Πριν από περίπου έξι μήνες, κάνοντας έρευνα για την Συναισθησία, γνώρισα τον Βασίλι Καντίνσκι, “τον πατέρα της αφηρημένης τέχνης”. Αν και το όνομά του μου ήταν γνωστό, ποτέ μου δεν είχα καθίσει να αναζητήσω περισσότερα γι΄ αυτόν. Καθώς έβλεπα τους πίνακές του, μου κέντρισαν το ενδιαφέρον και , εν μέρει, μου δημιούργησαν έκπληξη. Οι περισσότεροι, όταν ακούνε “αφηρημένη τέχνη” θεωρούν ότι είναι κίνημα της ζωγραφικής τα έργα του οποίου μπορεί να ερμηνευτούν διαφορετικά  από τον καθένα. Δεν θα ήταν ψέμα να παραδεχτώ ότι ήμουνα ένα από αυτά τα άτομα. Βλέποντας , όμως, τους πίνακες του κατάλαβα ότι τα έργα του θα μου άνοιγαν τα μάτια σε έναν νέο κόσμο. Γι΄αυτό λοιπόν θα ήθελα να αναφερθώ στο άρθρο αυτό στον κορυφαίο αυτό ζωγράφο.

Ένας από τους κορυφαίους ζωγράφους του 20ου αιώνα, ο Βασίλι Καντίνσκι, καταγόταν από τη Ρωσία και είχε γεννήθηκε στη Μόσχα το 1866, σε μία εύπορη οικογένεια. Η ζωγραφική του καριέρα ξεκίνησε τυχαία, πολύ αργά, όταν ήταν ήδη 30 ετών (μέχρι τότε ήταν διακεκριμένος δικηγόρος). Σπούδασε ζωγραφική στο Μόναχο της Γερμανίας και στη συνέχεια ίδρυσε την «Ένωση Νέων Καλλιτεχνών» εκεί, με την οποία οργάνωσε ομαδικές εκθέσεις και κατόρθωσε να προσελκύσει σε αυτές σημαντικούς καλλιτέχνες. Ωστόσο, επειδή επικρίθηκε για την ανεικονική εικαστική του εξέλιξη και λόγω της ματαίωσης εκθέσεων, αναγκάστηκε να παραιτηθεί από τη θέση του προέδρου. Επέστρεψε στη Ρωσία μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο για να εργαστεί στη διδασκαλία της τέχνης και στην αναδιοργάνωση μουσείων, αλλά λίγο μετά το τέλος της Ρωσικής Επανάστασης, εγκατέλειψε οριστικά τη χώρα του και δίδαξε στη σχολή Bauhaus στη Γερμανία. Ωστόσο , με το ναζιστικό κίνημα ενάντια στο Bauhaus και το κλείσιμο της σχολής, ο Καντίνσκι εγκαταστάθηκε στο Παρίσι και παρέμεινε στη Γαλλία μέχρι το θάνατό του (1944). Ενώ βρισκόταν στη Γαλλία, δούλευε απομονωμένος, επειδή οι ιδέες του δεν ήταν καλοδεχούμενες εκεί.

Ο Καντίνσκι είναι διάσημος όχι τόσο για τους πίνακές του, αλλά γιατί επινόησε την αφηρημένη τέχνη και έγινε θεωρητικός της. Άλλωστε χαρακτηρίζεται ως “Πατέρας της Αφηρημένης τέχνης”.  Επίσης έγινε πρωτοπόρος της και συμμετείχε σε μερικά από τα σημαντικότερα ρεύματα της μοντέρνας τέχνης, εισάγοντας τις δικές του καινοτομίες και νέες απόψεις για τη ζωγραφική, καταγράφοντας έναν πλούτο θεωρίας και σκέψης στην πραγματεία του για το «πνευματικό στην τέχνη». Ο ίδιος ο Καντίνσκι επιδίωξε μέσα από τη δουλειά του, αλλά και σε συνεργασία με άλλους ομοϊδεάτες του καλλιτέχνες, να θεμελιώσει μια νέα τάξη πραγμάτων στην τέχνη βασισμένη σε νέες αρχές. Η γεωμετρία και η αφαίρεση περιττών στοιχείων είναι οι έννοιες που τον απασχόλησαν. Ως εκ τούτου, ανέπτυξε την αφηρημένη τέχνη ως έκφραση αυτού του στυλ. Επιπλέον, οι πίνακές του δεν έχουν συγκεκριμένο περιεχόμενο, παρά μόνο αφηρημένο. Τέλος, καλλιτέχνες σε όλο τον κόσμο συνεχίζουν να επηρεάζονται από τα έργο του, καθώς αυτά εκτίθενται σε πολλά μουσεία όπως το Μουσείο Guggenheim της Νέας Υόρκης, το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης-Κέντρο Georges Pompidou της Γαλλίας και την Πινακοθήκη Lenbachhaus του Μονάχου. Παράλληλα, υπάρχουν ιδιωτικές συλλογές και διάφορες εκθέσεις που συμβαίνουν προς τιμήν του.

