα που δεν επαρκούν ούτε για την επιβίωσή τους. Είναι λυπηρό που τόσα παιδιά αναγκάζονται να εγκαταλείψουν το σχολείο και τα όνειρά τους για να επιβιώσουν.

Σου εύχομαι ολόψυχα να καταφέρεις να φύγεις από εκείνο το μέρος. Κι αν οι συνθήκες σε αναγκάζουν να εργάζεσαι, εύχομαι τουλάχιστον να βρεθείς κοντά σε ανθρώπους που θα σε σέβονται, θα σε προστατεύουν και θα σε φροντίζουν όπως σου αξίζει.

Με εκτίμηση

Δημήτρης»

        Έργο της μαθήτριας του Α4,            Άννας-Μαρίας Τέγου

Της μαθήτριας Φωτεινής Τριανταφυλλίδη, Α4

                                       Προς: Βάνκα Ζούκοφ, Μόσχα

                                           Ελευσίνα, 25/2/2026

«Αγαπητέ Βάνκα,

Σου γράφω από το μέλλον, συγκεκριμένα από το 2026. Διάβασα όσα έγραψες στον παππού σου και πραγματικά συγκινήθηκα· τα λόγια σου με άγγιξαν βαθιά. Καταλαβαίνω την κατάστασή σου, γιατί δυστυχώς ακόμα και σήμερα υπάρχουν στον κόσμο παιδιά που αναγκάζονται να εργάζονται σκληρά, όπως εσύ.

Είναι τραγικό το γεγονός ότι ολόκληρες βιομηχανίες —κυρίως στον χώρο του ρουχισμού— βασίζονται ακόμα σε παιδικά χέρια. Σε πολλές χώρες της Ασίας και της Αφρικής, όπου οι οικογένειες ζουν μέσα στη φτώχεια, τα παιδιά θυσιάζουν την παιδική τους ηλικία για να βοηθήσουν οικονομικά το σπίτι τους. Οι συνθήκες αυτές είναι απάνθρωπες.

Όπως περιγράφεις τη ζωή σου, είναι φανερό πως μόνο ο παππούς σου θα μπορούσε να σε απαλλάξει από τη μαρτύριο του τσαγκαράδικου. Η απόφασή σου να του γράψεις κρυφά ήταν μια πράξη θάρρους. Ωστόσο, υπάρχει κάτι που με ανησυχεί: στο γράμμα σου ξέχασες να σημειώσεις το όνομα του χωριού σου. Χωρίς τη διεύθυνση, οι άνθρωποι στο ταχυδρομείο δεν θα ξέρουν πού να το στείλουν και φοβάμαι πως θα μείνει αζήτητο.

Αναρωτιέμαι συχνά για τη δουλειά σου: το αφεντικό σου σου δίνει έστω κάποια χρήματα ή σου προσφέρει μόνο στέγη; Ελπίζω πάντως, παρά τις δυσκολίες, ο παππούς σου να βρει κάποιον τρόπο να σε συναντήσει. Θα ήθελα πολύ να μάθω πώς θα ένιωθες αν τον έβλεπες ξαφνικά μπροστά σου!

Με αγάπη, η φίλη σου από το μέλλον,

Φωτεινή»

Της μαθήτριας Μάνιας Τσιάμαλου, Α4

 «Αγαπητέ Βάνκα,

Διάβασα την ιστορία σου, και από εκείνη στιγμή ένιωσα την καρδιά μου να σφίγγεται. Νομίζω πως κάθε άνθρωπος που μαθαίνει για εσένα νιώθει το ίδιο όπως λύπη για τον πόνο σου, θυμό για την αδικία που έζησες, άλλα και τρυφερότητα για την παιδική σου ψυχή που, παρά τη σκληρότητα γύρω της, δεν έπαψε να ελπίζει.

Το γράμμα σου στον παππού σου είναι γεμάτο φόβο και μοναξιά, άλλα και μια μικρή φλόγα πίστης πως κάποιος θα σε σώσει. Αυτή η φλόγα είναι που συγκινεί όλους τους ανθρώπους. Από τότε που γράφτηκε η ιστορία σου, ο κόσμος έχει αλλάξει σε πολλά πράγματα. Σε πολλές  χώρες υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά, που τους δίνουν δικαίωμα στο σχολείο, στο παιχνίδι, στη φροντίδα και στην αγάπη. Πολλά παιδιά σήμερα δεν χρειάζεται να δουλεύουν από τόσο μικρά και μπορούν να ζουν πιο ξέγνοιαστα παιδικά χρόνια. Όμως, η αλήθεια είναι πως δεν έχουν αλλάξει όλα. Υπάρχουν ακόμα παιδιά στον κόσμο που δουλεύουν σκληρά, που ζουν στη φτώχεια, που φοβούνται, που νιώθουν μόνα, παιδιά που, με κάποιον τρόπο μοιάζουν με εσένα. Σε ορισμένα  μέρη, παιδιά στερούνται το σχολείο, την αγάπη, τη φροντίδα και τη στέγη. Κι αυτό μας θυμίζει πως η ιστορία σου δεν ανήκει μόνο στο παρελθόν αλλά είναι και υπενθύμιση και για το παρόν.

Θέλω να σου αφήσω μια ευχή. Εύχομαι ο κόσμος να γίνει πιο δίκαιος και πιο ανθρώπινος. Να έρθει μια μέρα που κανένα παιδί δεν θα χρειάζεται να γράφει ένα γράμμα σαν το δικό σου ζητώντας σωτηρία.

Με αγάπη

Μάνια»

Της μαθήτριας Στεργιανής-Γαβριέλας Τσιούνη, Α4

                                                         Ελευσίνα, 28-2-2026

«Αγαπητέ μου φίλε Βάνκα,

Έμαθα την ιστορία σου και στενοχωρήθηκα πολύ για τις δυσκολίες που υπομένεις καθημερινά στη Μόσχα. Η απόφασή σου να γράψεις εκείνο το γράμμα στον παππού σου δείχνει μεγάλο θάρρος και πυγμή. Δεν σου κρύβω πως ο τρόπος ζωής σου και οι δύσκολες συνθήκες διαβίωσής σου με έκαναν να εκτιμήσω περισσότερο δικαιώματα που σήμερα θεωρούμε δεδομένα, όπως η προσωπική ελευθερία και η δωρεάν εκπαίδευση.

Σήμερα, τα παιδιά έχουν δικαιώματα και το πιο σημαντικό από αυτά είναι η μάθηση. Στις περισσότερες χώρες του κόσμου, έχουμε το δικαίωμα να σπουδάζουμε δωρεάν έως την ηλικία των 18 ετών. Παρά το γεγονός ότι το 2026 η παιδική εργασία αποτελεί ποινικό αδίκημα, δυστυχώς δεν έχει εκλείψει παντού. Σε μέρη όπως η Ινδονησία, η Βραζιλία, το Μπανγκλαντές, η Αϊτή, η Κένυα και το Νεπάλ, το φαινόμενο αυτό συνεχίζεται, με κύριες αιτίες τη φτώχεια αλλά και τις διαφορετικές κοινωνικές αξίες κάθε τόπου.

Τέλος, πρέπει να σου πω κάτι για το γράμμα που έγραψες. Φαίνεται πως, ίσως λόγω του μεγάλου σου άγχους, ξέχασες να σημειώσεις τη διεύθυνση στην οποία έπρεπε να παραδοθεί. Αυτό όμως δεν πρέπει να σε κάνει να τα παρατήσεις! Μη σταματήσεις ποτέ να προσπαθείς· ακόμα και μια μικρή σπίθα ελπίδας μπορεί να φέρει φως στις δύσκολες στιγμές. Είμαι σίγουρη πως ο παππούς σου θα βρει έναν τρόπο να σε πάρει μακριά από το βίαιο αφεντικό σου.

Με εκτίμηση και ελπίδα,

Στέργια»

Του μαθητή Φίλιππου Φιλίνη, Α4 

Ελευσίνα, 10/2/2026

«Αγαπημένε Βάνκα,

Σου γράφω από το μέλλον και θα ήθελα να σου πω ότι το γράμμα σου με συγκίνησε πολύ. Λυπάμαι ειλικρινά για όλα όσα περνάς. Μου είναι δύσκολο να πιστέψω πως ο Αλιάχιν, η γυναίκα του και οι καλφάδες σού συμπεριφέρονται με αυτό τον σκληρό τρόπο. Μακάρι να μπορούσα να σε πάρω μια αγκαλιά και να σου πω πόσο σπουδαίος είσαι.

Η καθημερινότητά σου είναι πράγματι πολύ δύσκολη, αλλά θέλω να ξέρεις πως τα πράγματα έχουν αλλάξει για τα περισσότερα παιδιά του κόσμου. Σήμερα τα παιδιά δεν εργάζονται, γιατί έχουν θεσπιστεί νόμοι που τα προστατεύουν. Τα κράτη έχουν αναγνωρίσει τα «Δικαιώματα του Παιδιού» και φροντίζουν να τα υπερασπίζονται. Δυστυχώς, βέβαια, σε ορισμένα μέρη κάποιοι εξακολουθούν να εκμεταλλεύονται και να κακομεταχειρίζονται ανηλίκους.

Νιώθω πολύ άσχημα για σένα, αλλά και για όλα εκείνα τα παιδιά που ακόμη και σήμερα περνούν τόσο δύσκολα. Εγώ, σε αντίθεση με σένα, ζω με ανέσεις, έχοντας φαγητό, στέγη και την οικογένειά μου κοντά μου.

Μακάρι με έναν μαγικό τρόπο να μπορούσα να σε μεταφέρω σε έναν τόπο όπου θα ζούσες την παιδική σου ηλικία όπως ακριβώς σου αξίζει.

Με αγάπη,

Φίλιππος»

Του μαθητή Γιώργου Φιρφιρή, Α4

                                                                                                                   Ελευσίνα, 11 Μαρτίου 2026

«Αγαπητέ Βάνκα, σου γράφω από το μέλλον…

      Όταν διάβασα την ιστορία σου λυπήθηκα πολύ! Δεν μπορώ να φανταστώ τι περνάς μέσα σε ένα τόσο βίαιο περιβάλλον, όπου σε εκμεταλλεύονται, σε κακομεταχειρίζονται και χειροδικούν εναντίον σου. Κανονικά, ένα παιδί σαν κι εσένα θα έπρεπε να είναι μαζί με τους αγαπημένους του ανθρώπους. Όσον αφορά το αφεντικό σου, τη γυναίκα του και τους καλφάδες, νιώθω μεγάλη αγανάκτηση και οργή για την απάνθρωπη συμπεριφορά τους. Αν μπορούσα να σε συναντήσω, θα σου έδινα μια μεγάλη αγκαλιά και θα σου έλεγα να μη χάνεις την ελπίδα σου.

