Το Σάββατο του Λαζάρου οι γυναίκες, σε μνήμη του Λάζαρου, ζυμώνουν για τα παιδιά ειδικά κουλουράκια, στα οποία δίνουν το σχήμα ανθρώπου σπαργανωμένου, όπως παριστάνεται στις εικόνες ο Λάζαρος. Λέγονται και αυτά Λάζαροι και τα παιδιά τους αποδίδουν εξαιρετικές ιδιότητες. Τα παιδιά συγκροτούν ομάδες, επισκέπτονται τα σπίτια του χωριού ή της πόλης και τραγουδούν ειδικά τραγούδια, τα λεγόμενα λαζαρικά. Συνήθως κρατούν στα χέρια εικονική παράσταση του Λαζάρου και λέγονται και αυτά Λάζαροι. Στην Κύπρο συναντάμε ζωντανή αναπαράσταση του θανάτου και της ανάστασης του Λαζάρου η οποία αποτελεί την αρχαιότερη μορφή του εθίμου ενώ στην βόρεια ήπειρο τα παιδιά ντύνονται παράδοξα και απειλούν με την άγρια εμφάνισή τους για να διώξουν κάποιο κακό πνεύμα. Μετά το τραγούδι ο κάθε νοικοκύρης τα φιλεύει.
Μπορεί σήμερα να γυρνάνε όλοι στις δουλειές τους την Τρίτη του Πάσχα, αλλά κάποτε το γλέντι επεκτεινόταν σ’ όλη την υπόλοιπη εβδομάδα ως την Κυριακή του Θωμά και ονομάζονταν διακαινήσιμος ή ασπροβδομάδα. Η αργία του Πάσχα ήταν η πιο μεγάλη και όλη η Διακαινήσιμος θεωρούνταν μια Κυριακή. Στην παλαιά Αθήνα, κάθε νοικοκύρης μετά την Λαμπρή δεν έμπαινε για μια εβδομάδα στο κτήμα του. Ακόμη και σήμερα σε πολλές περιοχές το λαμπριάτικο γλέντι συνεχίζεται.
Παραδοσιακό σούβλισμα του αρνιού:
- Βάζουμε το αρνί στην επιφάνεια εργασίας μας.
- Περνάμε τη σούβλα από το πίσω μέρος του αρνιού (ορθό), κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης, μέχρι να φτάσει στη βάση του κρανίου. Κατεβάζουμε το κεφάλι 90ο και περνάμε τη σούβλα από το κέντρο του κρανίου κάτω από τα μάτια.
- Τρυπάμε με την πιρούνα της σούβλας στα μπούτια του αρνιού για να μείνει σταθερό πάνω στη σούβλα.
- Με ένα ανοξείδωτο σύρμα τρυπάμε το αρνί σε 3-4 σημεία (λεκάνη, ράχη, αυχένα) έτσι ώστε να σταθεροποιηθεί η σούβλα πάνω στη σπονδυλική στήλη του αρνιού. Το περνάμε από την εσωτερική πλευρά και το δένουμε σφιχτά από την εξωτερική πλευρά του αρνιού.
- Εναλλακτικά περνάμε με τον ίδιο τρόπο τις διχάλες και σφίγγουμε καλά.
- Δένουμε σφιχτά τα πόδια πάνω στη σούβλα. Περνάμε το σύρμα μέσα από τους τένοντες και δένουμε σφιχτά πάνω στη σούβλα.
- Δένουμε καλά τον αυχένα και τα χέρια καλά με το σύρμα ώστε να μείνουν σταθερά κατά τη διάρκεια του ψησίματος.
- Πασπαλίζουμε όλο το αρνί εσωτερικά με το αλάτι και το πιπέρι.
- Βάζουμε στο εσωτερικό του αρνιού 4-5 κλ. δεντρολίβανο, 4-5 σκ. σκόρδο και 150 γρ. κεφαλοτύρι σε κομμάτια. Περνάμε τον σπάγγο σε μία σακοράφα και ράβουμε προσεκτικά την κοιλιά του αρνιού.
- Αλείφουμε με λίγο ελαιόλαδο εξωτερικά για να κολλήσει το υπόλοιπο αλάτι και πιπέρι.
- Σε ένα μπολ βάζουμε το ελαιόλαδο, το σπορέλαιο και ένα μεγάλο κλωνάρι δεντρολίβανο. Το αφήνουμε στην άκρη.
- Τοποθετούμε στην ψησταριά στην πιο ψηλή θέση και ψήνουμε 4-5 ώρες. Κάθε 1 ώρα κατεβάζουμε και μια θέση στην ψησταριά.
- Ανά 15-20 λεπτά αλείφουμε με το λάδι με τη βοήθεια του δεντρολίβανου.
- Προσέχουμε τα περισσότερα κάρβουνα να τα βάλουμε κάτω από τα μπούτια και τις ωμοπλάτες.
Τριανταφύλλου Άγγελος
