Από τους μαθητές Κιοκάι Λέανδρο και Σταματόπουλο Νικόλαο
Η λέξη «θησαυρός» είναι αγνώστου ετύμου. Η σύνδεσή της με το ρήμα «τίθημι» (= τοποθετώ) δεν επιβεβαιώνεται. Η λέξη χρησιμοποιείται για να δηλώσει τον πλούτο, την περιουσία, την αφθονία και κατ΄ επέκταση οτιδήποτε θεωρείται ότι έχει μεγάλη αξία και σπουδαιότητα. Ειδικότερα, στην επιστήμη της Αρχαιολογίας η λέξη «θησαυρός» μπορεί να δηλώνει: α) «το μικρό οικοδόμημα σε σχήμα και μορφή ναού, που ανεγείρονταν από κάθε ελληνική πόλη στα μεγάλα, πανελλήνια ιερά, προκειμένου να φυλάσσονται μέσα σε αυτό πολύτιμα αναθήματά της προς τους θεούς», β) «κάθε θολωτό μυκηναϊκό τάφο, επειδή υπήρχε η αντίληψη ότι μέσα σε αυτούς οι μυκηναίοι βασιλείς έκρυβαν τα πολύτιμα αντικείμενά τους (π.χ. ο θησαυρός του Ατρέα)».
Ο θησαυρός της φωτογραφίας προέρχεται από το ιερό της Αφροδίτης Ουρανίας και εκτίθεται στην αίθουσα κλιτύων του Μουσείου Ακρόπολης. Τοποθετείται χρονικά στην κλασική εποχή (αρχές 4ου αι. π.Χ.) και είναι κατασκευασμένος από μάρμαρο Πεντέλης. Οι δύο κυβόλιθοι που αποτελούν τον θησαυρό (παγκάρι) βρέθηκαν το 1988 στη βόρεια πλαγιά της Ακρόπολης, ενσωματωμένοι στην τοιχοποιία κατοικίας του 19ου αι. που κατεδαφίστηκε. Το ιερό της Αφροδίτης Ουρανίας (γνωστό και ως ιερό της Αφροδίτης και του Έρωτα), στον περίβολο του οποίου θα ήταν αρχικά στημένος ο θησαυρός, βρισκόταν στη βόρεια πλαγιά της Ακρόπολης. Στο ναό αυτό, όπου λατρεύονταν ο Έρωτας και η Αφροδίτη Ουρανία ως προστάτιδα του γάμου, οι μελλόνυμφοι κατέθεταν προγαμιαίες προσφορές.
Οι κυβόλιθοι που αποτελούν τον θησαυρό προσαρμόζονταν ο ένας πάνω στον άλλο. Στην πάνω επιφάνεια υπάρχει σχισμή για την είσοδο των χρημάτων, τα οποία κατέληγαν σε εσωτερική κοιλότητα. Στην πρόσοψη και την πίσω όψη διακρίνονται τα λαξεύματα στα οποία ήταν στερεωμένοι δύο μεταλλικοί μηχανισμοί ασφάλισης του θησαυρού. Σε δύο προεξοχές, τα ίχνη των οποίων διατηρούνται στις πλάγιες όψεις, δενόταν το σχοινί για την ανύψωση του πάνω λίθου, όταν επρόκειτο να καταμετρηθούν τα χρήματα.
Στην κύρια όψη του θησαυρού υπάρχει επιγραφή που επεξηγεί τη χρήση του. Από κάτω υπάρχει χαραγμένο το σύμβολο μιας ασημένιας δραχμής, του ποσού που έπρεπε να κατατεθεί, ώστε η Αφροδίτη Ουρανία να εξασφαλίσει στους μελλόνυμφους ευτυχισμένο έγγαμο βίο.
Κάντε κλικ στο ενεργό σημείο της ακόλουθης εικόνας και διαβάστε την επιγραφή που σώζεται στην κύρια όψη του θησαυρού.
ΠΗΓΕΣ
1. Μπαμπινιώτης, Γ. (1998). Λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας. Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας.
2. https://www.theacropolismuseum.gr/thisayros-ieroy-afroditis-oyranias