Η ζωή μου είναι πολύ διαφορετική από τη δική σου. Πηγαίνω στο σχολείο, παίζω με τους φίλους μου, περνώ χρόνο με την οικογένειά μου· στο σπίτι με περιμένει πάντα ένα πιάτο ζεστό φαγητό και ένα ήρεμο και ασφαλές περιβάλλον.

Πλέον, η παιδική εργασία έχει καταργηθεί, εκτός από κάποιες εξαιρέσεις σε φτωχές περιοχές, στις οποίες υπάρχουν ακόμα παιδιά που δουλεύουν όπως εσύ και κακοποιούνται ψυχικά και σωματικά.

Μακάρι να είχα ένα μαγικό ραβδί, να σε έβγαζα από αυτή τη δύσκολη κατάσταση και να σε πήγαινα πίσω στον πολυαγαπημένο σου παππού, για να ζήσεις ξέγνοιαστος και ευτυχισμένος. Εύχομαι στο μέλλον όλα τα παιδιά του κόσμου να έχουν ελευθερία, ασφάλεια, μόρφωση και αγάπη, και να ζουν όμορφα την κάθε τους στιγμή!

Με εκτίμηση,

Γιώργος»

Έργο του μαθητή του Α4, Γιώργου Φιρφιρή

Του μαθητή Θανάση Χαντά, Α4

 «Αγαπημένε μου Βάνκα,

Σου γράφω από το μέλλον αυτό το γράμμα, καθώς θέλω να σου συμπαρασταθώ για τις πολύ δύσκολες συνθήκες τις οποίες βιώνεις καθημερινά.

Όταν διάβασα για τη ζωή σου, ένιωσα φόβο και θλίψη για τον σκληρό τρόπο με τον οποίο σου συμπεριφέρονται. Φαίνεται πως, ό,τι κι αν συμβεί, εσύ είσαι πάντα εκείνος που αναγκάζεται να υπομένει όλα τα βάσανα.

Δυστυχώς, παρά το πέρασμα των χρόνων, οι συνθήκες δεν έχουν αλλάξει παντού. Η παιδική εργασία εξακολουθεί να υπάρχει, ακριβώς όπως και στην εποχή σου. Πολλά παιδιά εργάζονται όλη τη μέρα χωρίς ούτε ένα μικρό διάλειμμα και, όπως κι εσύ, δεν προστατεύονται από τους νόμους. Υπάρχουν ακόμα εκατομμύρια «Βάνκες» σε διάφορες χώρες του κόσμου.

Τέλος, εύχομαι να καταφέρεις σύντομα να αποδράσεις και ο παππούλης σου, που τόσο πολύ αγαπάς, να έρθει να σε πάρει για να ζήσεις ξανά με ελευθερία. Σου στέλνω όλη μου τη δύναμη και σου ζητώ να κάνεις λίγη ακόμα υπομονή.

Με αγάπη,

Θανάσης»

Του μαθητή Χρήστου Χάρισμα, Α4

 Αγαπητέ Βάνκα,

Σου γράφω από το μέλλον, το έτος 2026 η καρδιά μου ένιωσε βαριά και ζεστή ταυτόχρονα, βαριά για τον πόνο που έπρεπε να κουβαλήσεις και ζεστή, επειδή, ακόμα και μέσα στα βάσανά σου, εξακολουθούσες να πιστεύεις στην καλοσύνη, στον παππού σου και στην ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο.

Ένιωσα αγανάκτηση διαβάζοντας για τις πολλές μέρες εργασίας σου, τους ξυλοδαρμούς, την πείνα και τη μοναξιά. Κανένα παιδί δεν θα έπρεπε να ζει έτσι. Δεν ήσουν τεμπέλης ή αδύναμος, ήσουν γενναίος.

Το γράμμα σου μας βοηθά να κατανοήσουμε το σκληρό πρόσωπο της παιδικής εργασίας και μας υπενθυμίζει γιατί τα παιδιά πρέπει να προστατεύονται. Λόγω ιστοριών σαν τη δική σου, οι άνθρωποι άρχισαν να μιλάνε, να αλλάζουν νόμους και να αγωνίζονται για τα «Δικαιώματα του Παιδιού», ώστε τα παιδιά να μπορούν να πηγαίνουν στο σχολείο αντί για δουλειά, να μπορούν να παίζουν αντί να υποφέρουν, και να μπορούν να μεγαλώνουν με αγάπη και φροντίδα.

Πολλά πράγματα έχουν αλλάξει στην εποχή μου, τα παιδιά έχουν πλέον δικαιώματα. Απαγορεύεται να ξυλοκοπούνται ή να αναγκάζονται να εργάζονται.

Αν μπορούσα να σε συναντήσω πίσω στον χρόνο, θα σου έλεγα ότι αξίζεις αγάπη, ασφάλεια και χαρά, όπως όλα τα παιδιά στην εποχή μου, και ότι το γράμμα σου μας βοήθησε, έτσι ώστε τα παιδιά στο μέλλον να μην περνάνε τις δυσκολίες και την κακομεταχείριση που εσύ έζησες.

Με αγάπη

Ένας  αναγνώστης από το μέλλον»

Του μαθητή Σταμάτη Χουλιαρά, Α4

                                                                                         Ελευσίνα, 23 Φεβρουαρίου 2026

«Αγαπητέ Βάνκα,

Όταν διάβασα ότι έγραψες «Στον παππού, στο χωριό», ένιωσα πολλή λύπη και συγκίνηση. Σκέφτηκα πόσο μόνος και δυστυχισμένος πρέπει να ήσουν. Θα ήθελα να είμαι δίπλα σου και να σου πω ότι δεν φταις για όσα περνάς και ότι σου αξίζει ζεστασιά, προστασία και μια ζωή γεμάτη χαρά. Θέλω να ξέρεις ότι ήταν πολύ άδικο να σου φέρεται έτσι το αφεντικό σου.

Σήμερα, τα περισσότερα παιδιά πηγαίνουν σχολείο, παίζουν και ζουν με τις οικογένειές τους με ασφάλεια. Υπάρχουν νόμοι που προστατεύουν τα παιδιά. Δυστυχώς, όμως, σε κάποια μέρη του κόσμου τα παιδιά δουλεύουν ακόμα και υποφέρουν, όπως εσύ τότε. Η ζωή μου είναι διαφορετική: έχω φαγητό, ζεστό σπίτι, φίλους και χρόνο για παιχνίδι.

Θα ήθελα να σε δω πάλι στο χωριό σου, κοντά στον παππού σου, να γελάς και να ζεις ήρεμα. Εύχομαι όλα τα παιδιά να μεγαλώνουν με σεβασμό, φροντίδα και ασφάλεια.

                                               Με εκτίμηση,

                                                   Ο φίλος σου, Σταμάτης»

Έργο του μαθητή του Α4, Σταμάτη Χουλιαρά

Ίσως το γράμμα του Βάνκα να μην έφτασε ποτέ στον προορισμό του, όμως οι φωνές των μαθητών μας κατάφεραν να τον βρουν «στο κρύο της Μόσχας» και να του προσφέρουν τη ζεστασιά που του έλειπε. Μέσα από αυτές τις γραμμές, γίνεται σαφές πως η λογοτεχνία δεν είναι απλώς λέξεις σε ένα βιβλίο, αλλά μια γέφυρα που ενώνει τις καρδιές πέρα από τον χρόνο. Αν ο ήρωας του Τσέχωφ έμεινε χωρίς απάντηση, οι σημερινοί «Βάνκες» του κόσμου αποκτούν πλέον συμμάχους: μια νέα γενιά που αναγνωρίζει την αδικία και ονειρεύεται έναν κόσμο όπου η παιδική ηλικία δεν θα είναι πια πεδίο εκμετάλλευσης, αλλά ένας τόπος ασφάλειας, μόρφωσης και αγάπης. Γιατί, τελικά, η προστασία της αθωότητας παραμένει το πιο επείγον καθήκον όλων μας.

Η Διδάσκουσα

Ευαγγελία Σωτηροπούλου

Επιλογή φωτογραφίας από τον μαθητή του Α3, Βασίλη Παππά

Teacher Ms. Eleni  Avgousti

We  all sat with our Italian friends and introduced ourselves. Afterwards we watched an educational video about William Shakespeare, that was funny and easy to understand. Then, we were given some time to complete some exercises related to what we just watched. They weren’t that difficult, and we had the chance to work together and communicate with our partners. After we corrected our answers, we watched a popular scene from the classic movie Romeo and Juliet , one of Shakespeare’s most popular works. I found the movie fantastic, beautiful and inspiring. The shiny outfits and complicated hairstyles of the characters , caught my eye and the calm, romantic music relaxed me and made me feel like I was there, in that  moment ,with them all. All the students, understood the poem so much better after that movie. It was really helpful.  Before the lesson ended we completed another page of exercises that definitely increased our listening skills. In my opinion the lesson was great and much more interesting than any history or English lesson I have ever had.  I am also happy that the Erasmus students were able to understand too and gain some new , important knowledge!

