![220px-Η_Μάχη_της_Αλαμάνας._Λιθογραφία._Αλέξανδρος_Ησαίας](https://schoolpress.sch.gr/3gymamarousiou/files/2021/02/220px-Η_Μάχη_της_Αλαμάνας._Λιθογραφία._Αλέξανδρος_Ησαίας1.jpg)
Ο Σπερχειός είναι ποταμός της Στερεάς Ελλάδας, που παλιότερα ονομαζόταν Αλαμάνα. Έχει μήκος 82 χιλιόμετρα, πηγάζει από το όρος Τυμφρηστό (Βελούχι) της Ευρυτανίας, εισέρχεται στη Φθιώτιδα, διασχίζει την ομώνυμη κοιλάδα (Κοιλάδα του Σπερχειού), ανάμεσα στην Οίτη και στη δυτική προέκταση του όρους Όθρυς, και χύνεται στον Μαλιακό Κόλπο. Ο ποταμός Αλαμάνα είναι περισσότερο γνωστός από τη μάχη που έγινε στην ομώνυμη γέφυρα κατά την Επανάσταση του 1821. Η μάχη της Αλαμάνας ήταν μια από τις πολεμικές εμπλοκές της επανάστασης του ’21 με νικηφόρα έκβαση για τους Τούρκους και ήττα των Ελλήνων.
Μετά την εξέγερση των Ελλήνων, ο Ομέρ Βρυώνης και ο Κιοσέ-Μεχμέτ, διοικητές του τουρκικού στρατού, κατέβηκαν με 9.000 άνδρες από τα Ιωάννινα, για να καταπνίξουν την επανάσταση που είχε ξεσπάσει στην Πελοπόννησο. Ο Αθανάσιος Διάκος, ο Δημήτριος Ξηρός (ή Πανουργιάς) και ο Γιάννης Δυοβουνιώτης, με περίπου 1.500 αρματολούς, συμφώνησαν να καταλάβουν δύο δρόμους, από τους οποίους ο ένας οδηγούσε στη Λοκρίδα και στη Βοιωτία και ο άλλος στη Φωκίδα. Έτσι οι δυνάμεις τους χωρίστηκαν: ο Δυοβουνιώτης κατέλαβε με 400 άνδρες τη γέφυρα του Γοργοποτάμου και ο Πανουργιάς με εξακόσιους κατευθύνθηκε στο χωριό Μουσταφάμπεη (σημερινή Ηράκλεια) και τη Χαλκωμάτα. Ο Αθανάσιος Διάκος με περίπου 500 άνδρες ανέλαβε να υπερασπιστεί τη γέφυρα της Αλαμάνας, από όπου περνούσε ο δρόμος που οδηγούσε στις Θερμοπύλες.
Μετά τη σφοδρή επίθεση που δέχτηκαν οι Έλληνες από τον Ομέρ Βρυώνη, το σώμα του Δυοβουνιώτη μπροστά στην τεράστια δύναμη του εχθρικού πεζικού και ιππικού υποχώρησε, ενώ το σώμα του Πανουργιά αναγκάστηκε μετά από αρκετή αντίσταση να καμφθεί και να υποχωρήσει ιδίως μετά τον σοβαρό τραυματισμό του ίδιου του Πανουργιά, που μαχόταν στην πρώτη γραμμή. Ο Διάκος αρνήθηκε να φύγει και έμεινε μόνος με 48 άνδρες να πολεμήσει μέχρις εσχάτων. Μετά από πολύωρη μάχη, ο ίδιος αιχμαλωτίστηκε, μεταφέρθηκε στη Λαμία στις 24 Απριλίου και του επιβλήθηκε η θανατική ποινή.
Αν και στη μάχη της Αλαμάνας οι Έλληνες δεν μπόρεσαν να αντιμετωπίσουν νικηφόρα τους Τούρκους, η πεισματική αντίστασή τους και ιδίως ο μαρτυρικός και ηρωικός θάνατος του Αθανάσιου Διάκου έδωσε δύναμη στους Έλληνες να συνεχίσουν τον αγώνα. Η γέφυρα της Αλαμάνας βρίσκεται λίγο μετά τη Λαμία επί της εθνικής οδού, 3 χιλιόμετρα δυτικά των Θερμοπυλών, όπου βρίσκεται και το μνημείο της μάχης.
Ε. Καζάκου
Πηγές
https://el.wikipedia.org
https://www.maxmag.gr