H βίαιη συμπεριφορά των οπαδών των αθλητικών ομάδων αναφέρεται ως χουλιγκανισμός και πρωτοεμφανίζεται στην Αγγλία τον 19ο αιώνα όταν οπαδοί ανάμεσα στην Preston και την Aston Villa συγκρούστηκαν βίαια σε αγώνα ποδοσφαίρου. Από τότε μέχρι και σήμερα άπειρες φορές έχουμε παρακολουθήσει εικόνες βίας, μέσα στα γήπεδα, να κυριαρχούν στα δελτία ειδήσεων και πίσω από κάθε επεισόδιο να κρύβονται νικητές και χαμένοι. Ας δούμε λοιπόν ποιοι είναι αυτοί και γιατί.
Οι χαμένοι
Οι φίλαθλοι: Οι πραγματικοί φίλαθλοι, αυτοί δηλαδή που αγαπούν το άθλημα και την ομάδα τους, είναι οι πρώτοι που χάνουν από τη βία. Αντί να απολαμβάνουν το παιχνίδι, αναγκάζονται να ανησυχούν για την ασφάλειά τους και να βλέπουν το άθλημα που αγαπούν να μετατρέπεται σε πεδίο μάχης.
Οι παίκτες: Η βία φέρνει αρνητική δημοσιότητα στις ομάδες, απομακρύνει τους χορηγούς και δημιουργεί ένα τοξικό περιβάλλον που δυσκολεύει την ανάπτυξη του αθλητισμού.
Ο αθλητισμός: Το άθλημα, που θα έπρεπε να είναι ένα μέσο διασκέδασης και σύσφιξης των σχέσεων, μετατρέπεται σε ένα εργαλείο στα χέρια των βίαιων στοιχείων.
Η κοινωνία: Η βία στα γήπεδα αντικατοπτρίζει βαθύτερα προβλήματα της κοινωνίας, όπως τον φανατισμό, την ανοχή στη βία και την έλλειψη παιδείας.
Οι νικητές (ή μάλλον, όσοι νομίζουν ότι κερδίζουν γιατί είναι δύσκολο να θεωρηθούν κερδισμένοι άνθρωποι που ασκούν βία… )
Οι χούλιγκανς: Άτομα που επιδιώκουν να προκαλέσουν επεισόδια για προσωπικούς ή πολιτικούς λόγους. Ίσως νιώθουν μια αίσθηση ανωτερότητας ωστόσο αυτή είναι προσωρινή.
Τα Μ.Μ.Ε.: Τα μέσα ενημέρωσης, δυστυχώς, έχουν συμφέρον να καλύπτουν τα βίαια επεισόδια, καθώς αυτά αυξάνουν την τηλεθέαση και τις πωλήσεις. Η βία συχνά αποτελεί πρώτη είδηση γιατί είναι φαινόμενο πολυεπίπεδο.
Ο πολιτικός κόσμος: Κάποιοι πολιτικοί εκμεταλλεύονται τα επεισόδια ώστε να αποπροσανατολίσουν τους πολίτες από τα πραγματικά κοινωνικά προβλήματα.
Γιατί ωστόσο κάποιοι επιλέγουν τη βία;
Οι λόγοι που οδηγούν ανθρώπους σε βίαιες συμπεριφορές στα γήπεδα είναι πολλοί και σύνθετοι. Μερικοί από τους πιο συχνούς είναι:
Κοινωνικά προβλήματα: Ανεργία, φτώχεια και έλλειψη παιδείας.
Ο φανατισμός: Η έντονη και τυφλή αφοσίωση σε μια ομάδα μπορεί να οδηγήσει σε απορριπτικές κα ακραίες συμπεριφορές.
Η επιρροή της παρέας: Πολλοί νέοι παρασύρονται από την παρέα τους, ακόμη κι αν δεν συμφωνούν με τη βία.
Η αίσθηση της ανωνυμίας: Στο γήπεδο, κάποιοι άνθρωποι νιώθουν ανώνυμοι και ελεύθεροι να κάνουν πράγματα που δεν θα έκαναν ποτέ στη καθημερινή τους ζωή.
Πώς μπορούμε να σταματήσουμε τη βία στα γήπεδα;
Για να αντιμετωπίσουμε τη βία στα γήπεδα, χρειάζεται μια ολιστική προσέγγιση που να περιλαμβάνει:
Εκπαίδευση: Η εκπαίδευση για τον σεβασμό, την ανοχή και τον αθλητισμό είναι το κλειδί για την αλλαγή της νοοτροπίας.
Συνεργασία: Η συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων (ομάδες, αστυνομία, σχολεία) είναι απαραίτητη
Συμπέρασμα
Η βία στα γήπεδα είναι ένα φαινόμενο πολυδιάστατο και με βαθιές ρίζες. Όλοι μας έχουμε ευθύνη να συμβάλλουμε στην καταπολέμησή της. Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να απολαύσουμε ξανά το άθλημα με ασφάλεια και σεβασμό.
Τι μπορούμε να κάνουμε εμείς ως μαθητές;
Να μιλήσουμε: Να μιλήσουμε με τους φίλους μας και την οικογένειά μας για τη βία στα γήπεδα και να τους ευαισθητοποιήσουμε.
Να είμαστε παράδειγμα: Να δείξουμε με τη συμπεριφορά μας ότι ο αθλητισμός είναι μια γιορτή και όχι ένας πόλεμος.
Να συμμετέχουμε σε δράσεις: Να συμμετέχουμε σε δράσεις που προωθούν τον αθλητισμό και τις αξίες του.
Εδώ δεν είναι να ‘μαι εγώ πάνω από σένα
ή
εσύ πάνω από μένα
εδώ είναι να’ναι ο καθένας μας πάνω από τον εαυτό του
Γ.Ρίτσος
Χώτος Ιωάννης
Πηγές :
Βία στα γήπεδα ,1ο Γελ Φιλιππιάδας,2012,Φιλιππιαδα
Βία στα γήπεδα,Κοπάνου Κ.,διπλωματική εργασία, Θεσσαλονίκη, 2023
τα αίτια εκδήλωσης βίας στον αθλητισμό,Συλαμιανάκης Ο.,Αθήνα ,2020