Καθίσαμε όλοι με τους Ιταλούς φίλους μας και συστηθήκαμε. Στη συνέχεια, παρακολουθήσαμε ένα εκπαιδευτικό βίντεο για τον Ουίλιαμ Σαίξπηρ, που ήταν αστείο και εύκολο στην κατανόηση. Αμέσως μετά, μας δόθηκε λίγος χρόνος για να ολοκληρώσουμε μερικές ασκήσεις σχετικές με αυτό που μόλις παρακολουθήσαμε. Δεν ήταν τόσο δύσκολες και είχαμε την ευκαιρία να συνεργαστούμε και να επικοινωνήσουμε με τους συμμαθητές μας. Αφού διορθώσαμε τις απαντήσεις μας, παρακολουθήσαμε μια δημοφιλή σκηνή από την κλασική ταινία «Ρωμαίος και Ιουλιέτα», ένα από τα πιο δημοφιλή έργα του Σαίξπηρ. Βρήκα την ταινία φανταστική, όμορφη και εμπνευσμένη. Τα λαμπερά ρούχα και τα περίπλοκα χτενίσματα των χαρακτήρων τράβηξαν την προσοχή μου και η ήρεμη, ρομαντική μουσική με χαλάρωσε και με έκανε να νιώσω σαν να ήμουν εκεί, εκείνη τη στιγμή, μαζί τους. Όλοι οι μαθητές κατάλαβαν το έργο  πολύ καλύτερα μετά από αυτή την ταινία. Ήταν πραγματικά χρήσιμο. Πριν τελειώσει το μάθημα, ολοκληρώσαμε μια άλλη σελίδα ασκήσεων που σίγουρα αύξησαν τις ακουστικές μας δεξιότητες. Κατά τη γνώμη μου, το μάθημα ήταν υπέροχο και πολύ πιο ενδιαφέρον από οποιοδήποτε μάθημα ιστορίας ή αγγλικών που έχω παρακολουθήσει ποτέ. Είμαι επίσης χαρούμενη που οι μαθητές Erasmus μπόρεσαν να καταλάβουν και να αποκτήσουν κάποιες νέες, σημαντικές γνώσεις!

Ο Ισοκράτης δεν μιλούσε μόνο για ηθική· μιλούσε για τη λογική και το κοινό συμφέρον. Προειδοποιούσε ότι η «πλεονεξία» και η βία φέρνουν μόνο την καταστροφή, ακόμα και για τον ισχυρό. Σήμερα, με τη Μέση Ανατολή και άλλες γωνιές του πλανήτη να φλέγονται, οι μαθητές του Γ4 πήραν την πένα του μεγάλου ρήτορα.

Στα κείμενα που ακολουθούν, οι μαθητές μας «δανείζουν» τη φωνή τους στον Ισοκράτη και απευθύνονται στους σύγχρονους ηγέτες. Δεν γράφουν απλώς μια σχολική εργασία· καταθέτουν μια επείγουσα έκκληση για ειρήνη, αποδεικνύοντας ότι η φωνή της λογικής παραμένει η ίδια, όσες χιλιετίες κι αν περάσουν.

Ας τους ακούσουμε…

Η Διδάσκουσα

Ευαγγελία Σωτηροπούλου

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλούς αιώνες, στην αρχαία Αθήνα, είχα τονίσει πως η ειρήνη δεν είναι μια παθητική απουσία πολέμου, αλλά η μοναδική αληθινή πηγή ευτυχίας. Σήμερα, στον 21ο αιώνα, οι λέξεις μου ηχούν πιο επίκαιρες από ποτέ, καθώς η πλεονεξία εξακολουθεί να γεννά συγκρούσεις που αφανίζουν λαούς. Ένα κράτος γίνεται πραγματικά ισχυρό μόνο όταν οι πολίτες του συνεργάζονται με ελεύθερη βούληση και όχι υπό το κράτος του φόβου. Όταν οι άνθρωποι αγωνίζονται για έναν κοινό σκοπό με την αίσθηση του «εμείς», τότε η δύναμη της ομόνοιας ξεπερνά κάθε πολεμική μηχανή.

Η ειρήνη είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο μια χώρα μπορεί να ανθίσει. Όταν τα όπλα σιωπούν, η οικονομία αναπτύσσεται και η δημιουργικότητα αντικαθιστά την καταστροφή. Η παιδεία βελτιώνεται, καθώς τα σχολεία και τα πανεπιστήμια γίνονται κοιτίδες γνώσης και όχι καταφύγια. Ακόμα και το φυσικό περιβάλλον, που σήμερα πληγώνεται ανεπανόρθωτα από τις σύγχρονες πολεμικές επιχειρήσεις, βρίσκει τον χώρο να ανακάμψει.

Εσείς, λοιπόν, ως ηγέτες, κρατάτε στα χέρια σας μια τρομερή εξουσία. Καθορίζετε αν το αύριο θα βαφτεί με το χρώμα της ειρήνης ή το αίμα του πολέμου. Σας καλώ, κοιτάζοντας τις τραγικές εικόνες από τις φλεγόμενες περιοχές της εποχής σας, να παραμερίσετε τα όπλα. Επιλέξτε τη συνεργασία και το κοινό συμφέρον αντί για τον πρόσκαιρο εντυπωσιασμό των μαχών. Μόνο μέσα από την ειρηνική συνύπαρξη θα εξασφαλίσετε την πραγματική ευημερία για τους λαούς σας, κάνοντας τον κόσμο μας όχι μόνο πιο εύπορο, αλλά κυρίως πιο ανθρώπινο».

                                                                                  Δέσποινα Σκάρου

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Στέκομαι μπροστά σας σήμερα, κουβαλώντας τις σκέψεις που είχα διατυπώσει πριν από 2.400 χρόνια στην αρχαία Αθήνα. Τότε, έβλεπα την πόλη μου να καταστρέφεται από την αλαζονεία και την επιθυμία να εξουσιάζει τους πάντες. Σήμερα, κοιτάζοντας τις ειδήσεις από την Ουκρανία, τη Γάζα, τη Μέση Ανατολή, νιώθω ότι ο κόσμος δεν έμαθε το μάθημά του.

Όπως έλεγα και τότε, η πραγματική δύναμη μιας χώρας δεν φαίνεται στα όπλα και στους βομβαρδισμούς, αλλά στον σεβασμό που κερδίζει από τους άλλους. Ένα ισχυρό κράτος γίνεται πραγματικά σπουδαίο όταν οι γείτονές του το εμπιστεύονται και δεν το φοβούνται. Η βία φέρνει μόνο μίσος, ενώ η δικαιοσύνη φέρνει συμμάχους που μένουν δίπλα σου επειδή το θέλουν, όχι επειδή εξαναγκάζονται.

Σκεφτείτε τι χάνουμε κάθε μέρα που επιλέγουμε τον πόλεμο. Η ειρήνη δεν είναι απλώς η απουσία μαχών. Είναι η μοναδική κατάσταση στην οποία η οικονομία ανθίζει, τα σχολεία μας λειτουργούν με ασφάλεια και οι τέχνες προοδεύουν. Η πλεονεξία, αυτή η τάση να θέλουμε πάντα περισσότερα εις βάρος των άλλων, στο τέλος αφήνει μόνο ερείπια και δυστυχία, ακόμα και για τους νικητές.

Σας ζητώ λοιπόν να αφήσετε στην άκρη την επιβολή και να επιλέξετε τη λογική. Το χρέος σας δεν είναι να νικήσετε σε έναν πόλεμο, αλλά να κερδίσετε την ευημερία για το μέλλον της ανθρωπότητας. Ας μην περιμένουμε να γίνουν όλα στάχτη για να καταλάβουμε την αξία της ηρεμίας.

Η ειρήνη είναι το μόνο κέρδος που δεν έχει ημερομηνία λήξης.»

                                                                                                                       Σωτηρία Στάμου

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Αν και έρχομαι από το μακρινό παρελθόν, διαπιστώνω με θλίψη πως τα προβλήματα παραμένουν ίδια. Στην αρχαία Αθήνα διδάσκαμε πως η ειρήνη δεν σημαίνει απλώς να σιωπούν τα όπλα, αλλά να ευημερούν οι άνθρωποι. Σήμερα, παρακολουθώντας όσα διαδραματίζονται στην Ουκρανία, στη Γάζα, στη Μέση Ανατολή αναρωτιέμαι: Γιατί θυσιάζετε τα πάντα στον βωμό της δύναμης;

Η απληστία είναι μια επικίνδυνη παγίδα. Πιστεύετε ίσως πως με τη βία θα κερδίσετε τη δόξα, όμως η βία γεννά μόνο μίσος. Ένα κράτος κερδίζει τον αληθινό σεβασμό όταν προσφέρει βοήθεια και ασφάλεια, όχι όταν απειλεί τους γείτονές του. Αναλογιστείτε πόσα σχολεία θα μπορούσαν να οικοδομηθούν και πόσοι πόροι θα επενδύονταν για τη σωτηρία του περιβάλλοντος, αν οι τεράστιες δαπάνες των εξοπλισμών διοχετεύονταν στην παιδεία και στην κοινωνία.

Όταν επικρατεί η ειρήνη, ο άνθρωπος δημιουργεί χωρίς τον φόβο για το αύριο. Αυτό είναι το πολυτιμότερο δώρο που οφείλετε να προσφέρετε. Το χρέος σας δεν είναι να επιδείξετε ποιος διαθέτει τα ισχυρότερα όπλα, αλλά ποιος διαθέτει τη σύνεση να τα αφήσει στην άκρη. Μην επιτρέπετε στον εγωισμό να σας τυφλώνει.

Πάψτε να συζητάτε για το πώς θα επικρατήσετε στα πεδία των μαχών και βρείτε τον τρόπο να σώσετε τις ανθρώπινες ζωές. Η ιστορία θα σας κρίνει αυστηρά: θα σας θυμάται είτε ως εκείνους που έφεραν τη γαλήνη είτε ως εκείνους που προκάλεσαν το χάος».

                                                                                                      Νάνσυ Στεργιοπούλου

«Αξιότιμοι ηγέτες,

Πριν από πολλούς αιώνες, στην αρχαία Αθήνα, είχα πει πως η ειρήνη δεν είναι απλώς απουσία πολέμου, αλλά πηγή ευτυχίας. Μετά μεγάλης μου λύπης, παρακολουθώντας τις εξελίξεις ανά τους αιώνες, διαπιστώνω ότι ο λόγος μου είναι πιο επίκαιρος από ποτέ…

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η ένοπλη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και οι εμφύλιοι πόλεμοι στην Υεμένη, τη Συρία και τη Σομαλία είναι γεγονότα που από τη μία επηρεάζουν τη διεθνή σταθερότητα και από την άλλη με στενοχωρούν προσωπικά, επειδή διαπιστώνω ότι οι άνθρωποι της εποχής σας δεν ακολουθείτε σε τίποτα το παράδειγμα και τη μεγάλη μου προσπάθεια για ειρήνευση και παύση των πυρών…

Το αγαθό της ειρήνης αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αξίες για την πρόοδο και την ευημερία της ανθρωπότητας. Μόνο σε συνθήκη ειρήνης, οι κοινωνίες έχουν τη δυνατότητα να αναπτυχθούν τόσο οικονομικά, όσο και πολιτισμικά. Οι πολίτες ζουν με ασφάλεια, έχουν πρόσβαση στο υγειονομικό σύστημα, ίσες ευκαιρίες για μάθηση κι αυτοβελτίωση και πλήρη ελευθερία να εργαστούν και να ασκήσουν ανενόχλητοι τις τέχνες και τα γράμματα. Αντιθέτως, ο πόλεμος αφήνει πίσω του κατεστραμμένες εκτάσεις, ανθρώπινες απώλειες, φτώχεια και βαθιές κοινωνικές πληγές, που χρειάζονται μεγάλο κόπο και χρόνο για να επουλωθούν.

