Τα τελευταία χρόνια ένα σοβαρό πρόβλημα επικρατεί και βλάπτει ραγδαία όλο τον πλανήτη. Αυτό είναι ο υπερκαταναλωτισμός. Πόσο πολύ σκέφτηκες πριν αγοράσεις το trendy μπλουζάκι σου; Το να αγοράζεις καινούργια ρούχα κάθε μήνα θα καλύψει το συναισθηματικό σου κενό; Σε έναν ήδη καταστραμμένο κόσμο, καταλήγουμε να ψάχνουμε τη χαρά και την ικανοποίηση σε υλικά αντικείμενα και ειδικά στα ρούχα. Στην εποχή μας, η κατανάλωση δεν είναι πλέον μόνο μέσο ικανοποίησης πραγματικών αναγκών, έχει γίνει επίσης μέσο συναισθηματικής ανακούφισης. Με τη «Γρήγορη Μόδα» (Fast Fashion) να βρίσκεται σε έξαρση, σε μεγάλες επιχειρήσεις όπως Zara και SHEIN το 30% από τα ρούχα που παράγουν δεν πουλιούνται ποτέ, ενώ έρευνες δείχνουν ότι 20-25% από τα ρούχα που κρέμονται στις ντουλάπες των καταναλωτών δεν φορέθηκαν ποτέ.
Γιατί νιώθουμε, όμως, αυτή την ανάγκη να αγοράζουμε τόσο συχνά και τόσα πολλά ρούχα; Έφηβα κορίτσια συνήθως καταλήγουν να αντιμετωπίζουν το άγχος τους με «shopping therapy» δηλαδή αχρείαστες αγορές ρούχων, καλλυντικών και άλλων προϊόντων, ώστε να νιώσουν αυτή τη σύντομη αλλά όμορφη ικανοποίηση (ντοπαμίνη). Πολλές φορές, δεν είναι το άγχος ή η στεναχώρια ο μεγαλύτερος παράγοντας. Η εμφάνιση και η φυσιολογική ανάγκη για επιβεβαίωση από συνομηλίκους παίζουν μεγάλο ρόλο στον υπερκαταναλωτισμό.
Με την διάδοση των «micro trend», δηλαδή των τάσεων μικρού χρονικού διαστήματος μέσω των social media και την βοήθεια των μαγαζιών «fast fashion», οι έφηβοι παγκοσμίως νιώθουν πως αν δεν έχουν το πιο πρόσφατο κινητό, ρούχο ή απλά δεν συμβαδίζουν με την καινούργια τάση, η κοινωνία θα τους αντιληφθεί διαφορετικά, δεν θα είναι αρκετοί. Η μόδα σπάνια χρησιμοποιείται ως εργαλείο έκφρασης και δημιουργικότητας. Δυστυχώς χρησιμοποιείται ως ένας ακόμα τρόπος να δημιουργείται ανασφάλεια και ανάγκη στους εφήβους να «ταιριάξουν» στο πλήθος.
Με όλη αυτή την αχρείαστη κατανάλωση αγαθών, όμως, οι φυσικοί πόροι εξαντλούνται συστηματικά. O δείκτης οικολογικού αποτυπώματος δείχνει ότι σήμερα η ανθρωπότητα χρησιμοποιεί πόρους και υπηρεσίες από έναν πλανήτη κατά 1,3 φορές μεγαλύτερου της γης. Πιο απλά, οι άνθρωποι χρησιμοποιούν κατά ένα τρίτο περισσότερο τη διαθέσιμη ικανότητα της γης, υπονομεύοντας την ανθεκτικότητα των οικοσυστημάτων από τα οποία εξαρτώνται.
Γιατί, λοιπόν, δεν βρίσκουμε άλλους τρόπους να χαιρόμαστε; Ας απολαύσουμε χρόνο μαζί, χωρίς αχρείαστα έξοδα και αγορές. Ας περάσουμε χρόνο στη φύση! Τα ρούχα δεν κρατάνε για πάντα, οι αναμνήσεις, όμως, μένουν για μία ζωή.
Πηγές
https://www.schooltime.gr/2012/01/27/
https://www.therapia.gr/yperkatanalotismos/
https://www.psychology.gr/selfhelp/9140-yperkatanalotismos-otan-oi-agores-ginontai-tropos-na-gemisoume-to-keno-mesa-mas.html
Επιμέλεια: Βασιλική Κυραμάριου
