ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΓΝΩΣΤΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ ΣΜΥΡΝΗΣ
ΓΙΑΤΙ ΔΟΘΗΚΕ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΑΥΤΟ ΣΕ ΔΡΟΜΟ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΜΑΣ
Από τις: Σαββίδου Μαρία και Τσατσούλη Σοφία
Στις 27 Αυγούστου του 1922, γράφτηκε μία από τις πλέον οδυνηρές και τραγικές σελίδες στην ιστορία του Ελληνισμού. Τα τελευταία ελληνικά στρατιωτικά τμήματα εγκατέλειψαν τη Σμύρνη, και λίγες ώρες αργότερα, η πόλη βρέθηκε υπό την κατοχή του τουρκικού στρατού. Αυτό που ακολούθησε ήταν ένας εφιάλτης: οι Τούρκοι πυρπόλησαν τη Σμύρνη και προχώρησαν σε σφαγές του ελληνικού πληθυσμού, μετατρέποντας την «πρωτεύουσα» του Μικρασιατικού Ελληνισμού σε ένα σωρό ερειπίων.
ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ
Η ήττα του ελληνικού στρατού στο μικρασιατικό μέτωπο ήταν πλέον γεγονός, και η υποχώρηση ήταν άτακτη. Οι τουρκικές δυνάμεις, υπό την ηγεσία του Κεμάλ Ατατούρκ, προέλαυναν προς τη Σμύρνη, την πόλη όπου είχε αποβιβαστεί ο ελληνικός στρατός το 1919. Στις 11 π.μ. της 27ης Αυγούστου, η εμπροσθοφυλακή του τουρκικού ιππικού εισήλθε στη Σμύρνη. Αργότερα, τις βραδινές ώρες, έφτασε και μια μεραρχία πεζικού. Η είσοδος του τουρκικού στρατού σηματοδότησε την αρχή των θηριωδιών. Οι Έλληνες, οι Αρμένιοι και άλλοι χριστιανικοί πληθυσμοί της πόλης βρέθηκαν στο έλεος του τουρκικού στρατού και του φανατισμένου όχλου. Οι σφαγές ήταν ανελέητες. Χιλιάδες Έλληνες πολίτες δολοφονήθηκαν, ενώ οι περιουσίες τους λεηλατήθηκαν. Ανάμεσα στα θύματα ήταν και ο Μητροπολίτης Σμύρνης, Χρυσόστομος, μια εμβληματική μορφή της Ορθοδοξίας και του Ελληνισμού της Μικράς Ασίας. Συνελήφθη, βασανίστηκε και δολοφονήθηκε με φρικτό τρόπο, αποτελώντας ένα σύμβολο του μαρτυρίου του ελληνικού λαού. Εκτός από τις σφαγές, οι Τούρκοι προχώρησαν και στον εμπρησμό της πόλης. Η πυρκαγιά, που ξεκίνησε στις 31 Αυγούστου, μεταδόθηκε με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, με αποτέλεσμα να καταστραφεί ολοσχερώς η ελληνική και αρμενική συνοικία. Η φωτιά έκαιγε για μέρες, έως τις 3 Σεπτεμβρίου, μεταβάλλοντας το στολίδι της Ιωνίας σε ένα σωρό ερειπίων. Εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες, κυρίως γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένοι, είχαν συγκεντρωθεί στην προκυμαία της Σμύρνης, περιμένοντας να διαφύγουν με τα συμμαχικά πλοία που βρίσκονταν στον κόλπο. Οι σκηνές που εκτυλίχθηκαν ήταν βιβλικές, με τον κόσμο να στριμώχνεται, να παλεύει για μια θέση σε ένα πλοίο, υπό τη σκιά των φλεγόμενων σπιτιών.
Η καταστροφή της Σμύρνης το 1922 αποτελεί το τραγικότερο γεγονός της Μικρασιατικής Εκστρατείας και το τέλος του Ελληνισμού της Μικράς Ασίας, μιας περιοχής όπου οι Έλληνες ζούσαν για χιλιάδες χρόνια. Η ημέρα αυτή παραμένει μια ημέρα εθνικού πένθους και μνήμης. Υπενθυμίζει τον ξεριζωμό, τις απώλειες και την τραγωδία ενός λαού που αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τις πατρογονικές του εστίες.
Οι άγνωστοι μάρτυρες λοιπόν της Σμύρνης είναι όλα τα θύματα της Μικρασιατικής καταστροφής του 1922 και για να τιμηθούν , δόθηκε το όνομα αυτό σε δρόμο της πόλης μας.
Πηγή: www.athensmagazine.gr