Ένα ισχυρό κράτος δε χρειάζεται να καταφεύγει στη βία και τα όπλα για να κερδίσει το σεβασμό και τη θέση του στον κόσμο. Άλλωστε, ο πραγματικός σεβασμός προκύπτει μόνο μέσω της δικαιοσύνης, της διπλωματίας και του απόλυτου σεβασμού του διεθνούς δικαίου. Με άλλα λόγια, ένα κράτος θα αποτελέσει πρότυπο αξιοπιστίας και σταθερότητας, μόνο σε περίπτωση που τα «όπλα» του είναι ο διάλογος, η συνεργασία και φυσικά η αλληλεγγύη, ιδιαίτερα απέναντι σε πληττόμενα κράτη ή κράτη λιγότερο ανεπτυγμένα και οικονομικά αδύναμα. Το κύρος ενός κράτους δεν επιβάλλεται, αλλά αντίθετα κατακτάται, λόγω των ενεργειών του, της διεθνούς εικόνας του και κυρίως της προθυμίας του να προσφέρει τη βοήθειά του στα εκάστοτε κράτη, που έχουν κάθε φορά ανάγκη.

Τέλος, θα ήθελα να απευθυνθώ προσωπικά σε όλους εσάς τους ηγέτες, που βρίσκεστε σήμερα εδώ. Το χρέος σας απέναντι στην ανθρωπότητα είναι τεράστιο. Οφείλετε να λαμβάνετε αποφάσεις με μεγάλη υπευθυνότητα και κυρίως σεβασμό απέναντι στους ανθρώπους, είτε αυτοί βρίσκονται στη χώρα σας, είτε αυτοί αποτελούν κατοίκους άλλων χωρών. Οι αποφάσεις που θα λαμβάνετε πρέπει, σε κάθε περίπτωση, να διασφαλίζουν πρωτίστως την ειρήνη και στη συνέχεια να δημιουργούν τις κατάλληλες συνθήκες, ώστε οι άνθρωποι, όλων των κρατών και των εθνοτήτων, να μπορούν με ασφάλεια να ασχολούνται με εργασίες που βελτιώνουν και καλυτερεύουν τις συνθήκες της ζωής τόσο των ίδιων, όσο και των υπολοίπων.

Ηγέτες, κρατάτε στα χέρια σας το μέλλον της ανθρωπότητας… Γίνετε μέρος της ιστορίας, για το οποίο θα είναι υπερήφανες οι επόμενες γενιές… Φροντίστε το όνομά σας να γίνει πρότυπο προς μίμηση για τους μεταγενέστερους.

                                         Σας ευχαριστώ που με ακούσατε.»

                                   Αθανάσιος Στραϊτούρης

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Επιθυμώ να σας αναλύσω γιατί η ειρήνη αποτελεί το πολυτιμότερο αγαθό για ολόκληρο τον πλανήτη. Όπως είχα αναφέρει αιώνες πριν στην αρχαία Αθήνα, η ειρήνη δεν είναι απλώς η απουσία των μαχών, αλλά η ίδια η πηγή της προόδου και της ευτυχίας.

Τα οφέλη της ειρήνης είναι αναρίθμητα. Υπό το καθεστώς της, η ανθρωπότητα εξελίσσεται πνευματικά και τεχνολογικά, οδηγώντας την κοινωνία μπροστά. Όταν οι άνθρωποι δεν ζουν υπό το κράτος του φόβου, το προσδόκιμο της ζωής αυξάνεται, η δημιουργικότητα ανθίζει και η οικονομία των κρατών παραμένει σταθερή και αναπτυσσόμενη.

Αντίθετα, ο πόλεμος στερεί κάθε ελπίδα και βασανίζει την ανθρωπότητα. Στις ημέρες μας, βλέπουμε στρατιώτες να χάνονται στο πεδίο των μαχών, την ώρα που σφοδρά εγκλήματα πολέμου χειροτερεύουν την κατάσταση. Πέρα από τους στρατιώτες, αμέτρητοι άμαχοι χάνουν τις οικογένειες και τις ζωές τους, ενώ κύματα προσφύγων αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις εστίες τους για να σωθούν. Ο πόλεμος δεν είναι φυσικό φαινόμενο· είναι ένα ανθρώπινο κατασκεύασμα και, όπως πρέπει να γνωρίζετε, σε αυτόν δεν υπάρχουν νικητές. Υπάρχουν μόνο ηττημένοι.

Εσείς, ως κυβερνήτες, έχετε τη δύναμη να αποτρέψετε τον επόμενο πόλεμο. Το μόνο που απαιτείται είναι η δική σας βούληση. Ο κόσμος βασίζεται στις πράξεις σας και σας καλώ να καταλάβετε ότι το μεγαλύτερο δώρο που μπορείτε να προσφέρετε στην ανθρωπότητα είναι η παγκόσμια ειρήνη».

                                                                                      Νικόλας Στρατούρης

 «Αξιότιμοι ηγέτες του σύγχρονου κόσμου,

Πριν από πολλούς αιώνες, με αφορμή τη διχόνοια και τις εμφύλιες συγκρούσεις των Ελλήνων, είχα τονίσει πόσο ζωτική είναι η ειρήνη. Είχα διακηρύξει πως η ειρήνη είναι η μόνη αληθινή πηγή ευτυχίας. Για εκείνη την εποχή, ίσως θεωρούνταν συνηθισμένο οι λαοί να λύνουν τις διαφορές τους με τα όπλα. Σήμερα, όμως, συνειδητοποιώ με οδύνη πως αυτό το φαινόμενο εξακολουθεί να υφίσταται. Πολλές χώρες φλέγονται εδώ και χρόνια, σκορπίζοντας τον τρόμο σε εκατομμύρια ανθρώπους. Πίστευα πως ο πλανήτης μας είχε εξελιχθεί, πως είχαμε αφήσει πίσω μας τις σκοτεινές εποχές και πως πλέον σκεφτόμαστε λογικά. Δυστυχώς, φαίνεται πως έκανα λάθος.

Το ερώτημά μου προς εσάς, που διατάζετε την καταστροφή σπιτιών και νοσοκομείων, είναι ένα: Γιατί; Γιατί επιβάλλετε σε αθώα παιδιά, γυναίκες και άνδρες να ζουν τέτοιες φρικαλεότητες; Έχετε αναλογιστεί ποτέ πώς είναι να βλέπεις τους δικούς σου ανθρώπους να χάνονται μπροστά στα μάτια σου; Τι ελπίζετε να κερδίσετε; Τι θα αλλάξει αν το ένα κράτος κατακτήσει το άλλο, πάνω στα ερείπια και στις ψυχές εκατομμυρίων αθώων; Αν συνεχίσουμε έτσι, η ανθρωπότητα δεν θα προοδεύσει ποτέ.

Ας κοιτάξουμε, όμως, την άλλη πλευρά. Φανταστείτε έναν κόσμο χωρίς πολέμους. Η ειρήνη είναι η βασική προϋπόθεση για κάθε μορφή προόδου. Σε ένα ειρηνικό περιβάλλον, οι άνθρωποι ζουν με ασφάλεια, χωρίς να τρέμουν στον ήχο των σειρήνων. Τα παιδιά μεγαλώνουν σε έναν σταθερό κόσμο, οι τέχνες ανθίζουν και η μόρφωση βελτιώνεται. Οι άνθρωποι δημιουργούν και εξελίσσονται πνευματικά, απαλλαγμένοι από την ανασφάλεια. Τα κράτη μαθαίνουν να επιλύουν τις διαφορές τους με σεβασμό και διάλογο, οδηγώντας σε μια ουσιαστική συνεργασία των λαών. Η ειρήνη, λοιπόν, δεν είναι απλώς η απουσία πολέμου, αλλά ένας τρόπος ζωής που εγγυάται την ελπίδα.

Σας συμβουλεύω, λοιπόν, εσάς που κρατάτε την τύχη εκατομμυρίων ανθρώπων στα χέρια σας: αναλογιστείτε τις συνέπειες των πράξεών σας. Μπείτε στη θέση των συνανθρώπων σας και δείτε τα ανεκτίμητα οφέλη που θα έφερνε η ειρήνη στην ανθρωπότητα. Τότε μόνο, ίσως, αυτή η κοινωνία καταφέρει, επιτέλους, να προχωρήσει μπροστά.

                                                                           Με εκτίμηση, Ισοκράτης»

                                                                        Χριστίνα Τριανταφύλλου

Λόγος για την ειρήνη και το μέλλον μας

«Γεια σας,

Στέκομαι σήμερα εδώ, στη θέση του Ισοκράτη, για να σας μιλήσω για τον κόσμο που ονειρεύομαι. Σήμερα, αν ανοίξουμε το κινητό μας, βλέπουμε μόνο ειδήσεις για την Ουκρανία, τη Γάζα, τη Μέση Ανατολή… Βλέπουμε έναν κόσμο γεμάτο ερείπια, επειδή κάποιοι ξέχασαν να συζητούν.

Πολλοί ηγέτες νομίζουν πως «ισχυρό κράτος» σημαίνει να έχεις τα πιο πολλά όπλα και να φοβίζεις τους άλλους. Όμως ο Ισοκράτης μας δίδαξε το αντίθετο: ο σεβασμός κερδίζεται με την εκτίμηση και τη βοήθεια, όχι με τη βία. Ένα κράτος είναι πραγματικά σπουδαίο όταν οι γείτονές του το εμπιστεύονται, όχι όταν το τρέμουν.

Σκεφτείτε λίγο όλα αυτά τα «δώρα» που χάνουμε εξαιτίας του πολέμου. Όταν έχουμε ειρήνη, τα σχολεία μας λειτουργούν σωστά, η οικονομία πάει καλά, οι τέχνες ανθίζουν και μπορούμε να φροντίσουμε το περιβάλλον που καταστρέφεται. Η ευημερία δεν βρίσκεται στις βόμβες, αλλά στην καθημερινή μας ασφάλεια και στην πρόοδο.