Οι δύο πίνακες που μου κέντρισαν , περισσότερο το ενδιαφέρον είναι οι ακόλουθοι:

Ο παραπάνω πίνακας είναι το αριστούργημα του καλλιτέχνη με τίτλο “Μόσχα, Κόκκινη Πλατεία”, που απεικονίζει την Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας. Ο Καντίνσκι χρησιμοποίησε ζωηρά χρώματα με αντιθέσεις και γεωμετρικές φόρμες για να δείξει κίνηση. Ταυτόχρονα στο πίνακα μπορεί κανείς να διακρίνει αρκετά κτίρια ματωμένα κόκκινα και μαύρα πουλιά να πετάνε. Επίσης, ζωγράφισε ορόσημα με κυκλικό τρόπο την πλατεία σαν να στεκόταν ο ίδιος στο κέντρο της. Αυτός ο αξιόλογος πίνακας αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματά του.

Ένα άλλο έργο του ζωγράφου είναι η Κίνηση I. Εξερευνά την κίνηση, μέσω της χρήσης γεωμετρικών σχημάτων (κύκλοι, τετράγωνα, γραμμές κτλ.) και των έντονων χρωματικών αντιθέσεων (κόκκινου-μπλε, κίτρινου-πράσινου). Η αναπαράσταση της κίνησης, η χρήση της γεωμετρίας και η δυναμική σύνθεση δημιουργούν μια εντυπωσιακή αίσθηση ροής και ελευθερίας που καθηλώνει τον θεατή. Καθώς βλέπει κάποιος τον πίνακα, αισθάνεται ότι τα σχήματα θα αρχίσουν να κινούνται και θα  φανερώσουν έναν καινούργιο κόσμο. Παράλληλα μπορεί να  έρχονται στο μυαλό εικόνες από το διάστημα, τα αστέρια και τους πλανήτες.

 Ολοκληρώνοντας, ελπίζω ότι αυτή η μικρή παρουσίαση θα κάνει τον αναγνώστη να δει την αφηρημένη τέχνη με άλλα μάτια και θα τον φέρει σε επαφή με έναν καλλιτέχνη τον οποίο δε θα είχε γνωρίσει διαφορετικά…Κάπως έτσι θα ανοιχτεί ένας ακόμη κόσμος δημιουργίας και τέχνης και σε αυτόν.

Αρθρογράφος: Βασίλης Κουτούλας ,Β3

Πηγές:

• https://perierga.gr/2014/12/%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%BB%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CF%83%CE%BA%CE%B9/

• https://www.thessalonikiartsandculture.gr/kosmos/art-salad/vasili-kantinski-366-spoydaia-erga-quot-zontaneyoyn-quot/

• https://maxmag.gr/afieromata/vasili-kantinski/

• https://www.sansimera.gr/biographies/1114

• https://www.timesnews.gr/vasili-kantinski-1866-1944-rosos-zografos-kai-theoritikos-tis-technis/

• https://artclassproject.com/%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%BB%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CF%83%CE%BA%CE%B9/

• https://hk201989547139.wordpress.com/%CE%B5%CE%BB%CE%AD%CE%BD%CE%B7-%CE%BA/%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%BB%CE%B7%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CF%83%CE%BA%CE%B9/

• https://www.katiousa.gr/politismos/eikastika/ta-10-dimofilestera-erga-tou-vasili-kantinski/

• https://zografiki.gr/content/%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%BB%CE%B9-%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CF%83%CE%BA%CE%B9

• https://goulandris.gr/el/exhibition/wassily-kandinsky

Το Σάββατο 24 Φεβρουαρίου είχαμε την χαρά να βρεθούμε στο θέατρο “Αριστοτέλειον”, στο κέντρο της πόλης, με σκοπό την παρακολούθηση της παράστασης “Βίρα τις άγκυρες” των Θανάση Παπαθανασίου & Μιχάλη Ρέππα και σε σκηνοθεσία Αστέριου Πελτέκη. Ήταν μια πρώτη απόπειρα να βρεθούν όλοι μαζί, εκπαιδευτικοί, γονείς και παιδιά, εκτός των εγκαταστάσεων του σχολείου και του καθημερινού ωραρίου. Σίγουρα η βραδιά είχε επιτυχία και ήταν πολύ διαφορετική και όμορφη συνάντηση, μέσα στον χώρο όπου πηγάζει η  τέχνη.

Λίγα λόγια για το έργο:

