1. Ειρήνη η Αθηναία (780/797-803)
Η αυτοκράτειρα Ειρήνη έμεινε στην ιστορία επειδή ανέτρεψε την εικονομαχική πολιτική του Λέοντος και τον προκατόχων του, καθώς συγκάλεσε την Ζ’ Οικουμενική Σύνοδο (787) αποκαθιστώντας έτσι την τίμηση των ιερών εικόνων. Τα θετικά όμως τελειώνουν κάπου εκεί. Χαρακτηριζόμενη από ένα πνεύμα φιλόδοξο και αρχομανές, χωρίς ενδοιασμούς και ηθικές αναστολές, η Ειρήνη προσπάθησε με κάθε τρόπο να κρατήσει τον υιό της στο περιθώριο ακόμα και όταν εκείνος ενηλικιώθηκε τυφλώνοντάς τον. Ως αυτοκράτειρα γνώρισε αλλεπάλληλες ταπεινώσεις στους πολέμους κατά των Αράβων και των Βουλγάρων, ενώ οι σπατάλες και οι εκτεταμένες καταργήσεις φόρων οδήγησαν το κράτος στην χρεωκοπία. Όταν το 800 μΧ ο Φράγκος ηγεμών Καρλομάγνος σφετερίστηκε τον αυτοκρατορικό τίτλο, στεφόμενος βασιλεύς των Ρωμαίων από τον Πάπα, η Ειρήνη του πρότεινε να τη νυμφευθεί και να ενωθούν έτσι οι δύο αυτοκρατορίες. Το απολύτως καταστροφικό αυτό ενδεχόμενο απέτρεψε η ανατροπή της από τον τότε «υπουργό οικονομικών» Νικηφόρο το 803.
2. Φλάβιος Φωκάς (602-610)
Ο χαμηλόβαθμος αξιωματικός του στρατού Φλάβιος Φωκάς ηγήθηκε εξέγερσης που ανέτρεψε τον αντιδημοφιλή για τις οικονομικές του περικοπές αυτοκράτορα Μαυρίκιο το έτος 602. Με την άνοδο του στο θρόνο ξεκίνησε βίαιες διώξεις των αντιπάλων του, κυρίως αριστοκρατών, με αποτέλεσμα να αφήσει ακέφαλο μεγάλο κομμάτι της ρωμαϊκής διοικήσεως και των ενόπλων δυνάμεων. Άφησε εποχή για το σαδισμό και στάθηκε ανίκανος για τον θρόνο, αφού οι Άβαροι και οι Σλάβοι πλημμύρισαν τις ευρωπαϊκές επαρχίες, ενώ οι Σασσανίδες Πέρσες εισέβαλαν στην ανατολή.Ανατράπηκε τελικά απ΄τον Έξαρχο Ηρακλείο της Καρχηδόνας το 610.
3…2…1. Η δυναστεία των Αγγέλων
Ισαάκιος Άγγελος : Η βασιλεία του ξεκίνησε με ευνοϊκούς οιωνούς, καθώς ο στρατηγός Αλέξιος Βρανάς συνέτριψε τη νορμανδική εισβολή στη Μακεδονία. Ο κατήφορος όμως ξεκινά σχεδόν αμέσως. Τα επόμενα χρόνια η αυτοκρατορία συνταράχθηκε από επιδρομές ξένων και στασιαστικές εξεγέρσεις. Η αποδυνάμωση της ρωμαϊκής εξουσίας οδήγησε στην παλλινόρθωση της Βουλγαρικής αυτοκρατορίας, ενώ η Κύπρος τελικά αποσχίστηκε από την αυτοκρατορία. Τέλος, ο ίδιος δεν μπόρεσε να διαχειριστεί σωστά την Γ’ Σταυροφορία.