Σας ζητώ, λοιπόν, να αφήσετε στην άκρη την πλεονεξία και τη δίψα για κυριαρχία. Η ειρήνη δεν είναι απλώς μια λέξη, είναι η μόνη λύση για να έχουμε μέλλον. Μην αφήσετε τον κόσμο μας να γίνει ερείπια. Επιλέξτε τον διάλογο και την πραγματική δύναμη της συνεργασίας.

                                          Σας ευχαριστώ που με ακούσατε»

                                Παναγιώτα Τσεπέρκα

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Σας απευθύνομαι σήμερα όχι απλώς ως ένας ρήτορας του παρελθόντος, αλλά ως ένας πολίτης που παρακολουθεί με αγωνία την καταστροφή που προκαλεί η αλαζονεία σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Όπως έβλεπα κάποτε την Αθήνα να φθείρεται από τις λανθασμένες επιλογές της, έτσι βλέπω σήμερα ολόκληρες περιοχές, από την Ουκρανία μέχρι τη Μέση Ανατολή, να βυθίζονται στο χάος.

Η ειρήνη δεν είναι μια παθητική κατάσταση· είναι η ίδια η ευτυχία και η ηρεμία ανάμεσα στους λαούς. Πρέπει να κατανοήσετε ότι η πραγματική ισχύς δεν κρύβεται στην επιθετικότητα και στα όπλα, αλλά στον σεβασμό που εμπνέει ένας ηγέτης όταν προσφέρει ασφάλεια και δικαιοσύνη. Αναρωτηθείτε: τι κερδίζει κανείς πάνω στα ερείπια και στις στάχτες; Τίποτα! Αντίθετα, σε περιβάλλον ειρήνης, η παιδεία, οι τέχνες και τα ανθρώπινα ταλέντα βρίσκουν τον χώρο να ανθίσουν.

Το καθήκον σας είναι να επιλέξετε τον δρόμο της λογικής. Μην επιτρέψετε στις ξεπερασμένες νοοτροπίες του παρελθόντος και στη δίψα για κυριαρχία να καταστρέψουν το μέλλον που οφείλετε στις επόμενες γενιές.

Επιλέξτε την ειρήνη, γιατί είναι η μόνη επένδυση που συμφέρει πραγματικά την ανθρωπότητα! Ας μην επαναλάβουμε, για μια ακόμη φορά, τα ίδια τραγικά λάθη».

                                                                    Στέλλα Τσίγκα

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλούς αιώνες στην αρχαία Αθήνα είχα πει ότι η ειρήνη δεν είναι απλώς η απουσία του πολέμου αλλά η πηγή της ευτυχίας! Έτσι λοιπόν εάν σε όλο τον πλανήτη υπάρχει ειρήνη, οι πολίτες θα απολαμβάνουν μια άνετη και ευτυχισμένη ζωή χωρίς κινδύνους και ταραχές.

Η ειρήνη είναι ένα αγαθό με διαχρονική αξία. Εάν λοιπόν επικρατήσει , θα προκύψουν πολλά οφέλη για όλους τους ανθρώπους. Αρχικά σε όλον τον πλανήτη θα επικρατεί ασφάλεια και σταθερότητα και έτσι οι άνθρωποι θα χαίρονται όλες τις ελευθερίες τους. Ταυτόχρονα οι κοινωνίες θα προοδεύουν σε όλα τα επίπεδα. Με αυτόν τον τρόπο οι άνθρωποι θα μπορούν να κάνουν όποια ασχολία θέλουν και παράλληλα να προοδεύουν τα γράμματα, οι τέχνες και οι επιστήμες.

Το πιο σημαντικό όφελος της ειρήνης όμως είναι ότι οι άνθρωποι  θα ζουν συναδελφωμένοι, σεβόμενοι ο ένας τον άλλον. Επομένως θα υπάρχει συνεργασία και εκτίμηση μεταξύ τους.

Από όλα τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι η ειρήνη είναι το θεμέλιο για μια καλύτερη ζωή, για την ευημερία και την πρόοδο όλων μας. Αντίθετα, ο πόλεμος φέρνει μόνο καταστροφή και πόνο. Για να ζήσουμε σε έναν κόσμο πιο ανθρώπινο, είναι απαραίτητο να επιδιώκουμε την ειρήνη και να αποφεύγουμε τις συγκρούσεις, προάγοντας την αλληλεγγύη και την συνεργασία μεταξύ των λαών.

Εάν όλοι οι ηγέτες του κόσμου ακολουθήσουν τις συμβουλές μου, είναι σίγουρο ότι θα ζήσουμε για πάντα σε έναν ειρηνικό πλανήτη που θα θυμίζει ένα παγκόσμιο χωριό!

                                                        Σας ευχαριστώ που με ακούσατε!»

                                                   Αναστάσης Τσολάκης

«Αξιότιμοι άνδρες και γυναίκες, εσείς που έχετε στα χέρια σας τις τύχες του κόσμου, σας μιλώ με μια φωνή γεμάτη αγωνία. Βλέπω τον κόσμο γύρω μου να φλέγεται και αναρωτιέμαι: Πού πηγαίνουμε; Στην Ελλάδα, τη γενέτειρα της δημοκρατίας, μάθαμε ότι η ειρήνη είναι το θεμέλιο της ύπαρξής μας. Μα τώρα, τι βλέπουμε; Χωρίς ειρήνη, υπάρχει άραγε χαρά, υπάρχει πρόοδος, υπάρχει ζωή;

Σήμερα παρατηρώ ότι ο κόσμος έχει υποβαθμίσει την αξία της ειρήνης. Παντού πόλεμος… Στην Ουκρανία, τη Γάζα, τη Μέση Ανατολή… Πόσο ακόμα θα αντέξουμε αυτό το μαρτύριο; Η αλαζονεία και η δίψα για εξουσία καταστρέφουν τις ζωές μας, τις ελπίδες μας, το μέλλον μας. Γιατί να γίνεται πόλεμος; Γιατί να σκοτωνόμαστε; Γιατί να συμβαίνει όλο αυτό; Οι εικόνες της καταστροφής, του πόνου, της απόγνωσης… Μας στοιχειώνουν, μας θυμίζουν τη φρίκη του πολέμου. Μπορούμε να κλείσουμε τα μάτια μας σε αυτό το θέαμα;

Μερικοί νομίζουν ότι μια χώρα είναι δυνατή όταν έχει όπλα. Αλλά η ιστορία λέει ότι ο σεβασμός κερδίζεται με την αγάπη, την κατανόηση και τη βοήθεια προς τους άλλους. Μια χώρα είναι πραγματικά δυνατή όταν βοηθά τους ανθρώπους να ζήσουν καλύτερα και να έχουν ελπίδα.

Ας αναλογιστούμε τι χάνουμε στον πόλεμο. Κάθε σφαίρα και κάθε βόμβα δεν είναι μια χαμένη ευκαιρία; Μία ευκαιρία για ένα καλύτερο σχολείο, για ένα δάσος που σώζεται, για έναν καλλιτέχνη που δεν θα δημιουργήσει ποτέ, για έναν επιστήμονα που δεν θα ανακαλύψει κάτι σπουδαίο, για έναν καλύτερο κόσμο;

Σας καλώ σήμερα  να νικήσουμε το μίσος, την κακία και την απληστία που τυφλώνουν την ανθρωπότητα. Σας ικετεύω, σταματήστε! Σταματήστε την καταστροφή! Συνεργαστείτε για να διασφαλίσετε ότι κάθε άνθρωπος θα ζει με αξιοπρέπεια και με ελευθερία. Τα παιδιά μας αξίζουν έναν κόσμο γεμάτο ελπίδα και ευκαιρίες, όχι έναν κόσμο ερειπίων και θλίψης. Πώς θα τους τον προσφέρουμε, αν συνεχίσουμε να επενδύουμε στον πόλεμο;

Στην εποχή μας, έχουμε στα χέρια μας τη δύναμη της τεχνολογίας και της επιστήμης. Ας τις χρησιμοποιήσουμε, λοιπόν, όχι για να κατασκευάζουμε όπλα, αλλά για να χτίζουμε γέφυρες επικοινωνίας και σταθερότητας. Η Ελλάδα, με τη μακρά ιστορική της παράδοση στον ανθρωπισμό, μπορεί και οφείλει να πρωτοστατήσει στην προώθηση του διεθνούς διαλόγου. Όμως, δεν επιτρέπεται να εφησυχάζουμε. Η ειρήνη είναι εύθραυστη και απαιτεί συνεχή, συνειδητή προσπάθεια από όλους μας. Είμαστε, τελικά, έτοιμοι να ανταποκριθούμε σε αυτή τη μεγάλη πρόκληση;»

                                                  Σας ευχαριστώ που με ακούσατε!»

                                                                                                    Σοφία Φάκλαρη

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλούς αιώνες, στην αρχαία Αθήνα, είχα πει πως η ειρήνη δεν είναι μόνο η απουσία πολέμου, αλλά η βάση για να ζουν οι άνθρωποι καλύτερα. Σήμερα, βλέποντας όσα συμβαίνουν στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, καταλαβαίνουμε όλοι πόσο ακριβά πληρώνεται η σύγκρουση. Δεν χάνονται μόνο στρατοί∙ χάνονται παιδιά, σπίτια, σχολεία, όνειρα.

Ένα δυνατό κράτος δεν χρειάζεται να επιβάλλεται με τη βία για να το σέβονται οι άλλοι. Ο πραγματικός σεβασμός κερδίζεται όταν ένα κράτος δείχνει δικαιοσύνη, βοηθά τους συμμάχους του και κρατά τον λόγο του. Τότε οι συνεργασίες γίνονται πιο σταθερές και οι λαοί νιώθουν ασφάλεια, όχι φόβο.

Η ειρήνη φέρνει ανάπτυξη στην οικονομία, περισσότερες ευκαιρίες για δουλειά, καλύτερη παιδεία για τα παιδιά και πρόοδο στις επιστήμες και στις τέχνες. Όταν δεν υπάρχουν πόλεμοι, οι άνθρωποι μπορούν να δημιουργούν και να ονειρεύονται. Αντίθετα, η πλεονεξία και η επιθυμία για περισσότερη δύναμη οδηγούν μόνο σε καταστροφή.

