«Σέρρα» Γιάννη Καλπούζου
Το ιστορικό μυθιστόρημα «Σέρρα» με κεντρικούς ήρωες τον Γαληνό Φιλονίδη, την Αρμενοπούλα Ταλίν, τη Φιλάνθη και τον Χαμζά Χαφίζ αποκαλύπτει γραμμικά το δράμα της Γενοκτονίας των Αρμενίων και των Ποντίων. Ο Καλπούζος επιλέγει ως κέντρα της μυθιστορηματικής δράσης την Τραπεζούντα του Πόντου με τις γειτονικές της πόλεις, αλλά και περιοχές του Ουζμπεκιστάν και του Καζακστάν αποκαλύπτοντας την επίδραση Τούρκων και Ρώσων στο προσφυγικό δράμα τόσο κατά τη διετή κατοχή από τους τελευταίους της Τραπεζούντας όσο και μετά τον Ρωσικό Εμφύλιο και τον εποικισμό της Γεωργίας. Με αναφορές στον αρχαιοελληνικό αποικισμό, στην Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας, στην οθωμανική κατοχή, στους Νεότουρκους, στον Α’ ΠΠ, στον Βενιζέλο, στην προσπάθεια ίδρυσης Ανεξάρτητου Ποντιακού Κράτους, στους μπολσεβίκους, στα κολχόζ και στα σοβχόζ ο συγγραφέας απλώνει το προσφυγικό δράμα των Ρωμιών Ποντίων στον σύγχρονο αναγνώστη τοποθετώντας τα γεγονότα και τους ήρωες στη μακρά ιστορία, κατά την οποία ο άνθρωπος χρησιμοποιεί τον εθνικισμό ως πρόφαση. Τα πάθη των ηρώων είναι ατελείωτα και απύθμενης φρίκης. Προφανώς από ένα τέτοιο έργο δεν λείπουν αντι-ήρωες. Τα πολιτικά πρόσωπα υπήρξαν εν πολλοίς πραγματικά και η τεκμηρίωση του έργου μνημειώδης.
Οι μαθητές ασχολήθηκαν με τα διλήμματα του Γαληνού στην αρχή του βιβλίου και πειραματίστηκαν σε μπονζάι, αφού ξεχώρισαν τμήματα με αποφθεγματικό λόγο, όπως:
1. Καμιά φορά τα βάσανα του μυαλού μολύνουν τη γλώσσα. (σ.64)
2.Ό,τι προστάζουν τα θεμέλια προσκυνούν τα κεραμίδια. (σ.257)
3. Ένας τρελός βάνει τη φωτιά στο δάσος και χίλιοι μυαλωμένοι δεν μπορούν να τη σβήσουν. (σ. 257)
4. Άμα λαμπαδιάσει το κακό, δε συμμαζεύεται. (σ.257)
