Η 25η Μαρτίου αποτελεί διπλή γιορτή για τον ελληνισμό, συνδυάζοντας την εθνική επέτειο της έναρξης της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 κατά του Οθωμανικού ζυγού με τη θρησκευτική γιορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Συμβολίζει τον αγώνα για ελευθερία, ανεξαρτησία και την παλιγγενεσία του ελληνικού έθνους.
Πρώτος ο Παναγιώτης Σούτσος πρότεινε το 1834 την καθιέρωση εορτασμού της Ελληνικής Επανάστασης την 25η Μαρτίου, αναφέροντας ότι ήταν η μέρα γενίκευσης της επανάστασης στην Πελοπόννησο και αναγέννησης της Ελλάδας, σε υπόμνημα το οποίο ο Ιωάννης Κωλέττης υπέβαλε στον Όθωνα ως πρόταση σχεδίου νόμου. Επιπλέον, πρότεινε στον Βασιλέα τη θέσπιση εορτασμών με πανελλήνιους αγώνες παρόμοιους με αυτούς της αρχαίας Ελλάδας. Ο ίδιος είχε γράψει ποίημα με τον τίτλο «Η 25 Μαρτίου ή τα γενέθλια της Ελλάδος», το οποίο υπάρχει σε συλλογή που εκδόθηκε το 1835. Στόχος ήταν η δημιουργία ενός κοινού εθνικού μύθου που θα ένωνε τους Έλληνες, συνδέοντας την Επανάσταση με τη θρησκευτική παράδοση.
Το 1836 τιμήθηκε η 25η Μαρτίου σε συνδυασμό με τα Καλάβρυτα και τον Π. Πατρών Γερμανό με χάλκινο μετάλλιο που κόπηκε με την ευκαιρία του γάμου του βασιλιά Όθωνα και της Αμαλίας.
Ο εορτασμός «εἰς τὸ διηνεκές» της Επανάστασης την 25η Μαρτίου καθιερώθηκε το 1838 με το Βασιλικό Διάταγμα 980 / 15(27)-3-1838 της Κυβέρνησης του Όθωνα, που εκτελούσε παράλληλα και τα καθήκοντα του πρωθυπουργού εκείνη την περίοδο.
Ο Όθωνας προσπαθούσε να ενισχύσει τη δημοτικότητά του προσεταιριζόμενος την απήχηση των εκφραστών της Ορθοδοξίας, και ενδεχομένως σε αυτό να οφείλεται η θρησκευτική χροιά του διατάγματος και η καθιέρωση της εορτής.
Στο βασιλικό διάταγμα αναφέρεται μεταξύ άλλων:
…Θεωρήσαντες ότι η ημέρα της 25ης Μαρτίου είναι λαμπρά και καθ’ αυτήν εις πάντα Έλληνα δια την εν αυτή τελουμένην εορτήν του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, είναι προσέτι λαμπρά και χαρμόσυνος δια την κατ’ αυτήν την ημέραν έναρξιν του περί της ανεξαρτησίας αγώνος του ελληνικού Έθνους, καθιερούμεν την ημέραν ταύτην εις το διηνεκές ως ημέραν εθνικής εορτής.
Ο πρώτος εορτασμός στην Αθήνα, όπου συμμετείχαν ο Βασιλιάς Όθων και η Βασίλισσα Αμαλία, πολιτικές και στρατιωτικές αρχές και πλήθος λαού, έγινε στον Ναό της Αγίας Ειρήνης (επί της οδού Αιόλου), λίγες ημέρες αργότερα. Οι 21 κανονιοβολισμοί το σούρουπο της παραμονής ήταν το προανάκρουσμα. Με την ανατολή του ήλιου ρίφθηκαν εκ νέου 21 κανονιοβολισμοί, ενώ μία μπάντα, που γυρνούσε στους δρόμους της Αθήνας, υπενθύμιζε στους κατοίκους της πρωτεύουσας τη μεγάλη ημέρα. Στρατιωτικά τμήματα παρατάχθηκαν στους δρόμους μεταξύ των Ανακτόρων (σημερινό Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών, επί της πλατείας Κλαυθμώνος) και της εκκλησίας της Αγίας Ειρήνης όπου θα τελούνταν η επίσημη δοξολογία.
Ο Μητροπολιτικός Ναός των Αθηνών θεμελιώθηκε την 25 Δεκεμβρίου 1842 και αφιερώθηκε στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου για να τιμηθεί η 25 Μαρτίου 1821.
Στο σχολείο μας γιορτάστηκε και φέτος με την εποπτεία της κυρίας Παπαευσταθίου και της κυρίας Πάνου με μια συγκινητική εκδήλωση και παραδοσιακούς χορούς, δίνοντας έμφαση όχι μόνο στα ιστορικά γεγονότα αλλά στα μηνύματα, τις αρχές και οι αξίες που αναδείχθηκαν από τον αγώνα και υπογραμμίζοντας τη σημασία της ενότητας, του αγώνα και της επιμονής απέναντι στην αδικία και την καταπίεση.
Μαρία Κυλάφη, Α2
Αναστασία Κοτσορέ, Α2
