Η εργασιακή υπερκόπωση είναι γεγονός! Στην σημερινή κοινωνία, όλοι οι άνθρωποι καλούνται να αντιμετωπίσουν καταπρόσωπο και να δώσουν όνομα (επιτέλους!) στην εργασιακή εξάντληση που τους ταλανίζει: «Σύνδρομο εργασιακής εξουθένωσης». Αναγνωρισμένο, πλέον, από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το “burnout” ορίζεται ως πολυετές στρες λόγω εργασίας και εμφανίζεται ως έλλειμμα ενέργειας, συναισθηματική αποξένωση από τη δουλειά κ.α.
Αίτια αυτού μπορούν να αποτελέσουν παράγοντες που έχουν να κάνουν με το εργασιακό περιβάλλον. Τοξικοί συνάδελφοι, απαιτητικοί προϊστάμενοι και έλλειψη οργάνωσης μπορούν να δημιουργήσουν ένα «κοκτέιλ» αντίξοων συνθηκών που οδηγούν σταδιακά τον εργαζόμενο σε ψυχική και σωματική υπερκόπωση. Μια τέτοια κατάσταση έχει τη δυνατότητα να επιφέρει μέχρι και κατάθλιψη.
Στη συνέχεια, η οικονομική κρίση που βασανίζει την Ελλάδα πάνω από μία δεκαετία, έχει αφήσει πίσω της αμέτρητα θύματα ανεργίας. Έτσι, ο ταλαιπωρημένος εργαζόμενος πνίγεται από ενοχές, καθώς τα αρνητικά συναισθήματά του δεν εγκυροποιούνται από την κοινωνία, η οποία δεν δέχεται παράπονα από εκείνους που έχουν την “τύχη να δουλεύουν”.
Έπειτα, ένας άνθρωπος που έχει φτάσει στο σημείο της εργασιακής εξουθένωσης, έχει πρώτα ταυτιστεί με την εργασία του σε μεγάλο βαθμό. Είναι φυσικό επόμενο, βέβαια, εκείνος που θα συνδέσει την αξία του ως άνθρωπος με την αποδοτικότητά του στη δουλειά, να πλήττεται από υπερβολικό άγχος, του οποίου η αύξηση θα επηρεάσει αντιστρόφως ανάλογα την παραγωγικότητά του και τη διάθεσή του για εργασία. Στην Ελλάδα του σήμερα, η ανάγκη για τελειότητα και κατ΄επέκταση η τάση προς τη τελειομανία είναι ένα καθολικό φαινόμενο και μία βασική τροχοπέδη στην επαγγελματική ικανοποίηση.
Ολοκληρώνοντας, η απουσία του επαγγελματικού προσανατολισμού στους νέους είναι ένα από τα κυριότερα, ίσως, αίτια του «burnout». Εξετάζοντας το φαινόμενο από την εκκίνηση της επαγγελματικής σταδιοδρομίας των ανθρώπων, είναι γεγονός πως η λανθασμένη – ή μάλλον μη συμβατή με την προσωπικότητα του μελλοντικού εργαζομένου – επιλογή απασχόλησης έχει τη δύναμη να στρεσάρει, εξουθενώσει και καταβάλει ψυχικά και σωματικά τον καθένα.
Συμπερασματικά, το «σύνδρομο εργασιακής εξουθένωσης» αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που μαστίζει τους περισσότερους ενήλικες της κοινωνίας μας και χρήζει άμεσης λύσης. Εξάλλου, ένα φαινόμενο που δηλώνει ως πραγματικότητα τόσο μεγάλη πληθυσμιακή μερίδα, δεν μπορεί παρά να συνιστά πανδημία. Το «burnout», όπως και οποιοδήποτε ζήτημα έχει να κάνει με την ψυχική υγεία της μάζας, χρειάστηκε χρόνια για να αναγνωριστεί ενώ σχεδόν καμία κίνηση δεν γίνεται από τους εργοδότες που να στοχεύει στην αντιμετώπισή του. Αυτός είναι ο λόγος που πρέπει να κινητοποιήσει τους εργαζόμενους – θύματα και μη του συνδρόμου – να ενεργήσουν ενάντια στην εργασιακή υπερκόπωση.
Η αρθρογράφος
Σίλια Κουτρουμπή