Εσείς που κρατάτε τις αποφάσεις στα χέρια σας, έχετε μεγάλη ευθύνη. Σκεφτείτε όχι μόνο το σήμερα, αλλά και το μέλλον της ανθρωπότητας. Η δύναμη δεν φαίνεται όταν ξεκινάς έναν πόλεμο, αλλά όταν έχεις το θάρρος να τον αποφεύγεις.»

                                                                Κωνσταντίνος Φασόλης

Η ειρήνη είναι η πραγματική δύναμη των λαών

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλούς αιώνες, στην αρχαία Αθήνα, ο Ισοκράτης μιλούσε για την αξία της ειρήνης και για το πόσο καταστροφικός είναι ο πόλεμος. Τα λόγια του, όμως, δεν αφορούν μόνο το παρελθόν. Αφορούν και τη δική μας εποχή.

Σήμερα βλέπουμε γύρω μας πολέμους, όπως στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή. Χιλιάδες άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους, παιδιά μεγαλώνουν μέσα στον φόβο και πολλές οικογένειες αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Ο πόλεμος δεν φέρνει πραγματική νίκη. Φέρνει πόνο, φτώχεια και μίσος.

Ο Ισοκράτης πίστευε ότι ένα κράτος δεν γίνεται σπουδαίο με τη βία, αλλά με τη δικαιοσύνη και τη σωστή διοίκηση. Η ειρήνη βοηθά την οικονομία να αναπτυχθεί, την παιδεία να προχωρήσει και τον πολιτισμό να ανθίσει. Όταν οι λαοί συνεργάζονται, όλοι κερδίζουν. Όταν πολεμούν, όλοι χάνουν.

Για αυτό να επιλέγετε τον διάλογο αντί για τα όπλα. Να σκέφτεστε όχι μόνο το συμφέρον της χώρας σας, αλλά και το καλό της ανθρωπότητας. Η εξουσία είναι μεγάλη ευθύνη. Το μέλλον του κόσμου βρίσκεται στα χέρια σας.

Ας μην αφήσουμε την ιστορία να επαναλαμβάνεται με τραγικό τρόπο. Ας δώσουμε στις επόμενες γενιές έναν κόσμο με περισσότερη ειρήνη και λιγότερο φόβο.»

                                                                       Ευαγγελία Φιλιππή

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Το 355 π.Χ. μίλησα στους Αθηναίους για τα σφάλματα της εξουσίας τους. Σήμερα, επιστρέφω για να διαπιστώσω πως οι συμβουλές μου παραμένουν επίκαιρες. Ως Ισοκράτης, σας καλώ να δώσετε ένα οριστικό τέλος στις πολεμικές συγκρούσεις, διότι η αξία της ανθρώπινης ζωής είναι ανώτερη από κάθε εξουσία και κάθε πλούτο.

Θέλω να σας εξηγήσω μια θεμελιώδη αλήθεια: ο αληθινός ηγέτης είναι αυτός που κερδίζει την αποδοχή και τη θέληση των άλλων εθνών. Μην πλανάστε· η επικράτηση της ειρήνης δεν αναιρεί την οικονομική σας ισχύ. Αντίθετα, η ευημερία ριζώνει μόνο εκεί που υπάρχει σταθερότητα. Αναλογιστείτε πόσες ζωές έχουν ήδη καταστραφεί από τον φόβο και τη δυστυχία που σκορπούν οι αποφάσεις σας.

Είναι οδυνηρό να βλέπω πως, αιώνες μετά, η ανθρωπότητα εξακολουθεί να βασανίζεται από τα ίδια ζητήματα. Η παγκόσμια ειρήνη δεν θα έπρεπε να είναι ζητούμενο, αλλά ένα δεδομένο κεκτημένο εδώ και χιλιετίες. Αν και ο καθένας μας μόνος του μοιάζει αδύναμος, όλοι μαζί έχουμε τη δύναμη να αλλάξουμε την πορεία της ιστορίας προς το καλύτερο.»

                                                                                  Κυριακή Φουρίκη

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλούς αιώνες, στην αρχαία Αθήνα, είχα πει πως η ειρήνη δεν είναι απλώς η απουσία των όπλων, αλλά η μοναδική αληθινή πηγή ευτυχίας και ασφάλειας. Σήμερα, κοιτάζοντας τα ερείπια στη Γάζα, την Ουκρανία, τη Μέση Ανατολή, συνειδητοποιώ με θλίψη πως η ανθρωπότητα συνεχίζει να συγχέει την πλεονεξία με τη δύναμη.

Πιστεύετε πως η κυριαρχία επιβάλλεται με τη βία; Το μάθημα της ιστορίας είναι σαφές: η αλαζονεία της ισχύος οδηγεί πάντα στην απομόνωση. Ένα κράτος κερδίζει τον σεβασμό όχι όταν προκαλεί φόβο, αλλά όταν προσφέρει δικαιοσύνη. Αντί για δαπάνες σε όπλα που σπέρνουν τον θάνατο, φανταστείτε τους πόρους αυτούς να επενδύονται στην παιδεία, την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και τις τέχνες. Εκεί που ανθίζει η ειρήνη, οι πόλεις γεμίζουν από ευημερία, οι οικονομίες σταθεροποιούνται και οι πολίτες ζουν χωρίς τον εφιάλτη της προσφυγιάς και του πολέμου.

Σας καλώ, λοιπόν, να αλλάξετε πορεία. Η αληθινή δόξα δεν κρύβεται στις κατακτήσεις, αλλά στην ικανότητά σας να μετατρέψετε τους εχθρούς σε συμμάχους μέσω του διαλόγου. Μην επιδιώκετε να είστε οι «κυρίαρχοι» ενός κατεστραμμένου κόσμου, αλλά οι ευεργέτες μιας ελεύθερης ανθρωπότητας.

Θυμηθείτε: η ειρήνη δεν είναι αδυναμία· είναι η υψηλότερη μορφή πολιτισμού. Το χρέος σας δεν είναι απέναντι στα συμφέροντα του παρόντος, αλλά απέναντι στα παιδιά που δικαιούνται να ονειρεύονται ένα μέλλον χωρίς σειρήνες πολέμου.

Αν θέλετε έναν κόσμο ασφαλή για τα παιδιά σας, τολμήστε να γίνετε οι ηγέτες της ειρήνης. Γιατί η αληθινή υπεροχή ενός έθνους μετριέται από το πόση ζωή προστατεύε, όχι από το πόση καταστρέφει.»

                                                                     Δημήτρης Χονδρογιάννης

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Πριν από πολλά χρόνια, στην αρχαία Αθήνα, είχα πει πως η ειρήνη δεν είναι μόνο να μην υπάρχει πόλεμος, αλλά είναι η βάση για να ζουν οι άνθρωποι καλά και με ασφάλεια. Σήμερα, αν ανοίξουμε την τηλεόραση και δούμε τι γίνεται στην Ουκρανία ή στη Μέση Ανατολή, καταλαβαίνουμε πόσο σημαντικά είναι αυτά τα λόγια. Ο πόλεμος φέρνει μόνο πόνο. Άνθρωποι χάνουν τις οικογένειές τους, τα παιδιά σταματούν το σχολείο και ολόκληρες πόλεις καταστρέφονται. Τίποτα καλό δεν βγαίνει από την επιθυμία για δύναμη και εξουσία. Ένα δυνατό κράτος δεν χρειάζεται να φοβίζει τους άλλους για να το σέβονται. Κερδίζει τον σεβασμό με δικαιοσύνη, συνεργασία και σωστές αποφάσεις. Σε καιρό ειρήνης, όλα προχωρούν μπροστά. Η παιδεία βελτιώνεται, η οικονομία δυναμώνει, οι άνθρωποι δημιουργούν, οι επιστήμονες ανακαλύπτουν νέα πράγματα. Οι νέοι μπορούν να κάνουν όνειρα για το μέλλον τους χωρίς φόβο.

Σας ζητώ, λοιπόν, να σκεφτείτε όχι ποιος έχει δίκιο, αλλά τι χάνεται κάθε φορά που ξεκινά ένας πόλεμος. Επιλέξτε τη συζήτηση αντί για τα όπλα. Επιλέξτε την ειρήνη, γιατί μόνο έτσι μπορεί η ανθρωπότητα να έχει πραγματικό μέλλον.»

                                                                                                                               Ερντιόλα Χότζα

Ένας κόσμος χωρίς φόβο

«Αξιότιμοι ηγέτες, κυρίες και κύριοι,

Σας καλώ σήμερα να αναλογιστείτε το πιο κρίσιμο ζήτημα της εποχής μας: τη μάστιγα του πολέμου. Πριν προχωρήσουμε, θα ήθελα να θέσω ένα ερώτημα: Τι πραγματικά μας προσφέρει μια πολεμική σύγκρουση, πέρα από μια προσωρινή διεύρυνση των συνόρων; Η απάντηση είναι ξεκάθαρη: Απολύτως τίποτα.

Στην πραγματικότητα, στον πόλεμο δεν υπάρχει αληθινός νικητής. Όλα τα κράτη που εμπλέκονται υφίστανται ανυπολόγιστες απώλειες, πρωτίστως σε ανθρώπινες ψυχές, οι οποίες είναι αναντικατάστατες. Είτε πρόκειται για τον άμαχο πληθυσμό είτε για όσους πέφτουν στο πεδίο της μάχης, το κενό που αφήνουν πίσω τους δεν αναπληρώνεται. Παράλληλα, οι οικονομικές συνέπειες είναι ολέθριες. Για να ανοικοδομηθεί μια κατεστραμμένη χώρα και να «σταθεί ξανά στα πόδια της», απαιτούνται τεράστια κεφάλαια και δεκαετίες προσπάθειας.

Αναρωτηθείτε, λοιπόν: Τι είναι αυτό που πραγματικά μας συμφέρει; Ενώ ο πόλεμος δεν προσφέρει παρά μόνο ερείπια, η ειρήνη είναι η μόνη κατάσταση που εγγυάται την πρόοδο. Μέσα στην ασφάλεια της ειρήνης, οι σχέσεις μεταξύ των κρατών γίνονται φιλικές, οι τέχνες ανθίζουν και η παιδεία αναβαθμίζεται. Η ειρήνη φέρνει την ευημερία, προστατεύει τον φυσικό πλούτο και ενισχύει την οικονομία.