Όλα ξεκινούν το 1894, εκεί που αρχίζει η ιστορία της επιθεώρησης. Το έργο ξεκινάει ακριβώς 130 χρόνια πριν, εκεί που αντικρίζουμε την αλήθεια πίσω από την σκηνή. Αξίζει να αναφερθεί πως η παράσταση αυτή δημιουργήθηκε για να τιμήσει την επιθεώρηση. Η τέχνη αυτή χαρακτηρίζεται από εναλλαγές πράξεων, δηλαδή αλλεπάλληλων σκηνών, που τις περισσότερες φορές βασικό τους στοιχείο είναι η μουσική, ο χορός και το τραγούδι. Όπως κάθε επιθεώρηση, έτσι και η παράσταση «Βίρα τις άγκυρες» που παρουσιάζεται από το ΚΘΒΕ, έχει έντονο κωμικό λόγο ή όπως ονομάζεται αλλιώς, σάτιρα. Παρακολουθώντας αυτήν την παράσταση βλέπουμε την επιθεώρηση να εξαπλώνεται και να «μεγαλώνει» βήμα-βήμα. Οι εναλλαγές μεταξύ των εποχών είναι βασικό μέρος της παράστασης. Πιο συγκεκριμένα, μεταδίδονται διαφορετικές ιδέες, αντιλήψεις και στερεότυπα κάθε εποχής, στο κοινό. Αναφορικά με την σκηνογραφία, ο τρόπος που προσπάθησε να αποτυπωθεί η αισθητική της κάθε εποχής κάνει το έργο αυτό ακόμα πιο ξεχωριστό. Τα σκηνικά ήταν υπέροχα και εντυπωσιακά. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι επίσης, το ότι τα κοστούμια ήταν αρκετά στον αριθμό αλλά και και με πολλές όμορφες λεπτομέρειες. Είναι φανερό πως οι σκηνογράφοι και οι ενδυματολόγοι προσπάθησαν να μιμηθούν κάθε χρονική περίοδο ξεχωριστά και είναι κάτι που είχε επιτυχία. Εν συνεχεία, η σκηνοθεσία του Αστέριου Πελτέκη ήταν αυτό που πραγματικά έδωσε μια ροή και μια λογική αλληλουχία στις μεταβάσεις των εποχών. Ωστόσο, δεν θα μπορούσαμε να ξεχάσουμε την ερμηνεία των ηθοποιών. Ο κάθε ρόλος βρήκε των κατάλληλο ηθοποιό. Ο τρόπος με τον οποίο ο κάθε καλλιτέχνης ερμήνευσε  το ρόλο του πάνω στην σκηνή χωρίς να υπάρχει το στοιχείο της αμηχανίας, είναι αξιοθαύμαστο. Ομοίως και η διαχείριση της φωνής ήταν κάτι επίσης άξιο θαυμασμού, είτε στην ερμηνεία κάποιου τραγουδιού είτε κατά την διάρκεια των διαλόγων και των μονολόγων. Επιπλέον, η νοσταλγική μουσική και οι απαιτητικές χορογραφίες σίγουρα κέρδιζαν την προσοχή του κάθε θεατή ξεχωριστά. Εν κατακλείδι, θα λέγαμε πως δημιουργήθηκαν αρκετά ανάμεικτα συναισθήματα κατά την διάρκεια της παράστασης. Μας προκλήθηκε γέλιο αλλά και συγκίνηση, λύπη αλλά και ταύτιση, έκπληξη και ενθουσιασμός για την συνέχεια. Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να υπάρχει μόνο από την σωστή συνεργασία του θιάσου και αυτό αποτυπώθηκε και στην σκηνή. Ήταν μια παράσταση που περιείχε τα πάντα και σίγουρα άξιζε που είχαμε την ευκαιρία να την παρακολουθήσουμε!

Επιμέλεια άρθρου:

Γκαμσίζη Ελένη

Μανιώτας Βασίλης

Η αλήθεια είναι ότι παρόλο που από πάντα διάβαζα βιβλία, δεν περίμενα ποτέ να έρθει στα χέρια μου ένα βιβλίο τόσο μεγάλου και σημαντικού συγγραφέα. Το πρώτο βιβλίο του που διάβασα είναι οι Λευκές Νύχτες (White Nights, στα αγγλικά). Ένα ρομαντικό βιβλίο που κατάφερε να μείνει στην καρδιά μου. Τα βιβλία του συνήθως κρύβουν αρκετά, δυσνόητα μηνύματα αλλά αυτό πιστεύω είναι από τα πιο απλά του. Ο πρωταγωνιστής του βιβλίου, καθώς δεν μαθαίνουμε το όνομα του, κατάφερε να με βάλει στην θέση του και με την βοήθεια του συγγραφέα, να νιώσω τα αισθήματα που ένιωσε και ο ίδιος. Είναι ένα από τα βιβλία τα οποία με άγγιξαν περισσότερο και με έκαναν να νιώσω πως το βιβλίο γράφτηκε για μένα. Το συνιστώ λοιπόν σε όσους θέλουν να διαβάσουν κάτι λίγο πιο ποιοτικό και για όσους αντέχουν να μην τους πάρουν τα ζουμιά..!

Μαυρίδου Αναστασία

Στο άρθρο το οποίο ακολουθεί, θα ασχοληθούμε με την καριέρα, τα πρώτα και τα τελευταία χρόνια της ζωής του  συγγραφέα Fyodor Dostoevsky (Φιόντορ Ντοστογιέφσκι), ο οποίος υπήρξε ένας από τους σπουδαιότερους Ρώσους συγγραφείς που έχει συναντήσει η σύγχρονη παγκόσμια λογοτεχνία, δημιουργώντας έργα τα οποία θεωρείται πως άσκησαν μεγάλη επίδραση σε εκείνη, σύμφωνα με πολλούς ειδικευόμενους κριτές λογοτεχνίας.

