Η μαστίχα της Χίου είναι ένα μοναδικό φυσικό προϊόν,
που παράγεται αποκλειστικά στο νησί της Χίου. Είναι ρητίνη, που βγαίνει από ένα ειδικό δέντρο, το μαστιχόδεντρο, που φυτρώνει σε συγκεκριμένα χωριά της νότιας Χίου, τα γνωστά Μαστιχοχώρια. Έχει χαρακτηριστική γεύση και μυρωδιά και θεωρείται από τα πιο πολύτιμα προϊόντα της Ελλάδας. Η χρήση της είναι πολυδιάστατη: τη συναντάμε στη μαγειρική, τα γλυκά, τις τσίχλες, τα ποτά, αλλά και στην φαρμακευτική και καλλυντική βιομηχανία.
Η παραγωγή της μαστίχας είναι μια διαδικασία που απαιτεί υπομονή και προσοχή. Ξεκινά κάθε καλοκαίρι, όταν ο καιρός είναι ζεστός και ξηρός. Οι παραγωγοί πρώτα φροντίζουν τα δέντρα τους. καθαρίζουν το έδαφος γύρω απ’ αυτά αφαιρώντας πέτρες, χόρτα και χώματα. Μετά ακολουθεί η πιο σημαντική διαδικασία, που ονομάζεται «κέντημα».
Στο κέντημα οι αγρότες χαράζουν τον κορμό του δέντρου με ειδικά εργαλεία. Οι χαρακιές είναι μικρές και προσεχτικές, για να μη χαλάσει το δέντρο και να συνεχίσει να παράγει μαστίχα για πολλά χρόνια. Το μαστιχόδεντρο ζει πάνω από 100 χρόνια.
Από το δέντρο τρέχει ένα λευκό υγρό, η μαστίχα. Αρχικά είναι κολλώδης και διαφανής. Σιγά σιγά στάζει στο έδαφος και αφήνεται να στεγνώσει για 15 – 20 ημέρες. Όταν στεγνώσει, γίνεται μικρά σκληρά κομματάκια, που μοιάζουν με δάκρυα, γι’ αυτό και λέγονται συχνά «δάκρυα της μαστίχας».
Η συλλογή της μαστίχας γίνεται με μεγάλη προσοχή. Οι παραγωγοί μαζεύουν τα κομμάτια ένα ένα με το χέρι. Αυτή η δουλειά απαιτεί υπομονή και ακρίβεια. Στη συνέχεια, τα κομμάτια καθαρίζονται, για να αφαιρεθεί το χώμα κι άλλες ξένες ύλες. Ο καθαρισμός γίνεται κυρίως με το χέρι, αλλά σε μερικές περιπτώσεις χρησιμοποιούνται ειδικά μηχανήματα, για να γίνει πιο γρήγορα η διαδικασία.
Όταν η μαστίχα είναι έτοιμη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί με πολλούς τρόπους. Στη μαγειρική, τα γλυκά, τα ποτά και τις τσίχλες προσθέτει μοναδική γεύση και άρωμα. Στη φαρμακευτική βοηθά την πέψη και προστατεύει το στομάχι. Έχει αντιβακτηριδιακές ιδιότητες και συμβάλλει στην υγεία των δοντιών και του σώματος.
Η μαστίχα της Χίου έχει σημαντική οικονομική αξία για τους ανθρώπους του νησιού. Πολλές οικογένειες ζουν από την παραγωγή και την πώλησή της. Είναι σημαντική για τον πολιτισμό και την παράδοση της Χίου, γιατί η καλλιέργειά της γίνεται αιώνες τώρα με την ίδια φροντίδα.
Η μαστίχα της Χίου δεν είναι μόνο ένα τρόφιμο. Είναι ένας φυσικός θησαυρός, που συνδέει την παράδοση με την υγεία και τη γεύση.
Δείτε το κουίζ για το μαστίχα της Χίου εδώ.