Σας προτρέπω, λοιπόν, να επιδιώξετε συμφωνίες που θεμελιώνονται στη δικαιοσύνη και στην αμοιβαία κατανόηση. Επενδύστε στην παιδεία, στον πολιτισμό και στη συνεργασία, αντί για την έχθρα και τους εξοπλισμούς. Μόνο όταν οι λαοί αισθάνονται ασφαλείς μπορούν να μεγαλουργήσουν. Ας αφήσουμε πίσω μας την εποχή της βίας και ας αφοσιωθούμε, με όλες μας τις δυνάμεις, στην οικοδόμηση μιας διαρκούς παγκόσμιας ειρήνης.

                                                Με τιμή, Ισοκράτης»

                                          Παναγιώτης Χρονάς

Αξιότιμοι ηγέτες,

Με καλέσατε σε αυτή τη Διεθνή Σύνοδο Κορυφής, για να εκθέσω και εγώ τις απόψεις για να βρούμε μόνιμες λύσεις για την ειρήνη και να ευαισθητοποιήσουμε αυτούς που παίρνουν τις αποφάσεις. Πριν από πολλούς αιώνες στην αρχαία Αθήνα είχα πει πως η ειρήνη αποτελεί για όλους τους ανθρώπους, σε κάθε τόπο και εποχή, πηγή ευτυχίας. Γιατί όμως σήμερα η ύπαρξη της είναι πιο αναγκαία από ποτέ;

Σήμερα πολεμικές εκρήξεις ξεσπούν σε όλο τον πλανήτη. Χιλιάδες άμαχοι εγκαταλείπουν τα σπίτια τους και αναγκάζονται να γίνουν πρόσφυγες σε ξένες χώρες. Οι υλικές ζημιές είναι τεράστιες και το περιβάλλον καταστρέφεται από χημικά όπλα. Υπάρχει ανασφάλεια και αβεβαιότητα για το μέλλον και έχει χαθεί η ανθρωπιά και ο σεβασμός στον συνάνθρωπο μας. Αν όμως υπάρξει ειρήνη, τότε έχουμε ελπίδα για το μέλλον μας. Θα υπάρχει οικονομική πρόοδος, εμπόριο και παραγωγή αγαθών. Οι άνθρωποι θα ζουν με ασφάλεια και σιγουριά. Ο πολιτισμός, η επιστήμη και οι τέχνες θα αναπτυχθούν και οι άνθρωποι θα είναι δημιουργικοί. Τα κράτη θα συνεργάζονται μεταξύ τους και θα λύνουν τα προβλήματα τους με διάλογο και καλή διάθεση.

Για αυτό ευαισθητοποιηθείτε! Σταματήστε τον πόλεμο, περιορίστε τα όπλα! Δώστε χρήματα για ειρηνικά έργα και όχι για πολεμικό εξοπλισμό! Δώστε επιτέλους την ελπίδα στους ανθρώπους ότι τίποτα δεν έχει τελειώσει στον κόσμο μας!

                                          Σας ευχαριστώ που με ακούσατε!»

                                  Σταύρος Ψιμουλάκης

 Η δύναμη του λόγου ενάντια στη βία των όπλων…

Το κεντρικό στοιχείο της εκδήλωσης που έκλεψε τις εντυπώσεις ήταν οι «ψηφιακές συνεντεύξεις». Με τη χρήση των Νέων Τεχνολογιών, οι αγωνιστές, οι ήρωες  και οι ηρωίδες της Ελληνικής Επανάστασης, εμφανίζονταν στην οθόνη και απαντούσαν σε ερωτήσεις για τη δράση τους. Το αποτέλεσμα ήταν συγκλονιστικό, καθώς οι μαθητές του σχολείου μας δάνεισαν τις φωνές τους, δίνοντας πνοή και συναίσθημα στα λόγια των ηρώων.

Οι Πρωταγωνιστές της Επανάστασης στη σκηνή μας

Κατά τη διάρκεια του αφιερώματος, είχαμε την ευκαιρία να «συνομιλήσουμε» με εμβληματικές μορφές:

• Ο Ρήγας Φεραίος μας μετέφερε στον παλμό του Νεοελληνικού Διαφωτισμού, αναλύοντας το όραμα του Θούριου και τη θυσία του για την ελευθερία.
• Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης συγκίνησε περιγράφοντας την κήρυξη της επανάστασης στις Ηγεμονίες και το περήφανο «Μάχου υπέρ πίστεως και πατρίδος».
• Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης ανακάλεσε στη μνήμη του τη στρατηγική ευφυΐα της Άλωσης της Τριπολιτσάς και τον θρίαμβο στα Δερβενάκια.
• Η Μαντώ Μαυρογένους και η Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα μας θύμισαν τη γενναιότητα της γυναίκας στον Αγώνα, από τις θυσίες των πλοίων τους μέχρι τους τίτλους της Αντιστρατήγου και της Ναυάρχου, αντίστοιχα, που τους απονεμήθηκαν.
• Ο Κωνσταντίνος Κανάρης μας περιέγραψε με δέος τη νύχτα που πυρπόλησε την τουρκική ναυαρχίδα, παίρνοντας εκδίκηση για τη σφαγή της Χίου.
• Η Δόμνα Βιζβίζη και η Δέσπω Τζαβέλλα συγκλόνισαν με το μεγαλείο της αυτοθυσίας τους, η μία συνεχίζοντας τον αγώνα στις θάλασσες, μετά τον θάνατο του συζύγου της, και η άλλη επιλέγοντας τον θάνατο παρά την αιχμαλωσία.
• Ο Μακρυγιάννης έκλεισε τον κύκλο των εμφανίσεων, αφήνοντάς μας ως παρακαταθήκη τη διαχρονική αξία του «εμείς» έναντι του «εγώ».

Μια εμπειρία που θα μας μείνει αξέχαστη

Η χρήση της τεχνολογίας, σε συνδυασμό με την έρευνα και την ερμηνεία των παιδιών, απέδειξε ότι η Ιστορία μπορεί να διδαχθεί με τρόπο σύγχρονο και ελκυστικό.

Ακολουθεί ένα σύντομο βίντεο με χαρακτηριστικά αποσπάσματα από τις «ζωντανές συνεντεύξεις» που προβλήθηκαν στην εκδήλωση:

">

Επιμέλεια βίντεο: Σοφία Παναγιωτοπούλου, Γεωργία Σιαμπαλιώτη

Τις συνεντεύξεις, ως παρουσιάστριες  – δημοσιογράφοι, συντόνισαν οι μαθήτριες

Παναγιώτα Τσεπέρκα και Πολύμνια Ρηγάκη

 Τις φωνές τους δάνεισαν στους ήρωες οι μαθητές:

Ρήγας Φεραίος: Παναγιώτης Κλεφτόγιαννης

Αλέξανδρος Υψηλάντης: Βασίλης Θεοδοσόπουλος,

Κολοκοτρώνης: Κωνσταντίνος Χαβαριώτης,

Μαντώ Μαυρογένους: Ιουλία Κατσαφάρου,

Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα: Χριστίνα Τριανταφύλλου,

Κωνσταντίνος Κανάρης: Κοσμάς Κοσμόπουλος,

Δόμνα Βιζβίζη: Εύα Παππά,

Δέσπω Τζαβέλλα: Ειρήνη Ζέλιου,

Μακρυγιάννης: Χρήστος Παπαζίδης

Αφίσα της μαθήτριας του Α3, Μαριρέας Ντάφλου

 Επιμέλεια γιορτής: Σοφία Παναγιωτοπούλου

Γεωργία Σιαμπαλιώτη

Ευαγγελία Σωτηροπούλου

Επιμέλεια ήχου: Δημήτρης Φάσουρας

Ευχαριστούμε θερμά τον Διευθυντή του σχολείου μας, τον κ. Παναγιώτη Λιακέα, και τους υποδιευθυντές, την κ. Λεμονιά Γολικίδου και τον κ. Δημήτρη Λίτσα, για την αμέριστη συμπαράστασή τους σε όλα τα στάδια προετοιμασίας και υλοποίησης της εκδήλωσης.

  «Η ζωή του αληθούς πολίτου πρέπει να τελειώνει

ή δια την ελευθερίαν του

ή με την ελευθερίαν του»          

                                   Ανωνύμου του Έλληνος «Ελληνική Νομαρχία»

21 Μαρτίου: Η Ποίηση γιορτάζει και «μιλά» για την Ειρήνη

«Ειρήνη»

Τ” όνειρο του παιδιού είναι η ειρήνη.

Τ” όνειρο της μάνας είναι η ειρήνη.

Τα λόγια της αγάπης κάτω απ” τα δέντρα,

είναι η ειρήνη.

Ο πατέρας που γυρνάει τ” απόβραδο μ” ένα φαρδύ χαμόγελο στα μάτια

μ” ένα ζεμπίλι στα χέρια του γεμάτο φρούτα

κ” οι σταγόνες του ιδρώτα στο μέτωπό του

είναι όπως οι σταγόνες του σταμνιού που παγώνει το νερό στο παράθυρο,

είναι η ειρήνη.

Όταν οι ουλές απ” τις λαβωματιές κλείνουν στο πρόσωπο του κόσμου

και μες στους λάκκους που “σκαψαν οι οβίδες φυτεύουμε δέντρα

και στις καρδιές που “καψε η πυρκαϊά δένει τα πρώτα της μπουμπούκια η ελπίδα

κ” οι νεκροί μπορούν να γείρουν στο πλευρό τους και να κοιμηθούν δίχως παράπονο

ξέροντας πως δεν πήγε το αίμα τους του κάκου,

είναι η ειρήνη.

Ειρήνη είναι η μυρωδιά του φαγητού το βράδι,

τότε που το σταμάτημα του αυτοκίνητου στο δρόμο δεν είναι φόβος,

τότε που το χτύπημα στην πόρτα σημαίνει φίλος,

και το άνοιγμα του παράθυρου κάθε ώρα σημαίνει ουρανός

γιορτάζοντας τα μάτια μας με τις μακρινές καμπάνες των χρωμάτων του,

είναι η ειρήνη.

Ειρήνη είναι ένα ποτήρι ζεστό γάλα κ” ένα βιβλίο μπροστά στο παιδί που ξυπνάει.

Τότε που τα στάχυα γέρνουν τόνα στ” άλλο λέγοντας: το φως το φως, το φως,

και ξεχειλάει η στεφάνη του ορίζοντα φως

είναι η ειρήνη.

