Η καλλιέργεια της δημιουργικότητας στο σχολείο δεν περιορίζεται σε ένα μόνο γνωστικό αντικείμενο, αλλά διατρέχει συνολικά τη μαθησιακή διαδικασία και συνδέεται άμεσα με την ανάγκη των μαθητών και μαθητριών για έκφραση και επικοινωνία. Ιδιαίτερα μέσα από δράσεις που ενισχύουν την εξωστρέφεια, όπως η δημιουργία ενός ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού, το σχολείο μετατρέπεται σε έναν ζωντανό χώρο ανταλλαγής ιδεών, εμπειριών και προβληματισμών. Με αυτόν τον τρόπο, οι μαθητές και οι μαθήτριες έχουν τη δυνατότητα να προσεγγίσουν ουσιαστικότερα τόσο τον εαυτό τους όσο και τον κόσμο που τους περιβάλλει, μέσα από την ενεργή συμμετοχή και τη δημιουργική έκφραση.
Η δημιουργική ενασχόληση με τον λόγο, σε συνδυασμό με την αισθητική εμπειρία που μπορεί να προσφέρει μια εικόνα, παύει να αποτελεί απλώς μια σχολική δραστηριότητα και μετατρέπεται σε μέσο προσωπικής έκφρασης. Έτσι, οι μαθητές και οι μαθήτριες έχουν την ευκαιρία να αναζητήσουν και να διαμορφώσουν τη δική τους φωνή.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η δημιουργία του ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού «Ομηρίδες» του 3ου ΓΕΛ Αμπελοκήπων. Στόχος της δράσης ήταν κατά κύριο λόγο η παραγωγή και δημοσίευση κειμένων ποικίλου περιεχομένου από τους μαθητές και τις μαθήτριες, όπως κείμενα δημιουργικής γραφής, άρθρα προβληματισμού και ευαισθητοποίησης, τα οποία πλαισιώθηκαν από εικαστικά έργα συνομηλίκων τους που συμμετείχαν επίσης στο εγχείρημα. Επίσης, η δημοσίευση ενημερωτικών άρθρων για τις σχολικές μας δράσεις.
Πρωτίστως, θα ήταν χρήσιμο να αποσαφηνιστούν τόσο οι επιδιώξεις της δράσης αυτής όσο και τα κίνητρα, οι δεξιότητες και οι ανάγκες των παιδιών που συμμετείχαν.
Αρχικά, είναι σημαντικό να αναγνωριστεί ότι η ανάγνωση αποτελεί μια κατεξοχήν κοινωνική δραστηριότητα. Ωστόσο, στη σχολική τάξη η διάστασή της αυτή συχνά υποβαθμίζεται, καθώς η έμφαση δίνεται στην κάλυψη της ύλης. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να περιορίζεται η ουσιαστική αλληλεπίδραση μεταξύ των μαθητών και να δημιουργείται άγχος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ανάγνωση βιώνεται συχνά ως μια υποχρεωτική και παθητική διαδικασία. Αντίθετα, όταν οι μαθητές και οι μαθήτριες διαβάζουν κείμενα που έχουν δημιουργήσει οι συμμαθητές τους, ο γραπτός λόγος αποκτά επικοινωνιακό χαρακτήρα και ενεργοποιεί ευκολότερα τις προσωπικές τους αξίες και αντιλήψεις, καθώς εντοπίζουν κοινά βιώματα και εμπειρίες.
Το μαθητικό περιοδικό ανταποκρίνεται ακριβώς σε αυτή την ανάγκη, δίνοντας στα παιδιά τη δυνατότητα να προσεγγίσουν την ανάγνωση με ευχαρίστηση. Τα κείμενα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, καθώς προέρχονται από τον άμεσο σχολικό τους κύκλο και καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων που αντανακλούν τα ενδιαφέροντα και τους προβληματισμούς τους. Παράλληλα, ενισχύεται η φιλαναγνωσία, απαλλαγμένη από το βάρος της αξιολόγησης.
