Ήπιες και ψηφιακές δεξιότητες – Τελική αποτίμηση

Ένας από τους βασικούς στόχους που τέθηκαν για τη φετινή σχολική χρονιά, στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης αυτοαξιολόγησης της σχολικής μονάδας, συνδέεται με την ανάπτυξη ήπιων δεξιοτήτων (συνεργασία, επικοινωνία, έκφραση γνώμης, συμμετοχή σε ομάδα κ.ά.) και την παράλληλη ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων των μαθητών/τριών της Α΄ Γυμνασίου. Για τον σκοπό αυτό συντάχθηκαν και συμπληρώθηκαν δύο ερωτηματολόγια, ένα αρχικό και ένα τελικό, με στόχο τη διερεύνηση και την αποτίμηση της ανάπτυξης των ήπιων και ψηφιακών δεξιοτήτων των μαθητών κατά τη διάρκεια υλοποίησης της δράσης. Η συμπλήρωση των ερωτηματολογίων έγινε σχεδόν από  το σύνολο των μαθητών της Α΄ Γυμνασίου, γεγονός που επέτρεψε την ευρύτερη αποτύπωση των αναγκών, των εμπειριών και της προόδου των μαθητών.

Α) Συναισθήματα για την ομαδική εργασία

• Ερωτηματολόγιο Έναρξης: Οι μαθητές εμφανίζονται μοιρασμένοι, καθώς πέρα από τις απαντήσεις «Άνετα» και «Πολύ άνετα», καταγράφονται αρκετές απαντήσεις «Ούτε άνετα ούτε δύσκολα» και ορισμένες περιπτώσεις «Δύσκολα».

• Τελική Αποτίμηση: Παρατηρείται μετατόπιση προς το «Άνετα» και «Πολύ άνετα». Οι μαθητές νιώθουν πλέον πολύ πιο οικεία, ασφαλείς και πρόθυμοι να εργαστούν σε ομάδες.

Β) Ρόλος και Συνεισφορά στην Ομάδα («Τι πιστεύεις ότι κάνεις καλύτερα;»)

• Ερωτηματολόγιο Έναρξης: Οι μαθητές εστιάζουν κυρίως στο «Προτείνω ιδέες» ή «Γράφω ή οργανώνω τη δουλειά», ενώ υπάρχει και μια σχετική αβεβαιότητα με απαντήσεις τύπου «Δεν είμαι σίγουρος/η».

• Τελική Αποτίμηση: Οι ρόλοι αποκτούν μεγαλύτερη ισορροπία και ωριμότητα. Ενισχύεται σημαντικά η επιλογή «Ακούω τους άλλους», γεγονός που δείχνει την ανάπτυξη της ενεργητικής ακρόασης, ενώ οι μαθητές επιλέγουν τους ρόλους τους με σαφήνεια και αυτοπεποίθηση.

Γ) Έκφραση γνώμης στην τάξη

• Ερωτηματολόγιο Έναρξης: Η απάντηση «Σπάνια» εμφανίζεται με μεγάλη συχνότητα, υποδηλώνοντας επιφυλακτικότητα ή χαμηλή αυτοπεποίθηση των μαθητών κατά την έναρξη του προγράμματος.

• Τελική Αποτίμηση: Η εικόνα ανατρέπεται πλήρως, με τις απαντήσεις «Αρκετά συχνά» και «Πολύ συχνά» να κυριαρχούν. Οι μαθητές απέκτησαν «φωνή» και μεγαλύτερη άνεση να εκφράζουν δημόσια τις ιδέες τους.

Δ) Διαχείριση Διαφωνιών και Συγκρούσεων

• Ερωτηματολόγιο Έναρξης: Αν και η πλειοψηφία στρέφεται στη συζήτηση, εμφανίζονται και αντιδράσεις αποστασιοποίησης («Δεν με ενδιαφέρει») ή έντασης («Θυμώνω ή σταματώ τη συζήτηση»).

• Τελική Αποτίμηση: Η επιλογή «Συζητάμε και βρίσκουμε λύση» εμφανίζεται ενισχυμένη αναδεικνύοντας τη βελτίωση της συναισθηματικής τους νοημοσύνης.

Ε) Ψηφιακά Εργαλεία και Δημιουργία Περιεχομένου

 

• Γνώση & Χρήση (Έναρξη): Οι μαθητές αναφέρουν κυρίως πολύ βασικές ή ευρέως γνωστές πλατφόρμες (π.χ. Zoom/Webex, Kahoot, ChatGPT, Google Drive). Στην ερώτηση για δημιουργία ψηφιακού περιεχομένου, η απάντηση «Όχι ακόμα» είναι συχνή.

• Γνώση & Χρήση (Λήξη): Παρατηρείται εντυπωσιακός εμπλουτισμός του ψηφιακού τους ορίζοντα. Στις απαντήσεις εισέρχονται μαζικά εξειδικευμένα εκπαιδευτικά και δημιουργικά εργαλεία, όπως Canva, Padlet, BookCreator, Wordwall, Quizizz και e-class. Παράλληλα, η απάντηση «Όχι ακόμα» ελαχιστοποιείται, με την πλειοψηφία να δηλώνει ότι δημιούργησε περιεχόμενο «Μία-δύο φορές» ή «Ναι, πολλές φορές».

ΣΤ) Αυτοεικόνα ως Μέλη Ομάδας (Περιγραφή με 3 λέξεις)

• Ερωτηματολόγιο Έναρξης: Ανάμεσα στα θετικά στοιχεία, εντοπίζονται και αρνητικοί ή αβέβαιοι αυτοπροσδιορισμοί, όπως «όχι πολύ χρήσιμος», «Δεν συμμετέχω πολύ» ή «άχρηστη».

• Τελική Αποτίμηση: Οι αρνητικές εκφράσεις εξαφανίζονται εντελώς. Οι μαθητές αυτοπεριγράφονται με ώριμους, συνεργατικούς και εποικοδομητικούς όρους, όπως «υπεύθυνος/η», «βοηθητικός/η», «οργανωτικός/η», «δημιουργικός/η», «ακροατής» και «πρόθυμος/η».