Με αφορμή την έκθεση έργων της Βάσως Κατράκη στην Δημοτική Κοβεντάρειο Δημοτική Βιβλιοθήκη της Κοζάνης, αποφασίσαμε να γνωρίσουμε καλύτερα τη γυναίκα που κατάφερε να κάνει την πέτρα να «μιλάει». Η Κατράκη είναι μια παγκοσμίου φήμης χαράκτρια που η ζωή της μοιάζει με περιπέτεια.
Ποια ήταν η Βάσω Κατράκη;
Γεννήθηκε το 1914 στο Αιτωλικό, μια περιοχή γεμάτη νερό και ψαράδες, στοιχεία που θα βλέπουμε συνέχεια στα έργα της. Σπούδασε στην Καλών Τεχνών στην Αθήνα και από πολύ νωρίς μπήκε στην Αντίσταση κατά των Γερμανών στην Κατοχή.
Τέχνη για όλους: Τα εξώφυλλα βιβλίων
Η Κατράκη πίστευε ότι η τέχνη πρέπει να φτάνει παντού. Έτσι, φιλοτέχνησε τα εξώφυλλα πολλών διάσημων βιβλίων που ίσως έχουμε στις βιβλιοθήκες μας, όπως του Νικηφόρου Βρεττάκου και της Διδώς Σωτηρίου. Επίσης, το 1940 είχε αναλάβει την εικονογράφηση για «Τα λόγια της πλώρης» του Ανδρέα Καρκαβίτσα. Με αυτόν τον τρόπο, οι εικόνες της ταξίδεψαν σε κάθε σπίτι. 
Γιατί το έργο της είναι ξεχωριστό;
Ενώ οι περισσότεροι χαράκτες χρησιμοποιούσαν ξύλο, η Κατράκη έκανε κάτι πρωτότυπο: άρχισε να χαράζει πάνω σε ψαμμίτη (ένα είδος πέτρας). Αυτό έδινε στα έργα της μια αίσθηση ότι οι μορφές είναι τρισδιάστατες, σαν να βγαίνουν μέσα από την πέτρα! Για το ταλέντο της βραβεύτηκε σε πολλές χώρες, όπως στην Ιταλία (για το διάσημο έργο της «Ψαράδες»), στην Ιαπωνία και στη Γερμανία.
Η φυλακή και τα «μαγικά» βότσαλα
Η Κατράκη πέρασε δύσκολα χρόνια. Το 1967, εξαιτίας των πολιτικών της ιδεών, η δικτατορία την εξόρισε στο ξερονήσι της Γυάρου. Εκεί, παρόλο που οι συνθήκες ήταν απάνθρωπες, δεν σταμάτησε να δημιουργεί. Επειδή δεν είχε τα εργαλεία της, άρχισε να ζωγραφίζει πάνω σε βότσαλα που μάζευε από την παραλία, χρησιμοποιώντας έναν απλό μαύρο μαρκαδόρο. Αυτά τα βότσαλα έγιναν σύμβολα ελπίδας και δύναμης για όλους τους φυλακισμένους. Εκεί γνώρισε και τον μεγάλο μας ποιητή, τον Γιάννη Ρίτσο.
Τι θα δούμε στην έκθεση;
Στα έργα της θα παρατηρήσετε δύο πράγματα:
- Την αγάπη για τον τόπο της: Ψαράδες, δίχτυα και καθημερινούς ανθρώπους από το Αιτωλικό.
- Τον αγώνα για την ελευθερία: Μορφές που δείχνουν τη δύναμη του ανθρώπου που δεν το βάζει κάτω.
Σήμερα, υπάρχει ένα ολόκληρο μουσείο αφιερωμένο σε εκείνη στο Αιτωλικό. Η επίσκεψή μας στη Βιβλιοθήκη είναι μια ευκαιρία να δούμε από κοντά την ιστορία της Ελλάδας μέσα από την τέχνη μιας γυναίκας που δεν φοβήθηκε ποτέ τις δυσκολίες.
Γράφουν οι μαθήτριες Μαρία Παυλίδου και Χαρά Πολωνίδου Β3
Πηγή
https://museumfinder.gr/listing/mouseio-charaktikis-vasos-katraki/