   Ο Φιόντορ Μιχάηλοβιτς Ντοστογιέφσκι γεννήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 1821 στην Μόσχα και πέθανε στις 9 Φεβρουαρίου 1881 στην Αγία Πετρούπολη. Ο πατέρας του ήταν γιος κληρικού, και δεν ήταν αριστοκράτης. Σύμφωνα με την παράδοση της εποχής θα έπρεπε να γίνει και αυτός κληρικός, κατόρθωσε όμως να σπουδάσει ιατρική, έγινε στρατιωτικός γιατρός και με τη σταδιοδρομία του αυτή μπήκε στην κληρονομική αριστοκρατία. Θα δολοφονηθεί το 1839 επειδή ήταν ιδιαίτερα μισητός από τους χωρικούς λόγω του σκληροτράχηλου και αυταρχικού του χαρακτήρα. Ο Ντοστογιέφσκι ύστερα από μία αρχική κατ΄οίκον διδασκαλία πήγε οικότροφος σε δύο σχολεία στη Μόσχα, ένα από τα οποία γαλλικό. Όταν τελείωσε το σχολείο συνέχισε τις σπουδές του στην Πετρούπολη σε κρατική στρατιωτική σχολή μηχανικών και για σύντομο χρονικό διάστημα άσκησε αυτό το επάγγελμα.

Ξεκίνησε τη λογοτεχνική του σταδιοδρομία το 1843 με τη μετάφραση του τότε πρόσφατου μυθιστορήματος του Ονορέ Ντε Μπαλζάκ, Ευγενία Γκραντέ. Χρειάστηκαν άλλα δύο χρόνια για να κάνει το δικό του ντεμπούτο αφού παραιτήθηκε από την υπηρεσία του ως μηχανικού με τον βαθμό του υπολοχαγού. Στις 23 Απριλίου του 1849 τον συνέλαβαν μαζί με άλλα μέλη του Ομίλου Πετρασέφσκι με την κατηγορία της απόπειρας δημιουργίας παράνομου τυπογραφείου για την διάδοση επαναστατικής φιλολογίας. Στην πόλη της Πετρούπολης κατάφερε να επιστρέψει ακριβώς δέκα χρόνια μετά από την εξορία του, το 1859.Ευθέως, εξέδωσε μαζί με τον αδελφό του δύο περιοδικά τα οποία, όμως, δεν σημείωσαν επιτυχία με αποτέλεσμα ο Ντοστογιέφσκι να βρεθεί καταχρεωμένος. Ο μόνος τρόπος για να συγκεντρώσει χρήματα και να ξεπληρώσει τα χρέη του ήταν η συγγραφή. Την ίδια περίοδο εκδηλώθηκε το σχεδόν νοσηρό του πάθος για τα τυχερά παιχνίδια, ακριβώς ως αποτέλεσμα αυτής της οικονομικής δυσχέρειας, που τον έφερε στο χείλος της υλικής και της σωματικής καταστροφής. Σε αυτό το διάστημα έγραψε τα καλύτερα του έργα.

Στις 28 Γενάρη (9 Φεβρουαρίου με το νέο ημερολόγιο) του 1881, ώρα 8.36 το βράδυ, ο Φιοντόρ Μιχαήλοβιτς Ντοστογιέφσκι πέθανε. Αυτό συνέβη διότι, πέρα από επιληπτικός, υπέφερε σ” όλη του τη ζωή και από ασθένεια των πνευμόνων. Στις 26 Γενάρη του 1881,ήρθε να προστεθεί επιπλέον, μια σοβαρή πνευμονική αιμορραγία επιδεινώνοντας κατά πολύ την κατάσταση. Τα νέα για το θάνατο του Ντοστογιέφσκι τάραξαν αφάνταστα τους Ρώσους της Αγίας Πετρούπολης. Για δύο συνεχείς ημέρες, 29-30 του Γενάρη, το διαμέρισμα της Οδού Κουζνέτσνυ αριθ. 5,στο οποίο διέμενε με την οικογένεια του από τις αρχές Οκτώβρη του 1878, κατακλυζόταν από κόσμο, που συνέρρεε για το τελευταίο αντίο – μπροστά στο ξεσκέπαστο φέρετρο στη μέση του γραφείου του – στον πολυαγαπημένο του συγγραφέα. Όλα τα δωμάτια του σπιτιού ήταν κατάμεστα με κόσμο. Μεγάλες μορφές της ρωσικής λογοτεχνίας συνωστίζονταν γύρω από το φέρετρό του. Τέλος, όσον αφορά την ιδιότητα του, εκτός από συγγραφέας, ήταν και μυθιστοριογράφος, φιλόσοφος, διηγηματογράφος, δοκιμιογράφος και δημοσιογράφος. Στα λογοτεχνικά έργα του διερευνά την ανθρώπινη ψυχολογία κατά την ταραγμένη πολιτικά, κοινωνικά και πνευματικά ατμόσφαιρα της Ρωσίας του 19ου αιώνα και καταπιάνεται με διάφορα πνευματικά και θρησκευτικά θέματα. Στα πιο αναγνωρισμένα μυθιστορήματα του, τα καλύτερα του έργα όπως προαναφέραμε, περιλαμβάνονται τα Έγκλημα και Τιμωρία(1866), Ο Ηλίθιος (1869), Οι Δαιμονισμένοι (1872) και Αδελφοί Καραμάζοφ (1880). Το συνολικό έργο του περιλαμβάνει 12 μυθιστορήματα 4 νουβέλες, 16 διηγήματα και διάφορα άλλα γραπτά.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΆΡΘΡΟΥ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΡΙΑ

.Όλες οι πληροφορίες που αναφέρθηκαν στο άρθρο, καθώς και επιπλέον πληροφορίες για τον συγγραφέα, βρέθηκαν εδώ: https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A6%CE%B9%CF%8C%CE%BD%CF%84%CE%BF%CF%81_%CE%9D%CF%84%CE%BF%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%AD%CF%86%CF%83%CE%BA%CE%B9

Θα θέλαμε να σας ευχαριστήσουμε πολύ, που αφιερώσατε χρόνο για να διαβάσετε το άρθρο μας!!! Ελπίζουμε να σας άρεσε!!!