Αλέξιος Γ’ Άγγελος: Εξάντλησε το ήδη αδύναμο κρατικό βαλάντιο, ενώ για να ανταποκριθεί στους χρηματικούς εκβιασμούς του Γερμανού αυτοκράτορος Ερρίκου ΣΤ’ λεηλάτησε τα σκεύη των εκκλησιών και επέβαλε σκληρούς φόρους. Η Μικρά Ασία ήταν έρμαιο των Σελτζούκων Τούρκων και η Βαλκανική των Βλάχων, των Βουλγάρων και των Ούγγρων. Τέλος, ο στόλος καταργήθηκε τελείως για λόγους… οικονομίας.
Κατά την διάρκεια του Αλέξιου Γ΄, ο γιος του φυλακισμένου Ισαάκιου Άγγελου, Αλέξιος, απέδρασε από την φυλακή και πήγε στην Ευρώπη για να ζητήσει βοήθεια. Εκεί, το 1202 εξέτρεψε την Δ’ Σταυροφορία, υποσχόμενος αμύθητα πλούτη, στρατιωτική στήριξη και ένωση των Εκκλησιών εάν οι μαχητές της των παλλινόρθωναν στο θρόνο του. Το 1203 ο βενετικός στόλος αποβίβασε τους Σταυροφόρους στην Κωνσταντινούπολη. Οι πρώτες έφοδοι αποκρούστηκαν και ο Αλέξιος Γ’ οδήγησε τον στρατό του έξω από τα τείχη για να τους διώξει οριστικά. Πριν όμως γίνει η οποαιδήποτε συμπλοκή, ο αυτοκράτωρ δείλιασε και υποχώρησε ξανά μέσα στα τείχη. Στρατός και λαός εξαγριώθηκαν, έτσι λοιπόν ο Αλέξιος Γ’ πήρε την οικογένεια του και το κρατικό θησαυροφυλάκιο και διέφυγαν από την πολιορκημένη Βασιλεύουσα.
Αλέξιος Δ’.ν τω μεταξύ ο γιος του φυλακισμένου Ισαακίου, Αλέξιος, απέδρασε από την φυλακή και πήγε στην Ευρώπη για να ζητήσει βοήθεια. Εκεί, το 1202 εξέτρεψε την Δ’ Σταυροφορία, υποσχόμενος αμύθητα πλούτη, στρατιωτική στήριξη και ένωση των Εκκλησιών εάν οι μαχητές της των παλλινόρθωναν στο θρόνο του. Το 1203 ο βενετικός στόλος αποβίβασε τους Σταυροφόρους στην Κωνσταντινούπολη. Οι πρώτες έφοδοι αποκρούστηκαν και ο Αλέξιος Γ’ οδήγησε τον στρατό του έξω από τα τείχη για να τους διώξει οριστικά. Πριν όμως γίνει η οποαιδήποτε συμπλοκή, ο αυτοκράτωρ δείλιασε και υποχώρησε ξανά μέσα στα τείχη. Στρατός και λαός εξαγριώθηκαν, έτσι λοιπόν ο Αλέξιος Γ’ πήρε την οικογένεια του και το κρατικό θησαυροφυλάκιο και διέφυγαν από την πολιορκημένη Βασιλεύουσα.Οι Σταυροφόροι έβγαλαν τον Ισαάκιο από τη φυλακή και ο γιος του στέφθηκε Αλέξιος Δ’. Μόνο μέλημα του ήταν η εξεύρεση των τεραστίων ποσών που είχε υποσχεθεί στους σταυροφόρους. Η Πόλη έπεσε σε χάος, ενώ οι φόροι τον κατέστησαν πολύ αντιδημοφιλή. Τελικά τον Φεβρουάριο του 1204 ανατράπηκε από τον Αλέξιο Δούκα Μούρτζουφλο, ο οποίος επέλεξε την οδό της ρήξεως με τους Λατίνους.
Η ζημιά όμως είχε γίνει. Σύντομα η Βασιλεύουσα θα έπεφτε στα χέρια των εισβολέων…
