5ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης

Τι είναι ο εθισμός στο διαδίκτυο;

Η χρήση του internet  γίνεται «εθισμός» όταν ξεφεύγει από «εργαλείο» και γίνεται «ανάγκη». Δηλαδή, όταν αντί να συνδέεται κανείς επειδή θέλει κάτι συγκεκριμένο, συνδέεται επειδή δεν μπορεί να μηντο κάνει.

Ποιές είναι οι αιτίες;

1. Ντοπαμίνη on demand: Κάθε like, κάθε notification, κάθε νέο βιντεάκι ισούται με μία μικρή δόση ευχαρίστησης.
Ο εγκέφαλος λέει «ωπ, ωραίο αυτό, θέλω κι άλλο».
Και κάπως έτσι κολλάς στο endless scroll.

2. Αλγόριθμοι που σε ξέρουν καλύτερα απ’ όσο νομίζεις: Τα apps προβλέπουν τι θα σε κρατήσει μέσα. Σου πετάνε ακριβώς το content που θα πατήσεις — πριν καν το σκεφτείς. Είναι λίγο σαν προσωπικός πειρασμός με τεχνητή νοημοσύνη.

3. Φόβος ότι “κάτι χάνω” (FOMO): Socials γεμάτα στιγμές που φαίνονται τέλειες. Το μυαλό δεν θέλει να «μείνει εκτός», οπότε ξαναμπαίνεις.

4. Απόδραση από άγχος/μοναξιά/βαρεμάρα: Όταν δεν είσαι καλά ή θες να ξεφύγεις, το internet είναι εύκολη λύση.
Γρήγορη απόσπαση, μηδέν προσπάθεια — και πριν το καταλάβεις, γίνεται συνήθεια.

5. Συνήθεια & ρουτίνα: Το χέρι πάει μόνο του στο κινητό. Κλασικό muscle memory.

6. Κοινωνική επιβεβαίωση: Likes, views, σχόλια — όλα λειτουργούν σαν μικρά «μπράβο». Αν είσαι σε φάση ανασφάλειας, αυτά γίνονται ακόμα πιο ελκυστικά.

7. Έλλειψη εναλλακτικών δραστηριοτήτων: Αν η μέρα είναι μονότονη και το internet η μόνη πηγή fun, guess what :
το μυαλό θα πάει εκεί.

8. Η εποχή παίζει ρόλο: Τα παιδιά σήμερα μεγαλώνουν σε κόσμο όπου τα social και το gaming είναι ίδια με το παρκάκι, απλά σε ψηφιακή έκδοση.

Τι προκαλεί;

• Χάσιμο χρόνου: λες «5 λεπτά» και ξαφνικά έχει ξημερώσει.
• Πτώση σε σχολή/δουλειά: μειωμένη συγκέντρωση, περισσότερη αναβλητικότητα.
• Κοινωνική απόσταση: προτιμάς να είσαι στην οθόνη αντί με τους φίλους σου.
• Ύπνος: Από το ατελείωτο scrolling στα social media κάποιοι άνθρωποι ξεχνάν να κοιμηθούν.

Πώς καταπολεμάται;

1. Σπάσε τη συνήθεια

• Βάλε συγκεκριμένες ώρες για χρήση, μην ανοίγεις κάθε λίγο το κινητό ή το tablet σου.
• Κράτα το κινητό σου μακριά όταν κάνεις κάτι σημαντικό (πχ διάβασμα ή ενώ είσαι με φίλους σου κτλ).

2. Κόψε τον θόρυβο

• Σβήσε περιττές ειδοποιήσεις που μπορεί να σε αποσπούν.

3. Γέμισε το offline κομμάτι

• Βρες 1–2 δραστηριότητες που σου αρέσουν εκτός οθόνης —αυτό βοηθάει πολύ.

4. Αν νιώσεις ότι ξεφεύγει τελείως

• Μια κουβέντα με ψυχολόγο βοηθάει. Δεν είναι ντροπή — ούτε καν κοντά στο “μεγάλο θέμα” που πολλοί νομίζουν.

Ο μαθητής της Β΄ Τάξης

Κρίτων Αρμάγος