Μανιώτας Βασίλης

Μαυρίδου Αναστασία

Η ταινία της Εύας Νάθενα αποτελεί ένα δύσκολο εγχείρημα μεταφοράς του βιβλίου του Παπαδιαμάντη στη μεγάλη οθόνη, δεδομένου ότι παρουσιάζονται πολλά προβλήματα κατά την διαδικασία αυτή που οδηγούν στην διαφοροποίηση του λογοτεχνικού κειμένου από την ταινία. Οι κυριότερες διαφορές αφορούν τον τόπο όπου διαδραματίζεται η υπόθεση, δεδομένου ότι στην ταινία η πλοκή εξελίσσεται κάπου στην Μάνη, ενώ στο βιβλίο στην Σκιάθο και την απουσία αφηγητή, ο οποίος μας εξιστορεί τα γεγονότα και μας παρουσιάζει τις σκέψεις των ηρώων. Ειδικότερα, στην ταινία ο θεατής καλείται να έχει πιο ενεργό ρόλο και να επεξεργαστεί ο ίδιος τα γεγονότα, καθώς ακόμα, επικρατεί ο διάλογος, μέσα από τον οποίο δίνεται έμφαση στα βασικά πρόσωπα της ιστορίας. Επίσης, διαφορά αποτελεί η σχεδόν μηδενική αναφορά στον γιο της ηρωίδας. Τέλος, προστίθενται στο σενάριο γεγονότα που δεν υπάρχουν στο λογοτεχνικό έργο, όπως αυτό της συζυγοκτονίας και της άγριας συμπεριφοράς των αστυνόμων  στην Φραγκογιαννού.

Επιπρόσθετα, υπάρχουν διαφορές ως προς την ροή της ιστορίας, καθώς η Φραγκογιαννού στο λογοτεχνικό κείμενο διαπράττει πρώτα τον φόνο της εγγονής της και έπειτα σκοτώνει και άλλα κορίτσια του χωριού. Στο βιβλίο στο πρώτο μισό του παρουσιάζεται η ζωή της ηρωίδας,  τα βιώματά της, οι άθλιες συνθήκες διαβίωσής της, η κούραση και η συναισθηματική της φόρτιση από την ασθένεια του μωρού, που τελικά καταλήγει στον φόνο της εγγονής της. Αντίθετα, στην ταινία προβάλλεται μία ηρωίδα που διαπράττει από την αρχή του έργου φόνους παιδιών, χωρίς να παρουσιάζεται μία επαρκής αιτιολόγηση. Ακόμα, στο τέλος η  Φραγκογιαννού επιλέγει την αυτοκτονία,  καθώς την καταδιώκουν οι αστυνόμοι και οι τύψεις της. Αντίθετα, στο κείμενο η ηρωίδα  του  Παπαδιαμάντη καταδιώκεται από τους αστυνόμους,  παλεύει για  την επιβίωσή της και επιζητά να βρει την σωτηρία της στον Αι-Σώστη. Στην προσπάθειά της πνίγεται στην θάλασσα, στοιχείο που δηλώνει την συμμετοχή της ίδιας της φύσης, στην τιμωρία της Χαδούλας, και την επιστροφή στην απόλαυση και την ασφάλεια, που διασφαλίζει η ίδια η φύση. Ο θεατής χάνει ,λοιπόν, την ευκαιρία να ακολουθήσει τη Χαδούλα στη λύτρωση της  και συνεπώς τη δική του λύτρωση μέσω του κινηματογραφικού έργου. (Μέθεξη-Κάθαρση)

Όσον αφορά τα τεχνικά στοιχεία, παρατηρούμε ότι η σκηνοθεσία δημιουργεί μία σκοτεινή-καταθλιπτική ατμόσφαιρα. Τα όμορφα  προσεγμένα πλάνα απεικονίζουν σκληρά και θλιβερά τοπία, που μοιάζουν με πίνακες που απεικονίζουν το εσωτερικό σπιτιού της εποχής. Ακόμα, παρουσιάζονται ασφυκτικοί κλειστοί χώροι σπιτιών, όπου περιφέρεται η Φραγκογιαννού, αποδίδοντας το καταπιεστικό περιβάλλον, μέσα στο οποίο είναι αναγκασμένη να ζει η ίδια και οι γυναίκες του χωριού. Ανάλογα, πληροφορούμαστε ευρύτερα για την συγκεκριμένη εποχή, μέσα από την χωροταξική διάταξη και το περιβάλλον της ιστορίας με τα πέτρινα σπίτια. Ωστόσο, η γενικότερη ατμόσφαιρα της ταινίας την καθιστά ασφυκτική, στενάχωρη και πένθιμη, χωρίς σημάδια αισιοδοξίας.

Χαρακτηριστικό της ταινίας αποτελεί η ανάμνηση και η εμφάνιση της μητέρας της  Φραγκογιαννούς, που  χρησιμοποιείται προκειμένου να αναδειχθεί η ψυχική της κατάσταση, καθώς και οι λόγοι που την οδηγούν στους φόνους. Ωστόσο, η συνεχής παρουσία της γίνεται κάποιες στιγμές κουραστική.