Εξίσου σημαντική είναι η καλλιέργεια της δημιουργικής γραφής. Όπως και η ανάγνωση, έτσι και η γραφή αποκτά νόημα όταν λειτουργεί ως μέσο επικοινωνίας. Σύμφωνα με τον Φρενέ, το παιδί γράφει για να εκφράσει σκέψεις που δεν μπορεί να διατυπώσει προφορικά και για να επικοινωνήσει με το άμεσο και ευρύτερο περιβάλλον του. Παράλληλα, καλείται να επιτύχει πολλαπλούς στόχους, όπως να ενημερώσει, να προβληματίσει, να πείσει ή να ψυχαγωγήσει, ανάλογα με τις περιστάσεις. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, εξασκείται ουσιαστικά στον λόγο, ενώ η δημοσίευση του έργου του λειτουργεί ενισχυτικά για την αυτοπεποίθησή του, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από την αναγνώριση των άλλων. Ταυτόχρονα, μαθαίνει να διατυπώνει προσωπικές απόψεις με σαφήνεια και να τηρεί τους κανόνες γραπτής έκφρασης, μέσα από στάδια συνεργασίας και δημιουργίας, όπως είναι η σύνδεση του κειμένου με την εικονογράφηση.
Παράλληλα, μέσα από τη συμμετοχή σε ένα τέτοιο εγχείρημα ενισχύονται η αυτογνωσία και η κριτική ικανότητα των μαθητών και μαθητριών. Η διαδικασία της συγγραφής και της ανατροφοδότησης, με την καθοδήγηση του/της εκπαιδευτικού, τους βοηθά να αξιολογούν τόσο τη δουλειά τους όσο και τον εαυτό τους. Μαθαίνουν να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, να θέτουν στόχους και να εργάζονται με υπευθυνότητα για την επίτευξή τους. Η επιτυχής ολοκλήρωση αυτών των στόχων ενισχύει την αυτοεκτίμησή τους, ενώ η αποδοχή από το σχολικό και οικογενειακό περιβάλλον συμβάλλει περαιτέρω στη διαμόρφωση μιας θετικής αυτοεικόνας.
Επιπλέον, καλλιεργούνται δημοκρατικές στάσεις και αξίες. Η συλλογική παραγωγή υλικού προϋποθέτει συνεργασία, αυτοπειθαρχία και σεβασμό στη διαφορετικότητα, ώστε οι μαθητές και οι μαθήτριες να συνυπάρχουν δημιουργικά μέσα σε ένα οργανωμένο σύνολο. Ο διάλογος και η ανταλλαγή απόψεων δεν ενισχύουν μόνο τη δημοκρατική συνείδηση, αλλά συμβάλλουν και στην ανάπτυξη τόσο της αναλυτικής όσο και της συνθετικής σκέψης.
Τέλος, στη σύγχρονη εποχή της πληροφορίας, η συμμετοχή σε ένα ηλεκτρονικό μαθητικό περιοδικό εξοικειώνει τους μαθητές και τις μαθήτριες με την ορθή χρήση του διαδικτύου και τους βοηθά να κατανοήσουν τον τρόπο λειτουργίας των μέσων μαζικής ενημέρωσης. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, αποκτούν ενδιαφέρον για τα κοινωνικά ζητήματα και αναπτύσσουν την ικανότητα να αξιολογούν κριτικά τις πληροφορίες που δέχονται καθημερινά.
Σας καλωσορίζουμε, λοιπόν, στο μαθητικό ηλεκτρονικό περιοδικό του 3ου ΓΕΛ Αμπελοκήπων- «Όμηρος» με τίτλο «Ομηρίδες». Ο τίτλος αυτός έχει επιλεγεί από τους μαθητές και τις μαθήτριές μας και παραπέμπει στην προσωνυμία του σχολείου μας. Παράλληλα όμως, το όνομα αυτό φανερώνει την αγάπη των παιδιών για την εξιστόρηση, την αφήγηση, τη γραφή και το αέναο ταξίδι του νου και της ψυχής στα πελάγη της γνώσης, ως μαθητές του μεγάλου αυτού ποιητή και «δασκάλου», του Ομήρου.
Το εξώφυλλο του περιοδικού μας φιλοτέχνησε η μαθήτρια του Β’1 Βαλέρια Λαζαρίδου.
Σας ευχόμαστε καλή ανάγνωση!
Βαΐα Τσιώλη ΠΕ02 & ΠΕ70,
αρχισυντάκτρια – συντονίστρια της δράσης
Η εικαστική σύνθεση που πλαισιώνει τον πρόλογο είναι του Χαράλαμπου Τουμπέκη, Εικαστικού - ΠΕ04.01