Τότε που οι φυλακές επισκευάζονται να γίνουν βιβλιοθήκες,

τότε που ένα τραγούδι ανεβαίνει από κατώφλι σε κατώφλι τη νύχτα

τότε που τ” ανοιξιάτικο φεγγάρι βγαίνει απ” το σύγνεφο

όπως βγαίνει απ” το κουρείο της συνοικίας φρεσκοξυρισμένος ο εργάτης το Σαββατόβραδο

είναι η ειρήνη.

Τότε που η μέρα που πέρασε

δεν είναι μια μέρα που χάθηκε

μα είναι η ρίζα που ανεβάζει τα φύλλα της χαράς μέσα στο βράδι

κ” είναι μια κερδισμένη μέρα κ” ένας δίκαιος ύπνος

τότε που νιώθεις πάλι ο ήλιος να δένει βιαστικά τα κορδόνια του

να κυνηγήσει τη λύπη απ” τις γωνιές του χρόνου

είναι η ειρήνη.

Ειρήνη είναι οι θημωνιές των αχτίνων στους κάμπους του καλοκαιριού

είναι τ” αλφαβητάρι της καλοσύνης στα γόνατα της αυγής.

Όταν λες: αδελφέ μου — όταν λέμε: αύριο θα χτίσουμε

όταν χτίζουμε και τραγουδάμε

είναι η ειρήνη.

Τότε που ο θάνατος πιάνει λίγο τόπο στην καρδιά

κ” οι καμινάδες δείχνουν με σίγουρα δάχτυλα την ευτυχία,

τότε που το μεγάλο γαρύφαλλο του δειλινού

το ίδιο μπορεί να το μυρίσει ο ποιητής κι ο προλετάριος

είναι η ειρήνη.

Η ειρήνη είναι τα σφιγμένα χέρια των ανθρώπων

είναι το ζεστό ψωμί στο τραπέζι του κόσμου

είναι το χαμόγελο της μάνας.

Μονάχα αυτό.

Τίποτ” άλλο δεν είναι η ειρήνη.

Και τ” αλέτρια που χαράζουν βαθειές αυλακιές σ” όλη τη γης

ένα όνομα μονάχα γράφουν:

Ειρήνη. Τίποτ” άλλο. Ειρήνη.

Πάνω στις ράγες των στίχων μου

το τραίνο που προχωρεί στο μέλλον

φορτωμένο στάρι και τριαντάφυλλα

είναι η ειρήνη.

Αδέρφια μου,

μες στην ειρήνη διάπλατα ανασαίνει

όλος ο κόσμος με όλα τα όνειρά του.

Δόστε τα χέρια, αδέρφια μου,

αυτό “ναι η ειρήνη.

ΑΘΗΝΑ, Γενάρης 1953

Από τη συλλογή «Αγρύπνια» (1941-1953)

Γιάννης Ρίτσος, Ποιήματα 1930-1960, Β΄ τόμος, Εκδόσεις «Κέδρος», Αθήνα 1961, σ. 173-175

«Ειρήνη είναι όταν…»

 Σας χωρίζει ένα αδιόρατο χάσμα απ’ τον κόσμο.

Σας διέφυγαν πράγματα. Δεν τα ’χετε όλα καλά λογαριάσει,

δεν τα ’χετε δει, ακούσει όσο πρέπει! Γι’ αυτό και σας φαίνεται

τόσο παράξενο, που κλείνω, ανοίγω

το παράθυρο κι άλλο δεν σας λέω:

«Ειρήνη!»

Ειρήνη, λοιπόν,

είναι ό,τι συνέλαβα μες απ’ την έκφραση

και μες απ’ την κίνηση της ζωής. Και Ειρήνη

είναι κάτι βαθύτερο απ’ αυτό που εννοούμε

όταν δεν γίνεται κάποτε πόλεμος!

«ΕΙΡΉΝΗ είναι όταν τ’ ανθρώπου η ψυχή

γίνεται έξω στο σύμπαν ήλιος· κι ο ήλιος

ψυχή μες στον άνθρωπο!»

Νικηφόρος Βρεττάκος,  Από τη συλλογή «Το βάθος του κόσμου» (Εκδόσεις Ποταμός)

«Ειρήνη»

«Αν μου “δινες την ειρήνη, Κύριε, δεν θα “θελα τίποτα άλλο. Θα “κλεινα τα μάτια μου και θα σ” ευχαριστούσα…»

Νικηφόρος Βρεττάκος,

«Θέλουμε το ψωμί της κάθε μέρας να είναι για όλους, θέλουμε η ειρήνη να είναι για όλους.»

Πάμπλο Νερούδα, «Για να ξαναγεννηθούμε»

«Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος»

 Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος

δεν θα πάψεις ούτε στιγμή ν’ αγωνίζεσαι για την ειρήνη και για το δίκιο.

Θα βγεις στους δρόμους, θα φωνάξεις, τα χείλια σου θα

ματώσουν απ’ τις φωνές

το πρόσωπό σου θα ματώσει από τις σφαίρες — μα ούτε βήμα πίσω.

Κάθε κραυγή σου μια πετριά στα τζάμια των πολεμοκάπηλων

Κάθε χειρονομία σου σα να γκρεμίζεις την αδικία.

Και πρόσεξε: μη ξεχαστείς ούτε στιγμή.

Έτσι λίγο να θυμηθείς τα παιδικά σου χρόνια

αφίνεις χιλιάδες παιδιά να κομματιάζονται την ώρα που παίζουν ανύποπτα στις πολιτείες

μια στιγμή αν κοιτάξεις το ηλιοβασίλεμα

αύριο οι άνθρωποι θα χάνουνται στη νύχτα του πολέμου

έτσι και σταματήσεις μια στιγμή να ονειρευτείς

εκατομμύρια ανθρώπινα όνειρα θα γίνουν στάχτη κάτω απ” τις οβίδες.

Δεν έχεις καιρό

δεν έχεις καιρό για τον εαυτό σου

αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος

μπορεί να χρειαστεί ν’ αφίσεις τη μάνα σου, την αγαπημένη

ή το παιδί σου.

Δε θα διστάσεις.

Θ’ απαρνηθείς τη λάμπα σου και το ψωμί σου

θ’ απαρνηθείς τη βραδινή ξεκούραση στο σπιτικό κατώφλι

για τον τραχύ δρόμο που πάει στο αύριο.

Μπροστά σε τίποτα δε θα δειλιάσεις κι ούτε θα φοβηθείς.

Το ξέρω, είναι όμορφο ν’ ακούς μια φυσαρμόνικα το βράδι,

να κοιτάς έν’ άστρο, να ονειρεύεσαι

είναι όμορφο σκυμένος πάνω απ’ το κόκκινο στόμα της αγάπης σου

να την ακούς να σου λέει τα όνειρά της για το μέλλον.

Μα εσύ πρέπει να τ’ αποχαιρετήσεις όλ’ αυτά και να ξεκινήσεις

γιατί εσύ είσαι υπεύθυνος για όλες τις φυσαρμόνικες του κόσμου, για όλα τ’ άστρα, για όλες τις λάμπες και για όλα τα όνειρα

αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος

μπορεί να χρειαστεί να σε κλείσουν φυλακή για είκοσι ή και περισσότερα χρόνια

μα εσύ και μες στη φυλακή θα θυμάσαι πάντοτε την άνοιξη,

τη μάνα σου και τον κόσμο.

Εσύ και μες απ’ το τετραγωνικό μέτρο του κελλιού σου

θα συνεχίζεις τον δρόμο σου πάνω στη γη.

Κι’ όταν μες στην απέραντη σιωπή, τη νύχτα

θα χτυπάς τον τοίχο του κελλιού σου με το δάχτυλο

απ’ τ’ άλλο μέρος του τοίχου θα σου απαντάει η Ισπανία.

Εσύ, κι ας βλέπεις να περνάν τα χρόνια σου και ν’ ασπρίζουν τα μαλλιά σου

δε θα γερνάς.

Εσύ και μες στη φυλακή κάθε πρωί θα ξημερώνεσαι πιο νέος

Αφού όλο και νέοι αγώνες θ’ αρχίζουνε στον κόσμο

αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος

θα πρέπει να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό.

Αποβραδίς στην απομόνωση θα γράψεις ένα μεγάλο τρυφερό γράμμα στη μάνα σου

θα γράψεις στον τοίχο την ημερομηνία, τ’ αρχικά του ονόματός σου και μια λέξη: Ειρήνη

σα να ’γραφες όλη την ιστορία της ζωής σου.

Να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό

να μπορείς να σταθείς μπροστά στα έξη ντουφέκια

σα να στεκόσουνα μπροστά σ’ ολάκαιρο το μέλλον.

Να μπορείς, απάνω απ’ την ομοβροντία που σε σκοτώνει

εσύ ν’ ακούς τα εκατομμύρια των απλών ανθρώπων που τραγουδώντας πολεμάνε για την ειρήνη.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Τάσος Λειβαδίτης, Ποίηση, Κέδρος, Αθήναι 1979, σ. 121-124

 Οι στίχοι αυτοί δεν είναι απλώς λέξεις τυπωμένες σε χαρτί· είναι μια ζωντανή υπενθύμιση ότι ο κόσμος μπορεί να γίνει πιο φωτεινός μέσα από την κατανόηση και την τέχνη. Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, έχουμε ανάγκη να ακούσουμε αυτές τις αλήθειες, όχι ως μακρινές αναμνήσεις, αλλά ως οδηγό για το μέλλον μας.

Η ποίηση, όμως, αποκτά την πραγματική της δύναμη όταν αποκτά φωνή. Για τον λόγο αυτό, σας προσκαλούμε να περιηγηθείτε στα περσινά podcasts του σχολείου μας, εκεί όπου οι μαθητές του 3^ου Γυμνασίου Ελευσίνας δίνουν πνοή στα έργα μεγάλων δημιουργών, μετατρέποντας την ανάγνωση σε μια κοινή εμπειρία.

Ανοίξτε τα ηχεία σας, κλείστε τα μάτια και αφήστε τον ρυθμό των λέξεων να σας ταξιδέψει. Γιατί, όπως λέει και ο Ρίτσος, «το όνειρο του παιδιού είναι η ειρήνη» – και αυτό το όνειρο ξεκινά από τις φωνές των παιδιών.

Καλή ακρόαση!

Ποιητική Σκυταλοδρομία

Ποιητικές Επιλογές

Ποιήματα στα Αγγλικά, Γαλλικά και Γερμανικά

Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης – Ποιήματα για την Ποίηση