Σχετικά με την ενσάρκωση των ρόλων, επιλέχθηκαν σπουδαίοι ηθοποιοί ,με πρωταγωνίστρια  την Καραμπέτη, η οποία ενσαρκώνει τέλεια τον ρόλο της Φραγκογιαννούς. Ωστόσο, η ίδια παρουσιάζεται  μόνο με εκφράσεις πόνου και δυσφορίας καθ’ όλη την διάρκεια της ιστορίας, γεγονός που δεν τονίζεται ιδιαίτερα στο βιβλίο. Παρ’όλ’αυτά, οι αποδόσεις των συναισθημάτων της είναι εξαιρετικές και προβάλλεται έντονα το ταλέντο της ως ηθοποιού. Ακόμα, οι υπόλοιποι ηθοποιοί συνιστούν ,επίσης, κατάλληλες επιλογές για τους συγκεκριμένους ρόλους, δεδομένου ότι το εκφραστικό τους ταλέντο είναι εντυπωσιακό.  Εξαίρεση θα μπορούσε να αποτελέσει ο Κωνσταντής, ο άντρας του σπιτιού, που στην ταινία παρουσιάζεται ως ένας άγριος άνθρωπος, ενώ στο βιβλίο εμφανίζεται ‘’αϊσκιωτος, άγαρμπος και σπανός’’.

Συμπερασματικά διαπιστώνουμε  ότι στην ταινία δεν δικαιολογούνται οι φόνοι ούτε  δίνεται έμφαση στα αίτια των εγκλημάτων της Φραγκογιαννούς, αλλά οι ίδιοι οι θεατές μέσα από τη δική τους οπτική καλούνται να ανακαλύψουν τους συγκεκριμένους λόγους, με αποτέλεσμα να προβληματίζονται και να οδηγούνται σε κάποιο συμπέρασμα, γεγονός που αποτελεί στόχο κάθε ταινίας.

Συνοψίζοντας, η συγκεκριμένη ταινία αποτελεί σε γενικές γραμμές μια επιτυχημένη  προσπάθεια απόδοσης  του βιβλίου σε  κινηματογραφικό έργο, που προσελκύει το ενδιαφέρον όλων των θεατών, ανεξαρτήτως ηλικίας.

Πίνακας εμπνευσμένος από την «Φόνισσα»» του Αλ. Παπαδιαμάντη της Σταυριάννας Τσοχανταρίδου, μαθήτριας Β Λυκείου.

Την Πέμπτη 7/12 και την Παρασκευή 8/12 το σχολείο μας παρακολούθησε την «Φόνισσα» σε σκηνοθεσία της Εύας Νάθενα στο κινηματοθέατρο του Δήμου Νεάπολης-Συκεών. Ακολουθούν δυο κείμενα με εντυπώσεις και σκέψεις μαθητών, το πρώτο της Τσαγκαράτου Μαρίας της Γ Λυκείου και το δεύτερο της Ελένης Γκαμσίζη της Α Λυκείου. 

Η  ΦΟΝΙΣΣΑ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ:

Μια ταινία όπου δε χωράνε ελαφρότητες ούτε ωραιοποιήσεις. Τα πάντα είναι βαριά μαζεμένα, όπως οι ζωές των ανθρώπων -κυρίως των γυναικών- εκείνη την εποχή. Περιγράφει ρεαλιστικά την κοινωνική δυναμική μιας εποχής που εξερευνάται μέσα από έναν τραγικό χαρακτήρα. Εξαιρετική σκηνοθεσία με πλάνα που θυμίζουν Αγγελόπουλο. Το σενάριο αν και λιτό χωρίς πολλούς διαλόγους, βαθιά στοχαστικό  που σε γεμίζει δέος και βαθιά συγκίνηση. H αλλαγή στο χρόνο και τα περάσματα από την πραγματικότητα στην ανάμνηση και στον εφιάλτη αξιοθαύμαστα με ερμηνεία κέντημα και τη σκηνή της αυτοχειρίας καθηλωτική.

ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΑ:

Μέσα από την αναδρομή στο παρελθόν ο θεατής μαθαίνει κάποια σημαντικά στοιχεία για τη ζωή της γραίας. Όπως ότι η νοσηρότητα στη σχέση με την μητέρα της επέδρασε καταλυτικά στη διαμόρφωση της προσωπικότητας και της ψυχοσύνθεσης της, καθώς, φανερώνεται από τον τρόπο με τον οποίο την προίκισε και την πάντρεψε  η ανακούφιση και βιασύνης της να την «ξεφορτωθεί». Επομένως, η Χαδούλα (Φόνισσα) νιώθει παραγκωνισμένη και ανυπεράσπιστη από την ίδια της την οικογένεια και έτσι, αποτελεί μία μαρτυρική μορφή που έχει ως σκοπό να σώσει γονείς και κόρες από τα κακά που επιφέρει η ύπαρξή των γυναικών που κατά τη γνώμη της είναι αβάσταχτη και ανώφελη.(Μην ξεχνάμε όμως, ότι εκείνα τα χρόνια ότι οι κόρες ήταν δυσβάσταχτο φορτίο, γιατί δε κρατούσαν ζωντανό το επώνυμο και λόγω του επαχθή θεσμού της προίκας, οπότε η άποψη της δεν ήταν άτοπη).Ακόμη, γίνεται φανερή και η σύνδεση μεταξύ της θείας με την ανθρώπινη δικαιοσύνη από τον τρόπο που  εκείνη διαπλάθει και ερμηνεύει τη θρησκεία με τρόπο που δικαιολογεί τα εγκλήματα της.

ΤΣΑΓΚΑΡΑΤΟΥ ΜΑΡΙΑ

«Φόνισσα»

Η ταινία που παρακολουθήσαμε την Πέμπτη 7/12 ήταν βασισμένη στο ομώνυμο ηθογραφικό διήγημα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, ένα διήγημα γνωστό σε πολλούς. Παρατήρησα βέβαια κάποιες διαφορές  μεταξύ της ταινίας και του διηγήματος. Όμως με αυτές τις αλλαγές είναι φανερό πως ο σκηνοθέτης δίνει την προσωπική του άποψη αλλά και η ιδιαίτερη ερμηνεία των ηθοποιών, που ξεχώριζε, είχε σημαντικό ρόλο. Οι εκφράσεις των προσώπων τους αλλά και η στάση του σώματος τους απέδιδε απόλυτα τα χαρακτηριστικά και τα συναισθήματα του κάθε ρόλου. Επιπρόσθετα το τοπίο που επιλέχθηκε απεικόνιζε την  σκληρότητα εκείνης της εποχής, όπως ο γκρίζος και σκοτεινός ουρανός, που επικρατούσε σε όλη την διάρκεια της ταινίας. Τα σπίτια αποτελούμενα από μεγάλους πέτρινους τοίχους και τοποθετημένα σε υψόμετρο ήταν σίγουρα μια λεπτομέρεια που κέρδιζε τις εντυπώσεις. Βέβαια από τις πληροφορίες που παίρνουμε, τα γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν στην Μάνη και όχι στο νησί του συγγραφέα, τη Σκιάθο.

Η άποψη μου είναι ότι οποιοσδήποτε θελήσει να δει αυτήν την ταινία καλό θα ήταν να μελετήσει πρώτα το βιβλίο. Αυτό θα βοηθήσει στην κατανόηση κάποιων σκηνών που ήταν δυσνόητες λόγω των περίπλοκων σκέψεων της Φραγκογιαννούς, της κύριας ηρωίδας. Οι μεταβάσεις ανάμεσα στις σκέψεις της και στην πραγματικότητα ήταν αυτό που μπέρδεψε ίσως τους περισσότερους, κατά την γνώμη μου. Όμως πράγματι αυτό αποδείκνυε όλα όσα συνέβαιναν στο μυαλό της φόνισσας και την πολυπλοκότητα της κατάστασης.

Κατά την προσωπική μου γνώμη, όλοι οι ηθοποιοί  που επιλέχθηκαν αντιπροσώπευαν απόλυτα τον κάθε χαρακτήρα. Συγκεκριμένα όμως η ερμηνεία της Μαρίας Πρωτόπαππα ήταν αυτή που με εντυπωσίασε. Το πρόσωπο της δεν έπαιρνε σχεδόν ποτέ μια συγκεκριμένη έκφραση αλλά απέδιδε με επιτυχία το πόσο σκληρή και άπονη ήταν η μητέρα της Φραγκογιαννούς.

Επίσης η ενδυμασία ήταν ένα στοιχείο που δεν πέρασε απαρατήρητο. Φαίνονταν ρούχα ταλαιπωρημένα και υπερβολικά  πολλές φορές φορεμένα, καθώς δεν υπήρχαν πολλά από τα απαραίτητα της καθημερινότητας τους. Μια εξαίρεση ήταν οι γάμοι,όπου όλοι φορούσαν άσπρα ρούχα αλλά και πάλι ξεθωριασμένα από τον καιρό. Τέλος η φράση η οποία με έβαλε σε σκέψεις ήταν «ψηλώνει ο νους σου». Κατά αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας καταφέρνει να μας μεταδώσει το μήνυμα πως η Φραγκογιαννού, σε σχέση με όλα τα βιώματα και τα τραύματα της, φτάνει στο σημείο όπου το σώμα της περνάει και την λογική της. Τα χέρια της δεν είναι ελεγχόμενα από την ίδια. Το μυαλό της είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με το παρελθόν και είναι και ο λόγος που λειτουργεί με αυτόν το τρόπο. Βέβαια τα όσα βλέπει, δηλαδή την τραγική κατάσταση των γυναικών και ακόμα των μικρών κοριτσιών του χωριού, δεν τη βοηθούν αλλά την παροτρύνουν στις αποτρόπαιες πράξεις της, με την δικαιολογία πως θα σώσει αυτά τα κορίτσια από την σίγουρη μοίρα τους.

Ελένη Γκαμσίζη Α’2

Δημιουργήθηκε από την Μάρτα Κάουφμαν και τον Ντέιβιντ Κρέιν. Τους βασικούς χαρακτήρες υποδύθηκαν: η Τζένιφερ Άνιστον (Ρείτσελ Γκριν), η Κόρτνει Κοξ (Μόνικα Γκέλερ) , η Λίζα Κούντροου (Φοίβη Μπουφέι) , ο Ματ ΛεΜπλάνκ (Τζόι Τριμπιάνι) , ο Μάθιου Πέρι (Τσάντλερ Μπίνγκ) και ο Ντέιβιντ Σουίμερ (Ρος Γκέλερ). Η σειρά είχε 10 κύκλους επεισοδίων και συνολικά 236 επεισόδια. Η διάρκεια κάθε επεισοδίου ήταν 20-22′, αλλά πλέον στην διεθνή τηλεόραση είναι 22-65′ λεπτά. Η ομιλούμενη γλώσσα είναι αποκλειστικά η Αγγλική.

Η υπόθεση της σειράς, αφορά, στο Γουέστ Βίλατζ, την Ρέιτσελ Γκριν, η οποία εγκατέλειψε την ημέρα του προγραμματισμένου γάμου της  την πλούσια αλλά κατά τα άλλα άδεια ζωή της και βρήκε μια παιδική φίλη της, την Μόνικα Γκέλερ, έναν τελειομανή άνθρωπο αλλά φιλόξενη σεφ. Έπειτα, για να στηρίξει τον εαυτό της οικονομικά, η Ρέιτσελ άρχισε να εργάζεται ως σερβιτόρα στην καφετέρια Central Perk και να συγκατοικεί με την Μόνικα, της οποίας το διαμέρισμα βρισκόταν ακριβώς πάνω από την καφετέρια. Έτσι η Ρέιτσελ έγινε το καινούργιο μέλος της παρέας της Μόνικα, την οποία αποτελούν ανύπαντρα άτομα που βρίσκονται στην μέση της τρίτης δεκαετίας τους ηλικιακά: την προηγούμενη συγκάτοικο της Μόνικα, Φοίβη Μπουφέι, μια εκκεντρική μασέρ και μουσικό , τον γείτονα Τζοι Τριμπιάνι, έναν ελαφρόμυαλο γυναικά που κάνει προσπάθειες να αποκτήσει καριέρα ηθοποιού, τον συγκάτοικο του τελευταίου, Τσάντλερ Μπίνγκ ,  έναν σαρκαστικό διευθυντή εταιρείας με βάση την πληροφορική και τέλος, τον μεγάλο αδελφό της Μόνικα και συγκάτοικο του Τσάντλερ στο κολλέγιο, τον Ρος Γκέλερ, ο οποίος είναι ένας γλυκός αλλά με ανασφάλειες παλαιοντολόγος.

Τα επεισόδια, συνήθως απεικονίζουν κωμικές και ρομαντικές περιπέτειες τις οποίες περνάνε οι έξι φίλοι, αλλά και κάποιες φορές θέματα σχετικά με την σταδιοδρομία τους (π.χ. η αναζήτηση θέσεων εργασίας από την Ρέιτσελ στον πολυχώρο της μόδας). Πηγαίνουν σε αρκετά ραντεβού και δημιουργούν σοβαρές σχέσεις. Η πιο ταραχώδης σχέση, και επαναλαμβανόμενη κατάσταση στην διάρκεια όλης της σειράς, είναι αυτή του Ρος και της Ρέιτσελ. Για ένα μικρό χρονικό διάστημα,  ο Ρος παντρεύεται την Έμιλι Γουόλθαμ, ενώ τελικά, μαζί με την Ρέιτσελ κάνουν παιδί. Ταυτόχρονα, ο Τσάντλερ με την Μόνικα επίσης  παντρεύονται και η Φοίβη ακολούθως παντρεύεται τον Μάικ Χάνινγκαν.

Κλείνοντας, αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι οι έξι βασικοί χαρακτήρες παρέμειναν καλοί φίλοι μετά το φινάλε της σειράς και κυρίως η Κοξ με την Άνιστον, μια και η δεύτερη έγινε νονά της κόρης της πρώτης. Στο αναμνηστικό βιβλίο που εκδόθηκε, το Friends ‘Till the End , ο κάθε ηθοποιός ξεχωριστά, παραδέχθηκε ότι όλες οι περιπέτειες που είχαν περάσει μαζί και τα δέκα χρόνια εμπειριών από τα γυρίσματα, τους έκαναν μια οικογένεια. Για αυτόν τον λόγο και, στο άκουσμα της άσχημης είδησης του θανάτου του Μάθιου Πέρι, του πολυαγαπημένου Τσάντλερ, στις 28 Οκτωβρίου του 2023 και σε ηλικία 54 ετών από άγνωστη αιτία , και τα πέντε φιλαράκια ήταν εκεί και απέδωσαν τις ύστατες τιμές στην μνήμη του.

Ως συντάκτης αυτής της μικρής παρουσίασης, μπορώ να πω ότι τα Φιλαράκια είναι μια από τις πιο αγαπημένες μου κωμικές σειρές. Την παρακολουθώ από μικρός και ακόμη και η παραμικρή σκηνή  μου προξενεί πολύ γέλιο, σαν τους θεατές πίσω από τις κάμερες. Με διασκεδάζει ιδιαίτερα, όταν την παρακολουθώ. Δεν έχει επηρεάσει βέβαια την ζωή μου, αλλά όταν κάνω αστεία με την παρέα μου και αντιμετωπίζουμε διάφορες περιπέτειες, μου έρχονται στο μυαλό » οι έξι φίλοι».

Δικτυογραφία: https://el.wikipedia.org/wiki/Τα_Φιλαράκια